200+ đề đọc hiểu Văn 9 | Luyện đề đọc hiểu lớp 9

Đọc hiểu Mẹ tôi (Phong Thu) - Đề 2 | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Tôi có người bạn nhỏ, tên cậu ấy là Lâm. Nhà Lâm đông anh em, nên mọi thứ so với bạn bè không thể nào bằng được.

Quảng cáo

Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây:

MẸ TÔI

Tôi có người bạn nhỏ, tên cậu ấy là Lâm. Nhà Lâm đông anh em, nên mọi thứ so với bạn bè không thể nào bằng được. Bạn khác mất chiếc bút máy, thì lập tức bố mẹ đã mua cho chiếc mới ngay. Với Lâm thì không. Cái bút bi mà cậu ấy đang viết từ mấy tháng nay, chỉ thay ruột, còn cái vỏ vẫn tốt. Lâm còn biết chữa khi bút bị tắc mực. Tôi có hỏi sao cậu ấy cẩn thận, tiết kiệm thế? Lâm trả lời:

- Nhà tớ nghèo, mà mẹ tớ lại không được khỏe.

Tôi nghe, vừa quý vừa thương cậu ấy. Hồi đầu năm học, tôi có cho Lâm vay hơn chục nghìn để mua sách giáo khoa. Vì trong buổi nộp tiền, Lâm không có đủ, tôi đã đưa cho Lâm số tiền mua sách hãy còn thừa. Về nhà, tôi nói lại cho mẹ tôi biết. Mẹ mắng:

- Ngày mai, phải đi đòi về. Hay là tiêu bậy rồi?

Tôi biết đến mai, Lâm chưa thể trả và cũng không muốn mẹ tôi hiểu lầm về tôi và Lâm. Miệng thì “vâng”, nhưng trong lòng, tôi lo lắm.

Hôm sau, mẹ tôi hỏi, tôi thưa là Lâm chưa có. Mẹ tôi không vui, và tôi cũng băn khoăn, không biết làm thế nào. May sao, ba ngày sau, Lâm mang tiền đến trả đúng vào lúc mẹ tôi có nhà. Cậu ấy hai tay cầm tiền, thưa với mẹ tôi:

- Thưa bác, hôm nọ cháu thiếu tiền mua sách nên …

Mẹ tôi mỉm cười nhìn Lâm đăm đăm rồi bất chợt hỏi:

- Ai vá áo cho cháu đấy?

Lâm có vẻ ngượng. Tận lúc ấy tôi mới nhìn thấy miếng vá ở vai áo bạn tôi. Màu vải của mụn vá khác với màu vải của áo. Lâm khẽ thưa:

- Cháu …vá lấy đấy ạ!

Mẹ tôi âu yếm bảo Lâm:

- Cháu cởi áo ra, - bà quay về phía tôi. - Con lấy áo của con cho bạn mặc tạm kẻo lạnh …

Nói rồi mẹ tôi đứng lên mở ngăn kéo đựng đồ khâu, lấy kim chỉ và chọn mụn vải giống với màu vải áo của Lâm, vá lại áo cho nó. Vá xong, mẹ vừa cắn chỉ vừa nhìn Lâm:

- Chắc mẹ cháu bận lắm, hay mẹ cháu ở xa?

Lâm hơi cúi đầu:

- Vâng. Mẹ cháu bận lắm, mà các em cháu thì còn nhỏ ạ!

- Cháu là lớn nhất?

- Vâng ạ!

Lúc Lâm đã ra về, mẹ tôi mới bảo tôi:

- Bạn con là một đứa con biết thương mẹ và ngoan. Hôm nọ mà mẹ biết, mẹ đã không mắng con.

Tôi liền thưa rõ ý định của tôi:

- Con đã định để dành tiền rồi trả lại tiền của mẹ thay cho cậu ấy, nhưng cậu ấy không chịu. Cậu ấy bảo: “Đã vay là phải trả. Nếu không cậu sẽ bị mẹ cậu mắng.”

Mẹ tôi im lặng. Một lát, người bảo:

- Thỉnh thoảng, con rủ bạn ấy sang nhà ta chơi và học bài với nhau cho vui …

Tôi ôm lấy mẹ, nóng cả mắt. Nước mắt chỉ chực trào ra vì sung sướng.

(Theo “Những truyện hay viết cho thiếu nhi”, Phong Thu, NXB Kim Đồng, 2021)

Câu 1

Xác định ngôi kể trong văn bản?

Phương pháp giải

Đọc kĩ nhan đề kết hợp với nội dung văn bản; xác định “món tiền đầu đời” là số tiền như thế nào, từ đâu mà có và mang ý nghĩa gì đối với nhân vật “tôi” cũng như gia đình.

Lời giải chi tiết

Văn bản được kể theo ngôi thứ nhất – nhân vật “tôi” là người trong cuộc kể lại câu chuyện

Giải thích:

“Món tiền đầu đời” không chỉ mang giá trị vật chất mà còn là dấu mốc trưởng thành của nhân vật “tôi”.

Mở rộng

Nhan đề là tên của văn bản, thường do tác giả đặt. Có những nhan đề có ý nghĩa gắn với chủ đề của văn bản, gợi mở cho người đọc nhiều suy nghĩ,…

Link tham khảo: Nhan đề và cách đặt nhan đề văn bản văn học

Câu 2

Nêu đề tài, chủ đề của truyện?

Xem lời giải

Phương pháp giải

Phân tích nghĩa của các yếu tố Hán Việt:
“Quốc” nghĩa là đất nước, quốc gia; “Pháp” nghĩa là pháp luật, phép tắc. Ghép nghĩa các yếu tố để hiểu nghĩa của từ.

Lời giải chi tiết

- Đề tài: Tình cảm gia đình, tình bạn và lòng yêu thương, sẻ chia.

- Chủ đề: Câu chuyện ca ngợi sự tận tâm, nhân hậu của người mẹ và tình bạn đẹp giữa “tôi” và bạn nhỏ tên Lâm – một cậu bé nghèo nhưng giàu lòng tự trọng, ngoan ngoãn, biết yêu thương mẹ.

Giải thích:

Đây là từ Hán Việt dùng để chỉ luật pháp và kỉ cương của đất nước.

Mở rộng

- Trong tiếng Việt có một số lượng lớn các yếu tố Hán Việt có khả năng cấu tạo nên rất nhiều từ khác nhau.

- Các yếu tố cấu tạo từ Hán Việt thường không có khả năng dùng như một từ đơn để tạo câu như các yếu tố thuần Việt cùng nghĩa.

- Cách xác định nghĩa của những từ có yếu tố Hán Việt:

+ Khi gặp một từ có các yếu tố Hán Việt thông dụng, trước hết, có thể tách từ đó ra thành các yếu tố riêng biệt để xem xét.

+ Tiếp đó, tập hợp những từ đã biết có một trong các yếu tố của từ được tách ở trên và xếp chúng vào các nhóm khác nhau

+ Dựa vào nghĩa chung của một vài từ đã biết trong mỗi nhóm để suy ra nghĩa của từng yếu tố, từ đó, bước đầu xác định nghĩa của từ có yếu tố Hán Việt muốn tìm hiểu.

Link tham khảo: Yếu tố Hán Việt

Câu 3

Em thích nhất chi tiết nào trong truyện? Vì sao?

Xem lời giải

Phương pháp giải

Dựa vào ngữ cảnh của câu văn để xác định nghĩa của từ; chú ý hành động “tập luyện” để hiểu mức độ tập trung của nhân vật.

Lời giải chi tiết

Em thích nhất chi tiết mẹ tôi cặm cụi vá lại áo cho Lâm bằng mảnh vải giống màu áo, vì đó là hành động thể hiện tình yêu thương sâu sắc, sự tinh tế và tấm lòng nhân hậu của người mẹ dành cho bạn của con mình – một cậu bé nghèo, biết tự lập và hiếu thảo.

Giải thích:

Từ “chuyên tâm” thể hiện thái độ chăm chỉ, quyết tâm của nhân vật.

Mở rộng

- Nghĩa của từ là nội dung (sự vật, tính chất, hoạt động, quan hệ…) mà từ biểu thị.

- Có thể hiểu nghĩa của từ chính là nội dung mà từ biểu thị để giúp chúng ta có thể hiểu và nhận diện được nội dung từ đó.

Link tham khảo: Nghĩa của từ

Câu 4

Xác định và nêu tác dụng biện pháp tu từ liệt kê trong câu văn sau: “Nói rồi mẹ tôi đứng lên mở ngăn kéo đựng đồ khâu, lấy kim chỉ và chọn mụn vải giống với màu vải áo của Lâm, vá lại áo cho nó.”.

Xem lời giải

Phương pháp giải

Đọc kĩ hoàn cảnh gia đình nhân vật “tôi”; chú ý các chi tiết: nhà nghèo, ba bệnh nặng, mẹ vất vả, cả nhà nhiều khó khăn. Tìm nguyên nhân khiến gia đình có được niềm vui đặc biệt ấy.

Lời giải chi tiết

“Nói rồi mẹ tôi đứng lên mở ngăn kéo đựng đồ khâu, lấy kim chỉ và chọn mụn vải giống với màu vải áo của Lâm, vá lại áo cho nó.”

- Biện pháp tu từ: Liệt kê (mở ngăn kéo, lấy kim chỉ, chọn mụn vải, vá áo).

- Tác dụng: Giúp người đọc hình dung cụ thể, sinh động và cảm nhận được sự tỉ mỉ, chu đáo và đầy yêu thương của người mẹ qua từng hành động nhỏ.

Giải thích:

Niềm vui ấy xuất phát từ tình yêu thương gia đình và sự trưởng thành của nhân vật “tôi”.

Mở rộng

- Trong truyện ngắn, lời người kể chuyện nhằm giới thiệu, miêu tả nhân vật, bối cảnh; bình luận, dẫn dắt câu chuyện, tạo thành giọng chủ đạo của truyện.

- Lời nhân vật là phương tiện bộc lộ ý nghĩ, tâm trạng, cá tính của nhân vật trong từng tình huống cụ thể, góp phần thể hiện phẩm chất, tính cách nhân vật.

Link tham khảo: Lời người kể chuyện và lời nhân vật trong truyện ngắn

Câu 5

Những bài học mà tác giả gửi gắm trong văn bản đã cho

Xem lời giải

Phương pháp giải

Khái quát nội dung chính của văn bản; từ hoàn cảnh và hành động của nhân vật “tôi”, rút ra thông điệp và bài học ý nghĩa.

Lời giải chi tiết

Gợi ý:

- Yêu thương và đồng cảm với người khác, nhất là những người có hoàn cảnh khó khăn.

- Biết quý trọng tình bạn chân thành, không phân biệt giàu nghèo.

- Lòng tự trọng và sự hiếu thảo là những phẩm chất đáng quý ở con người.

- Cha mẹ cần lắng nghe, thấu hiểu con cái và dạy con bằng tình yêu thương, sự bao dung.

Giải thích:

Ý nghĩa của văn bản được thể hiện qua niềm vui giản dị nhưng đầy xúc động của gia đình nhân vật tôi

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?

Chia sẻ

Bình luận

Bình chọn:

4.9 trên 7 phiếu

Đọc hiểu Món tiền đầu đời (Hồ Đăng Bảo Anh) - Đề 1 | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Đọc kĩ văn bản dưới đây và thực hiện các yêu cầu bên dưới: MÓN TIỀN ĐẦU ĐỜI Nhà tôi nghèo, ba lại bị bệnh nặng nên từ nhỏ tôi đã được mẹ mang gửi ở chùa nhờ nuôi. Sống chung với những đứa trẻ cùng hoàn cảnh ở đây, thỉnh thoảng tôi lại bị chúng ăn hiếp, bị đánh đến bầm mặt. Có lần lên chùa thăm tôi, thấy vậy, mẹ khóc nhiều lắm ...
Đọc hiểu Món tiền đầu đời (Hồ Đăng Bảo Anh) - Đề 2 | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Đọc kĩ văn bản dưới đây và thực hiện các yêu cầu bên dưới: MÓN TIỀN ĐẦU ĐỜI Nhà tôi nghèo, ba lại bị bệnh nặng nên từ nhỏ tôi đã được mẹ mang gửi ở chùa nhờ nuôi. Sống chung với những đứa trẻ cùng hoàn cảnh ở đây, thỉnh thoảng tôi lại bị chúng ăn hiếp, bị đánh đến bầm mặt. Có lần lên chùa thăm tôi, thấy vậy, mẹ khóc nhiều lắm ...
Đọc hiểu Ngọn đèn không tắt (Nguyễn Ngọc Tư) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
): Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: NGỌN ĐÈN KHÔNG TẮT Người ta gửi tới nhà Tư Lai một lá thơ. Thơ đề "Kính gởi ông Hai Tương". Cả nhà bối rối không ít. Ông Hai Tương đã ra người thiên cổ lâu rồi, thấy có người nhắc lại chồng, bà cụ Hai Tương nhớ quá ứa nước mắt. Khui lá thơ ra, thì ra là thơ mời nói chuyện khởi nghĩa.
Đọc hiểu Vé xem xiếc (Tống Phú Sa) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới: VÉ XEM XIẾC Lược trích: Chị là người mẹ đơn thân, có đứa con trai 6 tuổi đang học mầm non, chuẩn bị vào lớp 1. Chị bán bánh mì rong để kiếm sống nên cuộc sống của hai mẹ con rất eo hẹp
Đọc hiểu Bà ngồi ở góc nhà (Ma Văn Kháng) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Lược trích: Đã tám mươi lăm tuổi trời cho, bà ngoại già lắm rồi! Đi lại chẳng được, người xộ xệ, chân sưng khớp tấy đỏ liên miên, đầu năm lại bị xuất huyết não, nên giờ bà chỉ có thể ngồi được trong cái ghế độn rơm ở góc nhà. Bà hay ngồi ở góc nhà gà gật, nhưng bà biết không sót một việc gì. Lũ trẻ con trong nhà mải chơi, nhác học, quên việc,…

Luyện Bài Tập Trắc nghiệm Văn 9 - Xem ngay

Báo lỗi - Góp ý

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...

Đọc hiểu Mẹ tôi (Phong Thu) - Đề 2 | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Giải thích:

Giải thích:

Giải thích:

Giải thích:

Góp ý

Báo lỗi góp ý

Báo lỗi