Đọc hiểu Những dòng sông tự lở (Nguyễn Đình Minh) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đề tài của bài thơ: Viết về người thầy và công lao dạy dỗ của thầy đối với học trò.

Giải thích:

Xuyên suốt bài thơ là hình ảnh người thầy với những lời dạy, sự chỉ bảo và hi sinh âm thầm để giúp học trò trưởng thành cả về tri thức lẫn nhân cách.

Câu thơ “Khuyên con lọc bùn để lưu giữ hương sen” gợi ý nghĩa:

- Con người cần biết loại bỏ những điều xấu, điều tầm thường, những thói quen không tốt.

- Từ đó, giữ lại những giá trị cao đẹp, phẩm chất thanh cao và trong sáng như hương sen.

⟶ Đây là lời nhắn nhủ sâu sắc về cách sống đẹp, sống có ích.

Giải thích:

Qua hình ảnh giàu ý nghĩa biểu tượng, tác giả khẳng định người thầy không chỉ truyền đạt tri thức mà còn dạy học trò cách sống, cách làm người và biết hướng tới những giá trị chân - thiện - mỹ.

- Hai câu thơ sử dụng biện pháp so sánh: “Nếu không thầy con như cỏ mọc hoang / Trên đất quẩn quanh lan bò vào ngõ cụt”.

- Tác dụng: Khẳng định vai trò to lớn của thầy - người soi sáng tri thức, dẫn dắt học trò trưởng thành. Nếu thiếu thầy, học trò sẽ sống hoang dại, vô định, bế tắc, không có tương lai.

Giải thích:

Hình ảnh so sánh giúp người đọc dễ hình dung sự khác biệt giữa một con người được giáo dục và một con người thiếu sự dẫn dắt. Qua đó, bài thơ khẳng định người thầy chính là người mở đường, soi sáng tương lai cho học trò.

Gợi ý:

- Biết trân trọng công lao dạy dỗ của thầy cô.

- Cần sống nhân ái, thanh sạch, giữ gìn những giá trị tốt đẹp.

- Học cách đối diện với khó khăn, không chạy theo được - mất, bại - thành.

- Luôn ghi nhớ đạo lí “tôn sư trọng đạo”.

Giải thích:

Bài thơ ca ngợi công lao to lớn của người thầy, từ đó gửi gắm những lời dạy về cách sống tôn sư trọng đạo, sống nhân ái và bản lĩnh.