Đọc hiểu Bài phát biểu của GS.TS Nguyễn Văn Minh | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

(1) Thiếu vắng tình yêu thương thì sống ở đời đã khó, làm nghề giáo thì khó biết nhường nào. Thầy mong rằng, mai kia ra đời, hãy dạy cho trẻ biết thương cha thương mẹ, biết ơn những đồng chua nước mặn, những nhọc nhằn để có bát cơm; biết sẻ chia với những phận đời không may mắn và vị tha với những lỗi lầm. Rồi sau đó mới dạy trẻ những tình yêu lớn lao hơn thế.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

(1) Thiếu vắng tình yêu thương thì sống ở đời đã khó, làm nghề giáo thì khó biết nhường nào. Thầy mong rằng, mai kia ra đời, hãy dạy cho trẻ biết thương cha thương mẹ, biết ơn những đồng chua nước mặn, những nhọc nhằn để có bát cơm; biết sẻ chia với những phận đời không may mắn và vị tha với những lỗi lầm. Rồi sau đó mới dạy trẻ những tình yêu lớn lao hơn thế.

(2) Chúng ta không thể thờ ơ với những thành công của công nghệ. Nếu không ta mãi mãi đi sau, nhưng xin nhớ rằng, một con người thiếu đi tình yêu thương thì tương lai trở thành bất định. Trước hết, dạy cho trẻ cách ứng xử trong môi trường số sao cho đúng mức và văn minh trước khi dạy các em làm những điều cao siêu hơn thế. Đừng để tiến bộ của công nghệ trở thành nỗi sợ hãi ám ảnh trong mỗi gia đình và trong hoảng loạn của mỗi con người.

(3) Các em hãy là người bảo vệ tuổi thơ cho trẻ. Đừng để việc học đánh mất sự ngây thơ của trẻ; nhắn với phụ huynh rằng, tuổi thơ là tuổi thần tiên; hãy hỏi trẻ đi học có vui không thay vì hỏi hôm nay con được bao nhiêu điểm? Đừng để trẻ con mơ ước chúng trở thành chiếc điện thoại thông minh vì cha mẹ chúng dành nhiều thời gian cho màn hình điện thoại hơn dành cho chúng. Thêm một nhúm kiến thức không trở thành người nổi tiếng, bồi đắp thêm tình yêu thương với con người, với thiên nhiên, làng xóm là bệ phóng của tương lai. Đánh mất sự hồn nhiên, trong sáng của trẻ thơ là có tội. Nguyên sơ là gốc thánh thiện của con người. Hãy cố giữ cho trẻ thơ cánh diều vút cao trên đồng làng ngập gió, giữ cho sự vô tư choán năm tháng tuổi thơ ngây. Hãy gạt bỏ cái tư tưởng biến đứa trẻ thành chuyên gia xuất sắc, mà luôn nhớ rằng giáo dục trẻ để chúng biết yêu thương, biết quan tâm, biết sẻ chia với những người gần gũi. Nhắn với phụ huynh rằng, đừng bắt con cái mình chín ép và trở thành công cụ thực hiện tham vọng của mình.

(Trích Bài phát biểu của GS.TS Nguyễn Văn Minh - Hiệu trưởng Đại học Sư phạm Hà Nội, https://vnexpress.net/hieu-truong-su-pham-gat-bo-tu-tuong-bien-tre-thanh-chuyen-gia)

Câu 1

Văn bản bàn vấn đề gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc khái quát toàn văn bản, xác định nội dung được tác giả tập trung bàn luận.

Lời giải chi tiết

Vấn đề bàn luận: Yêu cầu đối với nghề giáo

Giải thích:

Văn bản tập trung nêu lên những điều người thầy cần thực hiện trong quá trình giáo dục học sinh. Theo tác giả, người làm nghề giáo không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn phải dạy trẻ biết yêu thương, biết ơn, biết ứng xử văn minh, giữ gìn tuổi thơ và bồi dưỡng nhân cách. Vì vậy, vấn đề chính của văn bản là những yêu cầu, trách nhiệm của người làm nghề giáo trong việc giáo dục con người toàn diện.

Câu 2

Xác định các luận điểm của văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc từng đoạn văn, xác định ý chính của mỗi đoạn rồi khái quát thành các luận điểm.

Lời giải chi tiết

- Các luận điểm:

+ Dạy trẻ lòng biết ơn.

+ Dạy trẻ cách ứng xử trong môi trường số.

+ Cách thức bảo vệ tuổi thơ của trẻ.

Giải thích:

Văn bản được triển khai theo ba đoạn, mỗi đoạn tập trung làm rõ một nội dung chính. Đoạn (1) nhấn mạnh việc giáo dục trẻ biết yêu thương, biết ơn và sẻ chia. Đoạn (2) đề cao việc hướng dẫn trẻ ứng xử đúng mực trong môi trường số. Đoạn (3) khẳng định cần bảo vệ tuổi thơ, giữ gìn sự hồn nhiên và giáo dục trẻ bằng tình yêu thương thay vì chạy theo thành tích.

Câu 3

Biện pháp tu từ liệt kê có tác dụng như thế nào trong câu văn sau: “Thầy mong rằng, mai kia ra đời, hãy dạy cho trẻ biết thương cha thương mẹ, biết ơn những đồng chua nước mặn, những nhọc nhằn để có bát cơm; biết sẻ chia với những phận đời không may mắn và vị tha với những lỗi lầm”?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định phép tu từ được sử dụng, chỉ ra các chi tiết thể hiện phép tu từ và phân tích tác dụng đối với nội dung, cảm xúc.

Lời giải chi tiết

- Phép tu từ liệt kê: biết thương cha thương mẹ, biết ơn những đồng chua nước mặn, những nhọc nhằn để có bát cơm; biết sẻ chia với những phận đời không may mắn và vị tha với những lỗi lầm

- Hiệu quả nghệ thuật:

+ Làm cho diễn đạt trở nên sinh động, có nhịp điệu.

+ Chỉ ra những việc cần phải làm để hình thành, phát triển các phẩm chất cho trẻ.

+ Trân trọng, đề cao việc giáo dục đạo đức, bồi dưỡng tâm hồn cho trẻ.

Giải thích:

Tác giả sử dụng phép liệt kê để nêu liên tiếp những điều trẻ cần được học như yêu thương cha mẹ, biết ơn sự lao động, biết sẻ chia và vị tha. Cách liệt kê này giúp người đọc nhận thấy rõ những nội dung giáo dục quan trọng mà người thầy cần truyền dạy, đồng thời khẳng định giáo dục nhân cách có ý nghĩa không kém việc truyền đạt kiến thức.

Câu 4

Anh/chị hiểu như thế nào về câu văn: “Thêm một nhúm kiến thức không trở thành người nổi tiếng, bồi đắp thêm tình yêu thương với con người, với thiên nhiên, làng xóm là bệ phóng của tương lai”?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân tích ý nghĩa của câu văn, làm rõ thông điệp mà tác giả muốn gửi gắm.

Lời giải chi tiết

- Người thầy không chỉ truyền đạt về mặt kiến thức mà còn là người giáo dục bồi đắp tình yêu, sự quan tâm đến con người, thiên nhiên, cộng đồng xung quanh.

- Nhờ có tình yêu thương, quan tâm tới mọi việc xung quanh sẽ giúp xây dựng một tương lai tích cực và phát triển bền vững cho học trò.

Giải thích:

Câu văn khẳng định rằng chỉ có thêm kiến thức thôi chưa đủ để làm nên giá trị của một con người. Điều quan trọng hơn là biết yêu thương, quan tâm và sống có trách nhiệm với mọi người, với thiên nhiên và quê hương. Những phẩm chất đó sẽ trở thành nền tảng vững chắc, giúp mỗi người phát triển toàn diện.

Câu 5

Từ văn bản, anh/chị rút ra được thông điệp gì ý nghĩa nhất cho bản thân? Vì sao?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Rút ra thông điệp phù hợp với nội dung văn bản, sau đó giải thích vì sao thông điệp đó có ý nghĩa đối với bản thân.

Lời giải chi tiết

Thông điệp:

- Giáo dục trẻ em không chỉ là về kiến thức mà còn về lòng yêu thương, sự sẻ chia, biết quan tâm tới người khác

- Giữ cho tuổi thơ của trẻ trong sáng, nguyên sơ và hồn nhiên để xây dựng nên những con người có ý thức và trách nhiệm trong tương lai.

-...

Giải thích:

Đây là thông điệp ý nghĩa vì văn bản nhiều lần nhấn mạnh vai trò của tình yêu thương trong giáo dục. Kiến thức giúp con người mở rộng hiểu biết, nhưng chính lòng yêu thương, sự biết ơn và tinh thần sẻ chia mới giúp mỗi người sống nhân ái, có trách nhiệm với gia đình, cộng đồng và xã hội.

Tham Gia Group Dành Cho Học Sinh Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close