Đọc hiểu Viếng lăng Bác (Viễn Phương) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam Bão táp mưa sa, đứng thẳng hàng.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác

Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát

Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam

Bão táp mưa sa, đứng thẳng hàng.

 

Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng

Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ

Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ

Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân...

 

Bác nằm trong giấc ngủ bình yên

Giữa một vầng trăng sáng dịu hiền

Vẫn biết trời xanh là mãi mãi

Mà sao nghe nhói ở trong tim.

 

Mai về miền Nam thương trào nước mắt

Muốn làm con chim hót quanh lăng Bác

Muốn làm đoá hoa toả hương đâu đây

Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này...

(Sách Ngữ văn 9, tập II, NXBGD Việt Nam, trang 58).

Câu 1

Xác định thể thơ của bài thơ trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đếm số tiếng trong mỗi dòng thơ và nhận diện đặc điểm hình thức của bài thơ.

Lời giải chi tiết

Thể thơ: Tám chữ.

Giải thích:

Mỗi dòng thơ gồm 8 tiếng ⇒ thơ 8 chữ.

Câu 2

Tác dụng của từ “thăm” trong câu “Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác” là gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

hân tích ý nghĩa của từ ngữ trong ngữ cảnh và giá trị biểu cảm của cách dùng từ.

Lời giải chi tiết

- Tác giả sử dụng từ “thăm” để thay cho từ “viếng” là từ nói giảm nói tránh.

- “Thăm” là đến gặp gỡ, chuyện trò với người còn sống, đang sống. Dùng từ “thăm” nhà thơ muốn khẳng định Bác vẫn còn sống mãi trong lòng người dân Việt Nam và vừa gợi được sự thân mật gần gũi. Qua đây cũng gợi lên sự yêu thương, kính mến của tác giả dành cho Bác.

Giải thích:

Nếu dùng từ "viếng" sẽ gợi sự mất mát, chia li. Trong khi đó, từ "thăm" giúp giảm bớt nỗi đau, thể hiện niềm tin rằng Bác vẫn luôn hiện diện trong trái tim mỗi người dân. Qua cách dùng từ tinh tế ấy, tác giả bộc lộ lòng kính yêu, biết ơn với Bác Hồ.

Câu 3

Sự lặp lại hình ảnh cây tre trong khổ thơ đầu và khổ thơ cuối có ý nghĩa gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

So sánh ý nghĩa của hình ảnh được lặp lại ở đầu và cuối bài thơ.

Lời giải chi tiết

- Hình ảnh cây tre cuối bài lặp lại theo cấu trúc đối ứng như một sự khẳng định trung hiếu là phẩm chất cốt lõi của con người trong thời kì đất nước đi lên chủ nghĩa xã hội.

- Đó cũng là ấn tượng sâu sắc của tác giả về hình ảnh hàng tre quanh lăng Bác. Ở đây, hình ảnh cây tre đã mang nét nghĩa mới so với hình ảnh cây tre ở khổ thơ thứ nhất. Trong phần mở đầu, hình ảnh hàng tre xuất hiện với dáng đứng thẳng cho dù phải đương đầu với bão táp mưa sa. Thì tới cuối bài thơ tác giả lại khao khát trở thành cây tre trung hiếu để có thể được đứng canh gác cho Người, đây chính là ước nguyện chân thành, tha thiết của tác giả Viễn Phương.

Giải thích:

Việc lặp lại hình ảnh cây tre vừa tạo sự liên kết chặt chẽ cho bài thơ, vừa nhấn mạnh vẻ đẹp của dân tộc Việt Nam và khẳng định lòng trung thành, biết ơn của nhân dân đối với Bác Hồ.

Câu 4

Nhận xét về giọng điệu của bài thơ và cho biết giọng điệu đó được tạo nên từ những yếu tố nào và có quan hệ như thế nào với cảm xúc của tác giả?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Nhận xét giọng điệu và chỉ ra các yếu tố nghệ thuật tạo nên giọng điệu ấy.

Lời giải chi tiết

- Giọng điệu của bài thơ vừa trang nghiêm, sâu lắng vừa tha thiết, đau xót, tự hào, thể hiện tâm trạng xúc động khi tác giả vào lăng viếng Bác.

- Giọng điệu được tạo nên bởi nhiều yếu tố: thể thơ, nhịp điệu, từ ngữ, hình ảnh.. Cách gieo vần bằng, vần trắc.

+ Những vần bằng liên tiếp diễn tả dòng cảm xúc dâng trào, các vần trắc thể hiện sự nuối tiếc, xót xa.

+ Với nhịp thơ chậm, bài thơ lột tả được sự nghiêm trang, thành kính.

+ Riêng với khổ cuối, nhịp thơ có nhanh hơn cùng với điệp từ muốn làm được lặp đi lặp lại ba lần như thể hiện mong ước thiết tha và lưu luyến của tác giả.

Giải thích:

Giọng điệu của bài thơ thay đổi theo diễn biến cảm xúc của tác giả nhưng luôn thống nhất ở tình cảm kính yêu và biết ơn vô hạn dành cho Bác Hồ.

Câu 5

Bài thơ gửi tới người đọc bức thông điệp gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Khái quát nội dung tư tưởng của bài thơ; từ tình cảm của tác giả đối với Bác Hồ rút ra thông điệp.

Lời giải chi tiết

- Mỗi người Việt Nam cần luôn kính yêu, biết ơn và ghi nhớ công lao to lớn của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

- Cần học tập những phẩm chất cao đẹp của Người

- Sống có lí tưởng, có trách nhiệm với Tổ quốc, góp phần xây dựng và bảo vệ đất nước.

-...

Giải thích:

Qua niềm xúc động, lòng thành kính và ước nguyện được hóa thành con chim, đóa hoa, cây tre trung hiếu để mãi ở bên Bác, Viễn Phương đã thể hiện tình cảm sâu nặng đối với Bác Hồ. Từ đó, nhà thơ gửi gắm thông điệp về truyền thống "uống nước nhớ nguồn", lòng biết ơn các bậc tiền nhân và khát vọng tiếp nối những giá trị tốt đẹp mà Bác để lại cho dân tộc.

Tham Gia Group Dành Cho Học Sinh Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close