Đọc hiểu Tiếng nói của văn nghệ (Nguyễn Đình Thi) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Tác phẩm vừa là kết tinh của tâm hồn người sáng tác, vừa là sợi dây truyền cho mọi người sự sống mà nghệ sĩ mang trong lòng. Nghệ sĩ giới thiệu với chúng ta một cảm giác, tình tự, một tư tưởng bằng cách làm sống hiển hiện ngay lên trong tâm hồn chúng ta cảm giác, tình tự, tư tưởng ấy.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

TIẾNG NÓI CỦA VĂN NGHỆ

Nguyễn Đình Thi

Tác phẩm vừa là kết tinh của tâm hồn người sáng tác, vừa là sợi dây truyền cho mọi người sự sống mà nghệ sĩ mang trong lòng. Nghệ sĩ giới thiệu với chúng ta một cảm giác, tình tự, một tư tưởng bằng cách làm sống hiển hiện ngay lên trong tâm hồn chúng ta cảm giác, tình tự, tư tưởng ấy. Nghệ thuật không đứng ngoài trỏ vẽ cho ta đường đi, nghệ thuật vào đốt lửa trong lòng chúng ta, khiến chúng ta tự phải bước lên đường ấy. Bắt rễ ở cuộc đời hằng ngày của con người, văn nghệ lại tạo được sự sống cho tâm hồn người.

Câu 1

Nêu thao tác lập luận chính được sử dụng trong văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định cách tác giả triển khai luận điểm trong đoạn văn.

Lời giải chi tiết

Thao tác lập luận chính: phân tích.

Giải thích:

Tác giả phân tích vai trò của tác phẩm nghệ thuật và người nghệ sĩ đối với đời sống tinh thần của con người, từ đó làm sáng tỏ sức mạnh của văn nghệ.

Mở rộng

Thao tác lập luận phân tích là cách chia nhỏ đối tượng thành nhiều yếu tố bộ phận để đi sâu xem xét một cách toàn diện về nội dung, hình thức của đối tượng.

Link tham khảo: Các thao tác lập luận trong văn nghị luận

Câu 2

Trình bày nội dung chính của văn bản trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc toàn bộ đoạn trích, xác định luận điểm trung tâm.

Lời giải chi tiết

Nội dung chính của văn bản là khẳng định vai trò của văn nghệ đối với đời sống tinh thần của con người. Tác phẩm nghệ thuật là kết tinh tâm hồn của người nghệ sĩ, có khả năng truyền cảm xúc, tư tưởng, khơi dậy tình cảm và làm phong phú tâm hồn con người.

Giải thích:

Đoạn văn nhấn mạnh rằng văn nghệ phản ánh cuộc sống, từ đó tác động trực tiếp đến nhận thức, tình cảm, thôi thúc con người hướng đến những giá trị tốt đẹp.

Mở rộng

Nội dung chính của văn bản nghị luận là ý kiến, quan điểm mà người viết muốn thuyết phục người đọc.

Link tham khảo: Văn nghị luận là gì? Các yếu tố cơ bản trong văn bản nghị luận

Câu 3

Phân tích tác dụng của 01 biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn sau: “Nghệ thuật không đứng ngoài trỏ vẽ cho ta đường đi, nghệ thuật vào đốt lửa trong lòng chúng ta, khiến chúng ta tự phải bước lên đường ấy.”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định biện pháp tu từ, sau đó phân tích tác dụng đối với nội dung và nghệ thuật.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ ẩn dụ: hình ảnh "đốt lửa trong lòng chúng ta".

- Tác dụng:

+ Nhấn mạnh sức mạnh của nghệ thuật trong việc khơi dậy tình cảm, niềm tin, khát vọng và động lực sống ở mỗi con người.

+ Qua đó, tác giả khẳng định nghệ thuật không áp đặt con người mà tác động từ bên trong, giúp con người tự giác nhận thức và hành động theo những điều tốt đẹp.

Giải thích:

Hình ảnh "đốt lửa" tượng trưng cho việc khơi nguồn cảm xúc và ý chí. Cách diễn đạt giàu hình ảnh giúp lập luận trở nên sinh động, giàu sức gợi và tăng tính thuyết phục.

Mở rộng

- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.

- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:

+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.

+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.

+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.

+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.

Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ

Câu 4

Vai trò của người nghệ sĩ hiện lên như thế nào qua câu văn: “Nghệ sĩ giới thiệu với chúng ta một cảm giác, tình tự, một tư tưởng bằng cách làm sống hiển hiện ngay lên trong tâm hồn chúng ta cảm giác, tình tự, tư tưởng ấy.”?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân tích ý nghĩa của câu văn để làm rõ vai trò của người nghệ sĩ.

Lời giải chi tiết

Người nghệ sĩ hiện lên là người sáng tạo cái đẹp và là cầu nối truyền tải những cảm xúc, tư tưởng, tình cảm đến với con người. Bằng tài năng nghệ thuật của mình, họ không chỉ phản ánh cuộc sống mà còn làm cho những cảm xúc, suy nghĩ ấy sống dậy trong tâm hồn người đọc, người nghe, giúp con người biết yêu thương, đồng cảm và hướng đến những giá trị chân - thiện - mĩ.

Giải thích:

Tác giả nhấn mạnh vai trò đặc biệt của người nghệ sĩ: họ, thông qua việc truyền tải hình tượng nghệ thuật, đã khơi gợi sự rung động và nhận thức tự nhiên trong tâm hồn con người.

Câu 5

Em thích tác phẩm nghệ thuật nào nhất? Trình bày tác động của tác phẩm nghệ thuật ấy đối với nhận thức, tâm hồn của em.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Nêu tên tác phẩm yêu thích, trình bày cảm nhận và tác động của tác phẩm đối với bản thân.

Lời giải chi tiết

Gợi ý: Em yêu thích nhất truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long. Tác phẩm giúp em cảm nhận được vẻ đẹp của những con người lao động thầm lặng, tận tụy cống hiến cho đất nước mà không đòi hỏi sự ghi nhận. Qua hình ảnh anh thanh niên làm công tác khí tượng, em hiểu rằng công việc nào cũng cần được trân quý, dù công việc ấy nhỏ bé, giản đơn. Tác phẩm khơi dậy trong em ý thức sống có ích, biết cống hiến và trân trọng những người lao động quanh mình.

Giải thích:

Câu hỏi yêu cầu nêu một tác phẩm nghệ thuật yêu thích và tác động của tác phẩm đối với nhận thức, tâm hồn. Vì vậy, cần trình bày rõ hai ý: cảm nhận về tác phẩm và bài học, sự thay đổi trong suy nghĩ, tình cảm của bản thân sau khi đọc/ xem/ nghe tác phẩm nghệ thuật ấy.

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close