Trang chủ
200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9

Đọc hiểu Chinh phụ ngâm khúc (Đặng Trần Côn) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Dạo hiên vắng thầm gieo từng bước Ngồi rèm thưa rủ thác đòi phen. Ngoài rèm thước chẳng mách tin Trong rèm, dường đã có đèn biết chăng?

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

Dạo hiên vắng thầm gieo từng bước

Ngồi rèm thưa rủ thác đòi phen.

Ngoài rèm thước chẳng mách tin

Trong rèm, dường đã có đèn biết chăng?

 

Đèn có biết dường bằng chẳng biết,

Lòng thiếp riêng bi thiết mà thôi.

Buồn rầu nói chẳng nên lời,

Hoa đèn kia với bóng người khá thương.

(Trích Chinh phụ ngâm khúc, Đặng Trần Côn, Bản dịch: Đoàn Thị Điểm)​

Câu 1

Đoạn trích được viết theo thể thơ nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Nhận biết thể thơ dựa vào số tiếng trong mỗi câu và cách gieo vần.

Lời giải chi tiết

Đoạn trích được viết theo thể thơ song thất lục bát.

Giải thích:

Bài thơ có sự đan xen giữa hai câu 7 tiếng kết hợp với một cặp câu lục bát (6 tiếng – 8 tiếng).

Mở rộng

- Thơ song thất lục bát là thể thơ gồm cặp song thất (bảy tiếng) và cặp lục bát (sáu – tám tiếng) luân phiên kế tiếp nhau trong toàn bài.

- Gieo vần: Tiếng cuối của dòng thất đầu tiên hiệp vần với tiếng thứ năm của dòng thất tiếp theo (vần trắc). Tiếng cuối của dòng thất tiếp theo hiệp vần với tiếng cuối của dòng lục (vần bằng). Tiếng cuối của dòng lục hiệp vần với tiếng thứ sáu của dòng bát (vần bằng). Tiếng cuối của dòng bát hiệp vần với tiếng thứ năm của dòng thất kế đó (vần bằng) và cứ thế tiếp tục.

- Ngắt nhịp: Hai dòng thất được ngắt nhịp lẻ, thường là 3/4; dòng lục và dòng bát ngắt nhịp linh hoạt hơn (dòng lục thường ngắt nhịp 2/2/2, dòng bát thường ngắt nhịp 2/2/2/2).

- Thanh điệu: Về thanh điệu, thanh bằng (B) - trắc (T) của các tiếng ở một số vị trí trong câu thơ là cố định

Link tham khảo: Thể thơ Song thất lục bát

Câu 2

Xác định bối cảnh không gian và thời gian trong đoạn trích.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ vào các từ ngữ, hình ảnh trong đoạn thơ để xác định không gian và thời gian.

Lời giải chi tiết

- Không gian: Hiên vắng, trong phòng, trước rèm, bên ngọn đèn.

- Thời gian: Ban đêm.

Giải thích:

Các hình ảnh "hiên vắng", "rèm thưa", "đèn", "hoa đèn" gợi không gian tĩnh lặng, quạnh quẽ trong căn phòng lúc đêm khuya.

Câu 3

Chỉ ra và nêu tác dụng của câu hỏi tu từ trong các câu thơ sau:

“Ngoài rèm thước chẳng mách tin

Trong rèm, dường đã có đèn biết chăng?

Đèn có biết dường bằng chẳng biết,

Lòng thiếp riêng bi thiết mà thôi.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định câu hỏi tu từ và phân tích tác dụng biểu đạt.

Lời giải chi tiết

- Câu hỏi tu từ: "Trong rèm, dường đã có đèn biết chăng?"

- Tác dụng:

+ Thể hiện nỗi cô đơn, nhớ thương và khát khao được sẻ chia của người chinh phụ.

+ Nhấn mạnh tâm trạng đau khổ, bế tắc khi không có ai để giãi bày tâm sự.

+ Làm cho lời thơ giàu sức gợi cảm.

Giải thích:

Người chinh phụ hỏi ngọn đèn nhưng thực chất là tự hỏi chính mình. Câu hỏi không nhằm tìm lời đáp mà nhằm bộc lộ nỗi lòng cô quạnh, nhớ chồng da diết.

Mở rộng

- Câu hỏi tu từ là câu hỏi không dùng để hỏi mà để khẳng định, phủ định, bộc lộ cảm xúc,…

- Câu hỏi tu từ được sử dụng nhằm đạt một số hiệu quả giao tiếp như tăng sắc thái biểu cảm, biểu đạt ý nghĩa một cách tế nhị, uyển chuyển.

- Đặc điểm của câu hỏi tu từ:

+ Hình thức như một câu nghi vấn, có dấu chấm hỏi kết thúc câu

+ Mục đích: nhằm khẳng định, nhấn mạnh nội dung, ý nghĩa

+ Thông tin truyền tải dễ hiểu, mang ý nghĩa tượng trưng

+ Cách dùng: theo lối nói ẩn dụ, thể hiện sắc thái biểu đạt

+ Có thể mang hàm ý phủ định

Link tham khảo: Câu hỏi tu từ là gì? Đặc điểm của câu hỏi tu từ

Câu 4

Tác giả đã dùng yếu tố ngoại cảnh nào để diễn tả tâm trạng người chinh phụ ? Nêu ý nghĩa của yếu tố đó.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định các hình ảnh ngoại cảnh và phân tích ý nghĩa của chúng đối với việc thể hiện tâm trạng nhân vật.

Lời giải chi tiết

- Yếu tố ngoại cảnh: Hiên vắng, rèm thưa, chim thước, ngọn đèn, hoa đèn, bóng người.

- Ý nghĩa:

+ Gợi không gian vắng vẻ, hiu quạnh.

+ Làm nổi bật nỗi cô đơn, nhớ thương và buồn tủi của người chinh phụ.

+ Thể hiện nghệ thuật tả cảnh ngụ tình, lấy cảnh vật để bộc lộ tâm trạng nhân vật.

Giải thích:

Những hình ảnh ngoại cảnh đều mang vẻ tĩnh lặng, cô quạnh, hòa hợp với tâm trạng của người chinh phụ, qua đó giúp người đọc cảm nhận rõ hơn nỗi đau chia li do chiến tranh gây nên.

Mở rộng

Nghệ thuật tả cảnh ngụ tình là nghệ thuật mà trong đó tác giả đã mượn khung cảnh để gửi gắm tâm trạng nhân vật. Cảnh không chỉ đơn thuần là bức tranh thiên nhiên mà còn là bức tranh tâm trạng của con người. Cảnh là phương tiện miêu tả còn tâm trạng mới chính là mục đích miêu tả.

Link tham khảo: Nghệ thuật tả cảnh ngụ tình

Câu 5

Đoạn trích gợi cho em suy nghĩ như thế nào về số phận người phụ nữ trong cuộc chiến tranh phi nghĩa?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Nêu suy nghĩ về số phận người phụ nữ qua đoạn trích.

Lời giải chi tiết

- Chiến tranh phi nghĩa đã cướp đi hạnh phúc gia đình của người phụ nữ.

- Người phụ nữ phải chịu cảnh cô đơn, nhớ thương, mòn mỏi chờ chồng trong đau khổ.

- Họ phải gánh chịu nhiều mất mát về tinh thần dù không trực tiếp tham gia chiến đấu.

-...

Giải thích:

Câu hỏi yêu cầu nêu suy nghĩ về số phận người phụ nữ trong chiến tranh phi nghĩa, vì vậy cần làm rõ những nỗi đau, mất mát mà họ phải gánh chịu.

Báo lỗi - Góp ý
BÌNH LUẬN
*Bình luận sẽ hiển thị sau khi được duyệt

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!

Vấn đề em gặp phải là gì ?

Hãy viết chi tiết giúp Loigiaihay.com

close

Cảm ơn bạn đã sử dụng Loigiaihay.com. Đội ngũ giáo viên cần cải thiện điều gì để bạn cho bài viết này 5* vậy?

Vui lòng để lại thông tin để ad có thể liên hệ với em nhé!