Đọc hiểu Đau lòng lũ lụt miền Trung (Phạm Ngọc San) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

4 khổ đầu: Nỗi xót xa của nhà thơ trước tình cảnh lũ lụt gây ra cho người dân

2 khổ cuối: lời nhắn nhủ kêu gọi yêu thương, đùm bọc, giúp đỡ đồng bào khó khăn

Giải thích:

4 khổ đầu tập trung vào hình ảnh thiên tai dữ dội, con người khốn khổ.

2 khổ cuối chuyển giọng sang kêu gọi yêu thương, đoàn kết

=> Mạch cảm xúc từ “cảm thương => hành động”.

Các từ ngữ gồm: bão tố gió mưa, rát mặt, ngang trời mưa đổ, giá băng, thác đổ ngàn xa, sấp ngửa ập òa, trắng xóa lệ nhòa, mưa gấp khúc, bong bóng trôi theo lũ cuốn đê, bốn bề nước trôi, màn trời chiếu nước, bão lốc gió sương.

Giải thích:

Các từ như “bão tố gió mưa”, “thác đổ”, “sấp ngửa ập òa”, “bốn bề nước trôi”… đều gợi sức tàn phá lớn, dồn dập => chứng tỏ lũ lụt rất nghiêm trọng, vượt kiểm soát.

- Liên tưởng câu chuyện: Con Rồng cháu Tiên.

- Ý nghĩa: Nhắc nhở về cội nguồn, khơi gợi tinh thần đoàn kết dân tộc của người dân mọi miền tổ quốc.

Giải thích:

“Cùng một bọc” gợi truyện Con Rồng cháu Tiên (cùng sinh từ một bọc trăm trứng). Nhắc lại để khơi dậy ý thức cùng nguồn gốc => kêu gọi đoàn kết, tương trợ đồng bào khi hoạn nạn.

Khổ thơ gồm 3 câu, trích dẫn một phần của bài ca dao "Nhiễu điều phủ lấy giá gương/ Người trong một nước phải thương nhau cùng”

- Nhà thơ không nói hết, để người đọc có thể tự hiểu nốt.

- Đó là cách biến thể sáng tạo để chuyển tải thông điệp kêu gọi sự đoàn kết, tương trợ giúp đỡ đối với những đồng bào trong cơn hoạn nạn khó khăn.

Giải thích:

Khổ thơ trích dẫn chưa trọn câu ca dao “Nhiễu điều phủ lấy giá gương…”, tạo cách nói bỏ lửng để người đọc tự hoàn thiện ý. Nhờ đó, thông điệp yêu thương, đùm bọc được nhấn mạnh sâu sắc và giàu tính gợi.v