Đọc hiểu Bà má Hậu Giang (Tố Hữu) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Những hình ảnh tố cáo tội ác của kẻ thù:

- "Giặc lùng, giặc đốt xóm làng."

- "Hôm nay máu chảy đỏ đồng Hậu Giang."

- "Xác xơ cây cỏ, tan hoang cửa nhà."

- "Một vùng trắng bãi tha ma."

- "Lặng im, không một tiếng gà gáy trưa."

Giải thích:

Các hình ảnh trên đã khắc họa chân thực cảnh quê hương bị chiến tranh tàn phá: con người bị giết hại, xóm làng bị thiêu rụi, sự sống bị hủy diệt.

- Biện pháp đối trong câu thơ bát: "Giáo gươm sáng đất // tầm vông nhọn trời."

- Tác dụng: Vừa tạo sự hài hoà, đăng đối trong diễn đạt, vừa cho biết những vũ khí thô sơ được nhân dân ta sử dụng để quyết một trận với quân thù; qua đó làm nổi bật khí thế sục sôi của cuộc khởi nghĩa và sức mạnh chiến đấu của nhân dân.

Giải thích:

Phép đối đặt hai hình ảnh tương xứng bên nhau, vừa mở rộng không gian chiến đấu từ "đất" đến "trời", vừa gợi khí thế hào hùng, mạnh mẽ của cuộc kháng chiến. Qua đó, tác giả ca ngợi lòng yêu nước và ý chí quật cường của nhân dân.

- Biện pháp tu từ:

+ Liệt kê: "tù và", "phèn la", "trống", "cờ hồng", "giáo gươm", "tầm vông".

+ Nói quá (cường điệu): "Giáo gươm sáng đất, tầm vông nhọn trời."

+ Đối: "Giáo gươm sáng đất // tầm vông nhọn trời."

- Tác dụng:

+ Phép liệt kê tái hiện không khí khởi nghĩa sôi nổi, khẩn trương, hào hùng trên khắp quê hương Hậu Giang.

+ Biện pháp nói quá làm nổi bật khí thế chiến đấu mạnh mẽ, ý chí quyết tâm và sức mạnh của nhân dân như lan tỏa khắp đất trời.

+ Phép đối tạo nhịp cân xứng, góp phần khắc họa vẻ đẹp hiên ngang của nhân dân ta.

⇒ Các biện pháp tu từ kết hợp với nhau giúp đoạn thơ giàu hình ảnh, âm thanh, tạo không khí sử thi hào hùng và thể hiện niềm tự hào, tin tưởng của tác giả vào sức mạnh chiến đấu của nhân dân.

Giải thích:

Tác giả đã sử dụng nhiều biện pháp nghệ thuật để dựng lên bức tranh Hậu Giang sục sôi khí thế đấu tranh. Âm thanh của tù và, trống giục hòa cùng sắc đỏ của cờ hồng và hình ảnh vũ khí đã tạo nên không khí khởi nghĩa mạnh mẽ, khẳng định tinh thần quyết chiến của nhân dân.

- Lòng yêu nước và tinh thần đấu tranh chống giặc là sức mạnh giúp dân tộc vượt qua mọi gian khổ.

- Cần biết trân trọng, biết ơn sự hi sinh của các thế hệ cha ông và những người mẹ Việt Nam anh hùng đã âm thầm cống hiến cho cách mạng.

- Dù chiến tranh khốc liệt đến đâu, con người Việt Nam vẫn không khuất phục, luôn giữ vững niềm tin và ý chí chiến đấu vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

- Mỗi người hôm nay cần gìn giữ truyền thống yêu nước, sống có trách nhiệm, góp phần xây dựng và bảo vệ đất nước.

- …

Giải thích:

Đoạn thơ tái hiện cuộc đấu tranh ác liệt và tố cáo tội ác của quân xâm lược, qua đó làm nổi bật hình ảnh bà má Hậu Giang kiên cường, bất khuất và ca ngợi sức mạnh của lòng yêu nước, tinh thần hi sinh và ý chí không chịu khuất phục của nhân dân Việt Nam. Cũng từ ấy, tác phẩm nhắc nhở mỗi người phải biết trân trọng hòa bình, ghi nhớ công lao của các thế hệ đi trước và sống có trách nhiệm với quê hương, đất nước.