Đọc hiểu Bắc Giang Thương (Nguyễn Duy Kha) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: Bắc Giang Thương Lục Ngạn, Lục Na[1] đôi bờ xanh trĩu quả Núi Huyền Đinh soi bóng Lục Đầu Giang Che chở, cưu mang một thời khai sáng Bóng nước dòng Thương in dấu thuở xuân thì.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

Bắc Giang Thương

Lục Ngạn, Lục Na[1] đôi bờ xanh trĩu quả

Núi Huyền Đinh soi bóng Lục Đầu Giang

Che chở, cưu mang một thời khai sáng

Bóng nước dòng Thương in dấu thuở xuân thì.

 

Đi hết chiều quê, con tìm về ngõ Mẹ

Khói lam chiều rơm rạ ấm hương quê

Dĩnh Kế, Bảo Đài, Cấm Sơn, Xa Lý[2] ...

Vó ngựa dập dồn, thấp thoáng bóng hoàng hôn.

 

Ừ mới đấy, mười năm rồi em nhỉ?

Cần Trạm, Xương Giang... đến hẹn lại quay về

Như chim lạc ngàn, như mây trời rong ruổi

Ta trở về trong võng lưới yêu thương.

 

Ki ức nhọc nhằn, kí ức lại lên hương

Năm tháng vèo qua, nhạt nhòa xa cách

Chơi vơi đất trời, chơi vơi sự tích

Thao thiết lòng, ta gọi: Bắc Giang Thương!

(Theo Ngổn ngang mây trắng, Nguyễn Duy Kha [3], NXB Hội Nhà văn, 2020, tr. 84-85)

[1] Lục Na: Địa danh cũ của huyện Lục Nam ngày nay.

[2] Xa Lý: Còn có cách gọi khác là Sa Lý, một xã thuộc huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang.

[3] Nguyễn Duy Kha sinh năm 1962, quê ở Bắc Ninh, từng dạy học ở Bắc Giang, hiện sống ở Hà Nội.

Câu 1

Xác định thể thơ được sử dụng trong bài thơ.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Dựa vào đặc trưng thể loại

- Quan sát số tiếng ở mỗi dòng thơ

- Kiểm tra các dòng có đều nhau không, gieo vần ngắt nhịp có cố định không.

Lời giải chi tiết

Thể thơ tự do

Giải thích:

Số lượng các chữ trong mỗi câu không đều nhau

Câu 2

Tìm những từ ngữ, hình ảnh thể hiện vẻ đẹp của vùng đất Bắc Giang trong bài thơ.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc kĩ bài thơ, xác định các từ ngữ, hình ảnh miêu tả thiên nhiên, cảnh vật, con người Bắc Giang.

Lời giải chi tiết

Những từ ngữ, hình ảnh thể hiện vẻ đẹp của vùng đất Bắc Giang trong bài thơ:

- “đôi bờ xanh trĩu quả”

- “Núi Huyền Đinh soi bóng Lục Đầu Giang”

- “Bóng nước dòng Thương in dấu thuở xuân thì.”

- “Khói lam chiều rơm rạ ấm hương quê”

- “Vó ngựa dập dồn, thấp thoảng bóng hoàng hôn”

Giải thích:

Đều là những hình ảnh gợi tả cảnh sắc thiên nhiên tươi đẹp, trù phú, giàu sức sống và đậm chất quê hương.

Câu 3

Phân tích tác dụng của 01 biện pháp tu từ được sử dụng trong hai dòng thơ sau:

Như chim lạc ngàn, như mây trời rong ruổi
Ta trở về trong vòng lưới yêu thương.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định biện pháp tu từ trong hai dòng thơ (tìm từ ngữ có dấu hiệu như “như”).

Lời giải chi tiết

- Biện pháp tu từ được sử dụng: so sánh (“Như chim lạc ngàn, như mây trời rong ruổi”)

- Tác dụng:

+ Giúp hình ảnh thơ thêm sinh động, hấp dẫn.

+ Hình ảnh so sánh làm nổi bật cảm giác tự do, bay bổng của nhân vật trữ tình khi trở về quê hương. Hình ảnh “chim lạc ngàn” thể hiện sự lạc lõng nhưng cũng gợi lên khao khát trở về, trong khi “mây trời rong ruổi” tạo cảm giác nhẹ nhàng, tự do, hòa quyện với thiên nhiên.

+ Qua việc sử dụng biện pháp so sánh tác giả thể hiện tình yêu thiên nhiên quê hương tha thiết, mãnh liệt.

Giải thích:

So sánh nhân vật trữ tình với “chim lạc ngàn”, “mây trời rong ruổi” giúp:

- Gợi cảm giác tự do, bay bổng.

- Thể hiện hành trình xa quê, từng rong ruổi nhiều nơi.

- Làm nổi bật niềm hạnh phúc khi được trở về “trong vòng lưới yêu thương”.

Câu 4

Nêu cách hiểu của em về hai chữ “lên hương” trong dòng thơ: Kí ức nhọc nhằn, kí ức lại lên hương.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định nghĩa gốc của từ “lên hương” (thường dùng khi nói về điều gì đó trở nên thiêng liêng, được trân trọng).

Lời giải chi tiết

Hai chữ “lên hương” có thể hiểu là những kỷ niệm, dù trải qua nhiều nhọc nhằn, đau khổ, nhưng vẫn được nâng niu, trân trọng và trở nên tươi đẹp hơn theo thời gian. “Lên hương” không chỉ thể hiện sự hồi phục, mà còn gợi lên sự trưởng thành, sự thấu hiểu và tình yêu quê hương sâu sắc hơn. Ký ức trở thành nguồn cảm hứng, nuôi dưỡng tâm hồn và gợi nhớ về những giá trị tốt đẹp trong cuộc sống.

Giải thích:

“Lên hương” ở đây mang nghĩa:

- Những kí ức vất vả theo thời gian trở nên thiêng liêng, đáng trân trọng.

- Quá khứ gian khó được nâng niu và trở thành điều đẹp đẽ trong tâm hồn.

Câu 5

Giả sử có cơ hội được giới thiệu với bạn bè về một vẻ đẹp của vùng đất Bắc Giang được đề cập trong bài thơ, hãy chọn một vẻ đẹp em yêu thích nhất và giải thích lí do.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Chọn một vẻ đẹp được nhắc đến trong bài thơ.

Giải thích vì sao em yêu thích (ý nghĩa, cảm xúc, giá trị).

Lời giải chi tiết

Nếu có cơ hội đề cập, em sẽ nói về vẻ đẹp của “vườn cây ăn trái trĩu quả”. Vẻ đẹp này không chỉ đơn thuần là cảnh sắc thiên nhiên mà còn là biểu tượng cho sự phồn thịnh, giàu có của vùng đất Bắc Giang. Những vườn cây này mang lại cuộc sống no đủ cho người dân, thể hiện sự chăm sóc và nỗ lực lao động không ngừng. Hình ảnh cây trái còn gợi nhớ về những kỷ niệm ấu thơ, tạo cảm giác gắn bó và yêu thương đối với quê hương, khiến nó trở thành một phần không thể thiếu trong tâm hồn mỗi người con Bắc Giang.

Giải thích:

Chọn hình ảnh “đôi bờ xanh trĩu quả” vì đây là hình ảnh thể hiện sự trù phú, giàu đẹp của vùng đất, gợi cảm giác no đủ, yên bình, đồng thời thể hiện thành quả lao động của con người Bắc Giang.

Tham Gia Group Dành Cho Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10 Miễn Phí

close