Đọc hiểu Mùa cỏ nở hoa (Hồng Vũ) - Đoạn 2 | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Con yêu ơi!
Nếu mẹ là cánh đồng
Quảng cáo
Câu hỏi
Đọc bài thơ sau:
MÙA CỎ NỞ HOA
Con yêu ơi!
Nếu mẹ là cánh đồng
Con là cỏ nở hoa trong lòng mẹ
Dẫu chẳng đủ rộng dài như sông bề
Vẫn chứa chan ngày nắng dưới mặt trời
Khi đêm về hứng muôn ánh sao rơi
Sương lấp lánh đọng trong ngần mỗi sớm
Cỏ yêu nhé cứ hồn nhiên mà lớn
Phủ xanh non lên đất mẹ hiền hòa
Rồi một ngày cỏ nở thắm muôn hoa
Cánh đồng mẹ rộn ràng cùng gió mát
Cỏ thơm thảo tỏa hương đồng bát ngát
Và rì rào cỏ hát khúc mùa xuân
Những mạch ngâm trong đất mãi trào dâng
Dòng nước mát ngọt ngào nuôi dưỡng cỏ
Niềm hạnh phúc giản đơn và bé nhỏ
Được bên con mãi mãi đến vô cùng
(Hồng Vũ, Văn học và tuổi trẻ, số tháng 3 năm 2019, trang 44)
Câu 1
Xác định thể thơ của văn bản.
Xem lời giải
Phương pháp giải
Dựa vào số tiếng ở mỗi dòng thơ và cách gieo vần, ngắt nhịp để xác định thể thơ.
Lời giải chi tiết
Thể thơ tự do
Giải thích:
Các dòng thơ có số tiếng không đều nhau, cách gieo vần và ngắt nhịp linh hoạt.
Mở rộng
Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.
“Lấp lánh” và “trong ngần” đều là những từ láy, được sử dụng để gợi tả vẻ đẹp của thiên nhiên: ánh sáng/sương mai hiện lên lung linh, tinh khiết.
Mở rộng
- Từ láy là cấu tạo đặc biệt của từ phức, được tạo thành bởi hai tiếng trở lên, trong đó phối hợp những tiếng có âm đầu hoặc vần hoặc cả âm đầu và vần.
- Trong tiếng Việt, từ láy có độ dài tối thiểu là hai tiếng, tối đa là bốn tiếng. Tuy nhiên, láy hai tiếng là loại từ láy tiêu biểu của tiếng Việt.
- Từ láy được chia thành 2 loại:
+ Từ láy toàn bộ: Là loại từ được láy giống nhau cả phần âm, vần, dấu câu.
+ Từ láy bộ phận: Là loại từ được láy giống phần âm hoặc phần vần, dấu câu có thể giống hoặc khác tuỳ vào cách người dùng muốn
- Tác dụng của từ láy được dùng để miêu tả nhấn mạnh vẻ đẹp của phong cảnh, hình dáng của sự vật hoặc diễn đạt cảm xúc, tâm trạng, trình trạng, âm thanh … của con người, của sự vật và hiện tượng trong cuộc sống. Từ đó, mang đến cho con người một cái nhìn đa chiều và sâu sắc đối với vấn đề được nói đến.
Chỉ rõ và nêu tác dụng của một biện pháp tu từ được sử dụng trong hai câu thơ sau:
"Cỏ thơm thảo toả hương đồng bát ngát
Và rì rào cỏ hát khúc mùa xuân"
Xem lời giải
Phương pháp giải
Chỉ ra biện pháp tu từ và phân tích tác dụng của biện pháp đó trong việc biểu đạt nội dung và cảm xúc.
Lời giải chi tiết
- Biện pháp tu từ nhân hóa: Cỏ thơm thảo; Cỏ hát.
- Tác dụng:
+ Gợi lên hình ảnh sinh động, gần gũi về hương thơm của cỏ và âm thanh rì rào vui tươi, tràn đầy sức sống.
+ Bộc lộ niềm hạnh phúc, vui sướng của người con khi nhận được tình yêu thương và sự che chở từ mẹ.
Giải thích:
“Thơm thảo” vốn thường dùng để nói về phẩm chất tốt đẹp của con người, còn “hát” là hoạt động của con người nhưng lại được dùng để miêu tả “cỏ”. Cách diễn đạt ấy khiến cỏ không còn là một sự vật vô tri mà trở thành một sinh thể có sức sống và cảm xúc. Hình ảnh “cỏ hát khúc mùa xuân” còn gợi một tương lai tươi sáng, hạnh phúc khi người con trưởng thành trong vòng tay yêu thương của mẹ.
Mở rộng
- Nhân hoá là gọi vật hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật,… bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người làm cho thế giới loài vật, đồ vật, cây cối,… trở nên gần gũi với con người, đồng thời biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.
- Có ba kiểu nhân hoá thường gặp là:
+ Dùng những từ ngữ vốn gọi người để gọi vật.
+ Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính chất của vật.
Ghi lại một vài hình ảnh thể hiện tình cảm của mẹ dành cho con trong bài thơ. Nhận xét về hiệu quả biểu đạt của các hình ảnh đó.
Xem lời giải
Phương pháp giải
Tìm các chi tiết liên quan đến sự chăm sóc và tình yêu thương của mẹ trong bài thơ.
Lời giải chi tiết
- Những hình ảnh thể hiện tình cảm của mẹ dành cho con:
“Mẹ là cánh đồng,
Chứa chan ngày nắng dưới mặt trời,
Sương lấp lánh đọng trong ngần mỗi sớm,
Đất mẹ hiền hòa,
Cánh đồng mẹ rộn ràng cùng gió mát.”
- Hiệu quả biểu đạt:
+ Thể hiện tình yêu thương bao la, sự chăm sóc tận tụy của mẹ dành cho con.
+ Hình ảnh thiên nhiên gợi cảm giác bình yên, sâu lắng, thể hiện tình cảm chân thành, tự nhiên của mẹ đối với con.
Giải thích:
Hình ảnh “mẹ là cánh đồng” tạo nên sự liên tưởng giữa mẹ và một không gian rộng lớn, luôn bao bọc, chở che cho “cỏ” là người con. Cánh đồng có nắng, có sao, có sương và có nguồn nước nuôi dưỡng cỏ, qua đó cho thấy mẹ luôn dành cho con sự chăm sóc từ những điều nhỏ bé đến lớn lao. Vì vậy, các hình ảnh thơ vừa giàu sức gợi vừa làm nổi bật tình mẫu tử sâu sắc, bao dung và bền bỉ.
Mở rộng
Hình ảnh thơ: là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định với người đọc.
Mẹ luôn yêu thương con, sát cánh cùng con trên mọi chặng đường đời. Nhưng có những người con lại không thấu hiểu được tấm lòng của mẹ. Là một người con, theo em, chúng ta cần làm gì để tình cảm mẹ con luôn gắn bó?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Liên hệ thực tế để đưa ra những hành động cụ thể thể hiện tình cảm và trách nhiệm của người con đối với mẹ.
Lời giải chi tiết
Những việc con cần làm để vun đắp tình cảm:
- Yêu thương và quan tâm đến mẹ qua những hành động nhỏ như thăm hỏi, chăm sóc mẹ khi mẹ mệt mỏi.
- Thấu hiểu, cảm thông và chia sẻ niềm vui, nỗi buồn với mẹ.
- Giúp đỡ mẹ trong công việc hàng ngày, thể hiện lòng biết ơn qua việc chăm chỉ học tập và sống tốt.
Giải thích:
Bài thơ khắc họa người mẹ luôn chở che, nuôi dưỡng và mong muốn được ở bên con “mãi mãi đến vô cùng”. Vì vậy, để đáp lại tình yêu ấy, người con cần yêu thương mẹ bằng những việc làm cụ thể: quan tâm, chia sẻ, giúp đỡ mẹ,....
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
Tôi là viên đá mọn không tên
Tôi tự hào sung sướng tuổi thanh niên
Chiến đấu lớn dưới ngọn cờ của Đảng.
Tôi yêu bản hùng ca không tắt
Xem lời giải
Chia sẻ
Bình luận
Danh sách bình luận