Tiếng của sum vầy (Vũ Thị Huyền Trang) - Luyện đề đọc hiểu Văn 9

[Lược trích: Gia cảnh nghèo khó nên vợ ông Sáu đi xuất khẩu lao động cũng đã hơn hai chục năm trời. Hai đứa con “đủ lông đủ cánh cũng bay đi”, mải miết ở thành phố xa xôi, hoa lệ. Một mình ông ở nhà làm bạn cùng lũ chim gáy trong lồng. Biết ông Sáu hay đi nhậu bỏ bê nhà cửa nên vợ gọi người lắp hẳn hai cái camera để tiện bề theo dõi.]

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

TIẾNG CỦA SUM VẦY (trích)

(Vũ Thị Huyền Trang)

[Lược trích: Gia cảnh nghèo khó nên vợ ông Sáu đi xuất khẩu lao động cũng đã hơn hai chục năm trời. Hai đứa con “đủ lông đủ cánh cũng bay đi”, mải miết ở thành phố xa xôi, hoa lệ. Một mình ông ở nhà làm bạn cùng lũ chim gáy trong lồng. Biết ông Sáu hay đi nhậu bỏ bê nhà cửa nên vợ gọi người lắp hẳn hai cái camera để tiện bề theo dõi.]

Mấy đêm nay ông ngủ rất ngon, chắc là do làm mệt. Nhưng có đêm tỉnh giấc vì tiếng gió khua khoảng ngoài sân lại khiến ông nôn nao đến lạ. Hệt như cái đêm cuối đông đầu xuân năm ấy. Khi mà ông chuẩn bị đón bà về làm dâu trong căn nhà tuềnh toàng. Niềm hạnh phúc xen lẫn nỗi lo toan đã khiến ông không tài nào ngủ tiếp. Đã bao nhiêu cái Tết trôi qua gia đình ông không có cảnh đủ đầy sum họp. Cái bánh chưng con gái xách về từ chợ để lăn lóc mốc meo. Bếp Tết nguội lạnh vì ông và thằng Cả đi nhậu suốt. Con Út hay theo bạn ăn Tết xê dịch tận đẩu đâu. Vắng người đến nụ đào, bông cúc ngoài vườn còn nở ơ hờ huống chi là con người. Ông trở mình nghe gió kéo dài thành vệt lá dưới sân. Hình như lũ chim trong lồng cũng không sao ngủ được.

Ngày hai ba tháng Chạp, lúc ông đang lúi húi định mang cá chép ra sông thả thì chiếc xe taxi rẽ vào tận sân nhà. Thấy ông đứng ngẩn người, bà cười bảo: “Ông không xách đồ vào giúp tôi còn đứng đấy làm gì”. Chẳng kịp nghỉ ngơi, bà nhìn quanh nhà chỗ này cần quét dọn, chỗ kia cần sắp xếp. Ông thích nhìn bà đứng chống nạnh xem cái bình gốm mới mang về đặt chỗ nào cho đẹp. Chậu cây cảnh đặt ví trí đó đã hợp phong thuỷ hay chưa. Chưa gì ông đã thấy nhà cửa ấm ran, con chó con mèo cũng xoắn xuýt vui, chạy ra chạy vào vướng chân phát bực. Những người đàn bà lạ thật. Họ đi đến đâu là nhà cửa sạch sẽ, chăn màn thơm tho, bếp ấm lửa, cơm canh nóng hổi. Lúc đi qua thềm nhà, bất giác ngẩng lên nhìn mắt camera nhấp nháy, ông khẽ nở nụ cười chỉ tay vào người vợ đang ngồi bóc vỏ hành ở giữa sân. Ý như muốn nói “mẹ tụi bay đã về rồi. Về hẳn.”

Nhà đông khách hẳn, dĩ nhiên không phải là bạn nhậu của ông. Toàn là chị em phụ nữ chạy qua rủ nhau đi chợ hoa, đi ăn, xem tát cả đồng chọn con to Tết làm nồi lẩu. Có khi gọi nhau sang chỉ để nhấm thử giò tai, mẻ mứt táo vừa mới ngào xong. Tiện câu chuyện thì hỏi nhau cuộc sống ở bên Đài Loan thế nào? Tết bên đó ra sao? Ở bên đó bao nhiêu năm giờ về quê có khi buồn nhỉ? Có còn thấy hợp với khẩu vị quê nhà? Hay là ăn cơm canh bên đó quen rồi? Ờ quen thì quen đấy nhưng hương vị quê nhà nó nằm trong sâu thẳm kí ức của mình. Đến tận khi nằm xuống người ta còn mang theo, quên làm sao cho được. Ngủ trăm giấc xứ người không bằng phút chợp mắt bình yên ở quê hương. Ăn trăm món cao sang cũng không bằng bát dưa cà mắm muối. Chân mình đi nhưng hồn mình ở lại. Không tin thì các chị cứ thử đi xem. Nhớ lắm!

Hàng xóm rời đi, ông Sáu thấy vợ mình rơi vào khoảng lặng. Ông biết là bà đang mong nhớ tụi nhỏ, khi năm hết Tết đến cận kề. Thỉnh thoảng đang làm gì đó bà lại ngẩn người dặn ông mai đi chợ nhớ nhắc bà mua thứ này, thứ kia. “Món đó thằng cả thích mê” “Cái út nó có thể ăn cá kho tiêu vài bữa không biết chán. Ông nhớ không, hồi bé nó hóc xương cá tưởng không qua khỏi. Bà đâu biết lúc mình lấy tay áo lau vội nước mắt sau lưng ông thì vẫn không giấu nổi tụi nhỏ khoảnh khắc ấy. Bà cũng đâu biết rằng ở một thành phố xa, tim tụi nhỏ nhồi lên vì một niềm rưng rưng hạnh phúc. Ngoài kia, người ta hối hả, chen chúc ngược xuôi cũng đều để về nhà. Tui nhỏ thèm cuộc sum vầy này đã rất lâu. Bởi ngay từ lúc rời đi thật ra đã nghĩ đến trở về.

Lũ chim gáy trong lồng rạo rực không ngủ được vì nghe tiếng gáy của đồng loại ngoài bìa rừng vọng đến. Chúng như nhắc ông Sáu nhớ ra sắp đến mùa sinh sản của chim cu gáy. Giờ là lúc chúng tìm nhau để kết đôi chồng vợ. Qua ánh đèn pin, những đôi mắt chim cu tròn xoe nhìn ông như tha thiết cầu xin. Cũng phải thôi, con người có đôi thì lũ chim cũng vậy. Lật đật mở cửa từng chiếc lồng, trên tay ông còn sót lại vài chiếc lông nhẹ bẫng. Đêm mùa xuân tĩnh lặng, ông chỉ còn nghe thấy tiếng vỗ cánh tự do mang âm hưởng sum vầy...

(Trích Tiếng của sum vầy, Vũ Thị Huyền Trang, https://vanvn.vn/tieng-cua-sum-vay-truyen-ngan-cua-vu-thi-huyen-trang/)

Câu 1

 Xác định ngôi kể của đoạn trích Tiếng của sum vầy và nêu tác dụng.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ vào cách gọi tên các nhân vật trong tác phẩm (gọi bằng tên, chức danh: ông Sáu, bà, tụi nhỏ) để xác định ngôi kể và phân tích hiệu quả nghệ thuật của nó

Lời giải chi tiết

Ngôi kể: Ngôi thứ ba

Tác dụng: Giúp cốt truyện được dẫn dắt một cách khách quan, tự nhiên và bao quát linh hoạt được toàn bộ không gian, thời gian của câu chuyện

Giải thích:

Trong truyện, người kể chuyện không tham gia trực tiếp vào diễn biến mà đứng ngoài quan sát. Tuy nhiên, điểm nhìn trần thuật thường được dịch chuyển, lúc hòa nhập vào dòng suy nghĩ đau đáu của ông Sáu, lúc lại thấu cảm với những lời gan ruột của bà Sáu khi nói về hương vị quê nhà.

Câu 2

 Mỗi độ Tết đến xuân về mà bà Sáu không có nhà, ông Sáu và đàn con có cảm xúc gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Rà soát thông tin ở đoạn văn thứ nhất để tìm kiếm các chi tiết miêu tả cuộc sống, hành động và trạng thái cảm xúc của ông Sáu cùng các con trong những mùa Tết vắng bóng người mẹ.

Lời giải chi tiết

- Ông Sáu: Đêm ngủ tỉnh giấc thấy lòng nôn nao đến lạ, tràn ngập nỗi lo toan, trống vắng. Để khỏa lấp, ông bỏ bê nhà cửa và chìm vào những cuộc nhậu nhẹt liên miên cùng thằng Cả (bếp Tết nguội lạnh vì ông và thằng Cả đi nhậu suốt).

- Các con: Cảm thấy tẻ nhạt, mất đi sợi dây gắn kết gia đình. Đứa con gái mua chiếc bánh chưng ở chợ về rồi để lăn lóc mốc meo, con Út thì trốn tránh sự vắng lặng bằng cách theo bạn ăn Tết xê dịch tận đẩu đâu.

=> Không khí gia đình hoàn toàn nguội lạnh, hờ hững khiến cho ngay cả nụ đào, bông cúc ngoài vườn cũng nở ơ hờ

Giải thích:

Sự thiếu vắng người phụ nữ – người giữ lửa cho tổ ấm – đã khiến ngôi nhà mất đi linh hồn của sự sum vầy. Cảm giác cô đơn xô đẩy họ ra ngoài (bố con đi nhậu, con đi du lịch) như một cách chạy trốn hiện thực trống trải trong chính ngôi nhà của mình

Câu 3

 Tại sao ông Sáu lại quyết định thả đàn chim cu gáy?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân tích diễn biến tâm lý của ông Sáu ở đoạn cuối văn bản: sự tương đồng giữa tiếng gáy gọi bầy của lũ chim với khát vọng sum họp của chính con người để giải thích hành động thả chim.

Lời giải chi tiết

- Sự thấu cảm với thiên nhiên, loài vật: Qua tiếng vỗ cánh và đôi mắt tròn xoe tha thiết của lũ chim, ông Sáu nhận ra mùa sinh sản đã đến, lũ chim trong lồng đang khao khát được tự do để tìm nhau kết đôi chồng vợ ngoài bìa rừng

- Sự đồng điệu về khát vọng sum vầy: Chính ông Sáu vừa được trải qua niềm hạnh phúc vô bờ khi vợ trở về sau hơn hai mươi năm, gia đình chuẩn bị đoàn tụ. Hạnh phúc của riêng mình khiến ông thấu hiểu sâu sắc rằng: Con người có đôi, có gia đình để sum họp thì lũ chim cũng cần có quyền được trở về với đồng loại như thế.

Giải thích:

Chi tiết thả chim mang tính biểu tượng cao. Chiếc lồng chim trước đây là người bạn giải khuây của ông Sáu lúc cô đơn, nhưng khi gia đình ông đã tìm lại được sự sum họp, ông không cần bấu víu vào chúng nữa. Ông trả tự do cho chim như một cách nhân lên niềm hạnh phúc sum vầy ra toàn thế giới tự nhiên.

 

Câu 4

 Trong đoạn trích Tiếng của sum vầy, chi tiết nào cho thấy sự thay đổi không khí trong ngôi nhà ông Sáu khi bà trở về?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm kiếm và chọn lọc các chi tiết miêu tả diện mạo ngôi nhà, hoạt động bếp núc, thú nuôi và không khí làng xóm ở đoạn 2 và đoạn 3 để làm nổi bật sự thay đổi.

Lời giải chi tiết

– Ngôi nhà vốn lạnh lẽo, đơn điệu bỗng trở nên ấm áp, nhộn nhịp khi bà về: nhà cửa sạch sẽ, bếp đỏ lửa, cơm canh nóng hổi, chó mèo chạy nhảy, hàng xóm tụ họp đông vui.

Giải thích:

Sự thay đổi này được cảm nhận qua mọi giác quan: từ thị giác (nhà cửa sạch sẽ, cây cảnh đẹp), khứu giác (chăn màn thơm tho), xúc giác (nhà cửa ấm ran) đến thính giác (tiếng cười nói của hàng xóm). Tất cả tạo nên một bức tranh Tết tràn đầy sức sống, đối lập hoàn toàn với vẻ nguội lạnh, cô độc trước đó

 

Tham Gia Group Dành Cho Học Sinh Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close