Đọc hiểu Bà ngồi ở góc nhà (Ma Văn Kháng) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

(Tóm lược: Bà đã tám mươi lăm tuổi, bà chỉ ngồi ở góc nhà gà gật và nhắc nhở các cháu làm việc nhà nhưng Tuất, Hồng, Hải luôn khó chịu và cãi lại bà. Khi biết sự việc đó, bố chúng đã nghiêm khắc dạy dỗ các con.)… Lúc ấy là chín giờ rưỡi, bố đi họp ở công ty về. Thoáng qua là bố biết hết đầu đuôi câu chuyện. Bố bảo mẹ, thôi để các con nó học, xong bố sẽ nói chuyện.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

(Tóm lược: Bà đã tám mươi lăm tuổi, bà chỉ ngồi ở góc nhà gà gật và nhắc nhở các cháu làm việc nhà nhưng Tuất, Hồng, Hải luôn khó chịu và cãi lại bà. Khi biết sự việc đó, bố chúng đã nghiêm khắc dạy dỗ các con.)

… Lúc ấy là chín giờ rưỡi, bố đi họp ở công ty về. Thoáng qua là bố biết hết đầu đuôi câu chuyện. Bố bảo mẹ, thôi để các con nó học, xong bố sẽ nói chuyện.

Mười giờ rưỡi, Tuất, Hồng, Hải học xong bài, ngồi trước mặt bố. Bố nói:

- Các con nghĩ rằng, bà chỉ có một tuổi già tám mươi lăm năm sống chuyên ngồi thui thủi ở góc nhà như hôm nay thôi ư? Không, bà có cả một thời thanh niên sôi nổi. Bà từng là thanh niên xung phong, từng cầm súng bắn máy bay giặc Mĩ xâm lược nước ta. Bà làm công nhân dệt đến năm mươi lăm tuổi mới về hưu. Ông lúc ấy còn ở bộ đội. Từ thằng Tèo trở đi đều qua tay bà săn sóc, nếu không thì...

Bố nói đến đó thì bà nằm ở cái phản ở buồng ngoài thức giấc.

- Bố Tèo nói cái gì thế?

- Bà cứ ngủ đi, để con dạy bảo chúng. Con cháu không biết công ơn ông bà thì không thành người, bà ạ. Nói rộng ra, con dạy cho chúng biết rằng: Đằng sau người già là cả một cuộc đời rộng lớn mà họ đã dũng cảm đương đầu đấy. Hãy kính trọng và yêu quý họ!

Bố nói dứt thì bước tới, cúi xuống đỡ bà dậy. Bà ngồi lên, cào tóc xong thì quài tay ra sau búi lại; tóc bà rụng hết rồi, búi lại chỉ còn bằng quả ổi. Nắn búi tóc bé tí, bà cúi xuống lục cái túi vải đỏ lâu nay lúc nào cũng vẫn để ở đầu giường. Trong cái túi đó có hai chỉ vàng, bà dự định dành cho cái Hải một, cái Hồng một. Trong cái túi đó có một cuốn sổ tiết kiệm, bà nói, bà để dành từ hồi thằng Tèo mới đẻ, giờ không biết có bao nhiêu, bà cho thằng Tèo và thằng Tuất để hai đứa mua xe máy, con trai đi đâu phải có cái xe máy mới ra mẽ người!

- Con biết rồi! Con biết rồi! Bà nằm nghỉ đi!

Bố nói. Bà chép miệng, xoài người xuống mặt phản:

- Ừ, mẹ nằm. Nhưng mà chắc là chẳng ngủ được nữa đâu, giời sắp sáng rồi còn gì! Bà nằm co ro, chốc chốc lại nghển lên ngắt lời bố: “Thôi, các cháu nó còn dại người, đừng trách chúng, con à.”.

(Trích Bà ngồi ở góc nhà, Ma Văn Kháng, Những truyện hay viết cho thiếu nhi, NXB Kim Đồng 2021, trang 172-174)

Câu 1

Đoạn trích trên được kể theo ngôi thứ mấy?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc toàn bộ đoạn trích, xác định người kể chuyện.

Lời giải chi tiết

Đoạn trích được kể theo ngôi thứ ba.

Giải thích:

Người kể chuyện đứng ngoài câu chuyện để kể lại diễn biến và gọi các nhân vật bằng tên hoặc các đại từ như "bố", "bà", "Tuất", "Hồng", "Hải". Người kể không xưng "tôi" hay trực tiếp tham gia vào sự việc nên đoạn trích được kể theo ngôi thứ ba.

Câu 2

Trong đoạn trích, bố nhắc đến công việc nào bà từng làm thời thanh niên?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ lời nói của người bố trong đoạn trích, tìm những chi tiết giới thiệu về quá khứ và công việc của bà khi còn trẻ rồi ghi lại đúng theo văn bản.

Lời giải chi tiết

Theo đoạn trích, thời thanh niên bà từng là thanh niên xung phong, từng cầm súng bắn máy bay giặc Mĩ.

Giải thích:

Trong lời dạy các con, người bố nhắc lại quá khứ của bà: bà khi còn trẻ đã tham gia lực lượng thanh niên xung phong và trực tiếp cầm súng chiến đấu chống giặc Mĩ.

Câu 3

Lời thoại sau chứa đựng những tình cảm gì của bố dành cho bà?

“- Các con nghĩ rằng, bà chỉ có một tuổi già tám mươi lăm năm sống chuyên ngồi thui thủi ở góc nhà như hôm nay thôi ư? Không, bà có cả một thời thanh niên sôi nổi.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ lời thoại của người bố, chú ý những từ ngữ thể hiện cách nhìn nhận về cuộc đời của bà. Từ đó xác định tình cảm mà người bố dành cho mẹ mình.

Lời giải chi tiết

Lời thoại chứa đựng những tình cảm của bố dành cho bà:

+ Thấu hiểu cuộc đời bà, đồng cảm...

+ Yêu quý, kính trọng, ngưỡng mộ bà…

Giải thích:

Người bố nhắc nhở các con rằng bà từng có một thời tuổi trẻ đầy nhiệt huyết, cống hiến cho đất nước và gia đình. Điều đó cho thấy bố rất hiểu những hi sinh của bà, luôn trân trọng và biết ơn những gì bà đã trải qua.

Câu 4

Biện pháp tu từ ẩn dụ có tác dụng gì trong câu: “Nói rộng ra, con dạy cho chúng biết rằng: Đằng sau người già là cả một cuộc đời rộng lớn mà họ đã dũng cảm đương đầu đấy."?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định hình ảnh được sử dụng theo lối ẩn dụ, sau đó phân tích ý nghĩa biểu tượng của hình ảnh ấy và nêu tác dụng đối với nội dung, cảm xúc của câu văn.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ ẩn dụ: “cuộc đời rộng lớn”

- Tác dụng:

+ Tăng sức gợi hình, gợi cảm...

+ Gợi cuộc đời của bà với thời gian sống dài, trải nghiệm phong phú, nhiều kinh nghiệm sống, từng đối mặt với nhiều khó khăn thử thách...

+ Bộc lộ sự kính trọng, biết ơn bà...

Giải thích:

Hình ảnh "cuộc đời rộng lớn" không chỉ nói về quãng thời gian dài mà còn tượng trưng cho biết bao trải nghiệm, thử thách, công lao và sự hi sinh mà bà đã đi qua. Nhờ cách diễn đạt giàu hình ảnh này, lời nói của người bố trở nên sâu sắc hơn, giúp các con hiểu và trân trọng bà nhiều hơn.

Câu 5

Từ nội dung của truyện, em rút ra những bài học nào về cách ứng xử với ông bà?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Từ nội dung câu chuyện và lời dạy của người bố, liên hệ với bản thân để rút ra những bài học về cách đối xử với ông bà.

Lời giải chi tiết

Gợi ý:

- Hiếu thảo, kính trọng, biết ơn; ngoan ngoãn, lễ phép.

- Quan tâm, chăm sóc, giúp đỡ, chia sẻ với ông bà.

- …

Giải thích:

Bài học này được rút ra từ lời dạy của người bố và hình ảnh người bà trong truyện. Dù tuổi đã cao, bà vẫn luôn yêu thương, lo lắng cho con cháu và còn dành dụm tài sản cho các cháu. Điều đó nhắc nhở mỗi người phải biết trân trọng, yêu thương và báo đáp công ơn của ông bà khi còn có cơ hội.

  • Đọc hiểu Lửa nhỏ đậu mới mềm (Nguyễn Thành) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Quê tôi nằm bên một nhánh sông nhỏ, mùa hè gió Lào thổi rát mặt, mùa mưa thì nước sông dâng cao, tràn cả vào những bãi bồi ven làng. Trong cái khắc nghiệt ấy, mẹ tôi vẫn lặng lẽ giữ một nhịp sống không đổi: Bốn giờ sáng thức dậy nhóm bếp.

  • Đọc hiểu Ông tiên (Hoàng Long) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Ba có tính cả tin, thương người. Đi cùng ba, thể nào Uyên cũng cằn nhằn khi ba thường bảo Uyên tấp xe vô lề để ba dừng lại cho những người ăn xin dọc đường một ít tiền và ân cần hỏi thăm họ. Có nhiều người cơ nhỡ đã đến tận nhà tìm ba. Gặp trường hợp giả dạng, sau khi đã đứng ra quyên góp cho họ và ít lâu sau tình cờ phát hiện họ tiếp tục “bổn cũ soạn lại” (1) với những người tốt bụng khác, ba không giận mà chỉ cười xòa: “Đó cũng là cái nghiệp của người ta, con ạ”.

  • Đọc hiểu Chuyện bên cầu (Nguyễn Văn Chương) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    Một cây cầu lớn mới được bắc qua con sông chảy ven ngoài thành phố trên quốc lộ dẫn vào nội thành. Bởi vậy mới có lác đác vài hàng quán dựng lên hai bên đường. Chủ yếu là hàng giải khát. Cha con thằng Tèo dẫn nhau ra đây làm nghề sửa xe đạp, xe máy. Thằng Tèo đang học lớp 4 thì ba nó bắt nghỉ, phụ giúp ba nó kiếm sống.

  • Đọc hiểu Ông bụt (Lương Đình Khoa) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    (Tóm tắt bối cảnh: Ông lão sống một mình ở làng ven sông, không vợ con, họ hàng thân thích. Một ngày, ông nhặt được một đứa trẻ bị bỏ rơi ở bụi chuối nên đặt tên là Nhặt. Từ khi có Nhặt, cuộc sống của ông trở nên ấm áp hơn. Ông chăm sóc, yêu thương Nhặt như con ruột.) Năm thằng Nhặt lên mười thì có bão. Từ trước đến nay, chưa có cơn bão nào to và dữ dội như thế. Nước dâng lên, ào ào cuốn trôi tất cả.

  • Đọc hiểu Chú Căng-gu-ru hạnh phúc (Võ Thu Hương) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

    “Bạn có lúc nào tự hỏi, vì sao mình lại có một cái tên kèm theo bên cạnh tên đi học không? Đó là một cách nối dài yêu thương của ba mẹ bạn đấy. Ồ, bạn đang rất ngạc nhiên, phải không? Nhưng tớ chắc chắn tới 99% là đúng thế. Có những cái tên cực kì dễ hiểu, như tên tớ: Hà Trang, vì bố tớ quê Hà Nội, mẹ quê Nha Trang.

Tham Gia Group Dành Cho Học Sinh Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close