Đọc hiểu Những bông hoa trên tuyến lửa (Đỗ Trung Quân) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
Em là người thanh niên xung phong
Không có súng, chỉ có đôi vai cáng thương, tải đạn
Giữa tầm đạn thù, tấm lòng dũng cảm
Em vượt đường dài tiếp thêm lửa chiến công.
Quảng cáo
Câu hỏi
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
Em là người thanh niên xung phong
Không có súng, chỉ có đôi vai cáng thương, tải đạn
Giữa tầm đạn thù, tấm lòng dũng cảm
Em vượt đường dài tiếp thêm lửa chiến công.
Tôi thấy rồi em ơi, giữa cuộc hành quân
Niềm kiêu hãnh trong mắt em kì lạ
Trên chiếc áo bạc màu trăm miếng vá
Cô gái Việt Nam đẹp đến lạ thường
Ôi! Những bông hoa nở giữa chiến trường
Nở rực rỡ cả hương lẫn sắc
Nhìn vết bầm trên má em mà tôi muốn khóc
Sao em cười đôn hậu quá em ơi!
(Trích Những bông hoa trên tuyến lửa, Đỗ Trung Quân, 1979)
Câu 1
Đoạn trích trên được viết theo thể thơ nào?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Dựa vào số chữ mỗi dòng và cách ngắt nhịp để xác định thể thơ.
Lời giải chi tiết
Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do
Giải thích:
Quan sát thấy số chữ không đều, câu dài ngắn linh hoạt, không theo khuôn mẫu cố định => đặc trưng thơ tự do
Mở rộng
Thơ tự do là thể thơ không có quy định bắt buộc về số dòng trong bài, số chữ ở mỗi dòng, về vần, luật bằng trắc và nhịp điệu. Tất cả các yếu tố này đều có thể thay đổi tuỳ thuộc vào mục đích của người viết.
Chỉ ra hai hình ảnh mà tác giả đã nhìn thấy ở cô gã thanh niên xung phong giữa cuộc hành quân.
Xem lời giải
Phương pháp giải
Tìm chi tiết miêu tả trực tiếp ngoại hình hoặc đặc điểm của nhân vật trong đoạn “giữa cuộc hành quân”.
Lời giải chi tiết
Hai hình ảnh mà tác giả đã nhìn thấy ở cô gã thanh niên xung phong giữa cuộc hành quân là:
+ Đôi mắt toát lên niềm kiêu hãnh
+ Chiếc áo bạc màu trăm miếng vá.
Giải thích:
Các cụm từ “niềm kiêu hãnh trong mắt”, “chiếc áo bạc màu trăm miếng vá”, đây là hai hình ảnh tiêu biểu vừa thể hiện vẻ đẹp tinh thần (ánh mắt) vừa gợi hoàn cảnh gian khổ (áo vá).
Mở rộng
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Dựa vào đại từ xưng hô và điểm nhìn trần thuật để xác định chủ thể đang bộc lộ suy nghĩ, rung động trong bài thơ.
Lời giải chi tiết
Nhân vật trữ tình: người chiến sĩ hoặc tác giả - người chứng kiến và cảm nhận về cô gái thanh niên xung phong.
Giải thích:
Nhân vật trữ tình xuất hiện trực tiếp qua đại từ “Tôi”
Mở rộng
Nhân vật trữ tình: người chiến sĩ hoặc tác giả - người chứng kiến và cảm nhận về cô gái thanh niên xung phong.
Giải thích:
Nhân vật trữ tình xuất hiện trực tiếp qua đại từ “Tôi”
Câu 4
Những dòng thơ sau giúp anh/chị hiểu gì về cuộc sống của những cô gái thanh niên xung phong?
"Không có súng, chỉ có đôi vai cáng thương, tải đạn Giữa tầm đạn thù, tấm lòng dũng cảm Em vượt đường dài tiếp thêm lửa chiến công."
Xem lời giải
Phương pháp giải
Đây là hai hình ảnh tiêu biểu vừa thể hiện vẻ đẹp tinh thần (ánh mắt) vừa gợi hoàn cảnh gian khổ (áo vá).
Phân tích các chi tiết hành động và hoàn cảnh trong ba dòng thơ để rút ra nhận xét.
Lời giải chi tiết
Những dòng thơ đã giúp người đọc hiểu được:
– Cuộc sống gian khổ của những cô gái thanh niên xung phong chỉ có đôi vai cáng thương, tải đạn giữa bom đạn quân thù.
– Tinh thần dũng cảm, tấm lòng yêu nước, quyết chiến đấu hy sinh cho tổ quốc của những thanh niên xung phong.
Giải thích:
Những chi tiết “không có súng”, “giữa tầm đạn thù”, “cáng thương, tải đạn” cho thấy cuộc sống rất gian khổ, nguy hiểm, nhưng đồng thời nổi bật tinh thần dũng cảm, sẵn sàng hi sinh của các cô gái.
Mở rộng
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Xác định và nêu tác dụng của biện pháp tu từ trong hai câu thơ sau:
“Ôi! Những bông hoa nở giữa chiến trường
Nở rực rỡ cả hương lẫn sắc”
Xem lời giải
Phương pháp giải
Xác định hình ảnh mang nghĩa chuyển (ẩn dụ) rồi nêu ý nghĩa biểu đạt.
Lời giải chi tiết
– BPTT ẩn dụ: hình ảnh những bông hoa ẩn dụ cho các cô gái thanh niên xung phong.
– Tác dụng: Tăng sức gợi hình gợi tả cho câu thơ đồng thời làm cho hình ảnh những cô gái chiến sĩ đang dũng cảm chông lại quân xâm lược hiện lên đầy lãng mạn.
Giải thích:
“Những bông hoa” không phải hoa thật mà chỉ các cô gái thanh niên xung phong. Ẩn dụ này làm nổi bật vẻ đẹp vừa dịu dàng vừa kiên cường, giúp hình ảnh người con gái hiện lên vừa lãng mạn vừa anh hùng.
Mở rộng
- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.
- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:
+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.
+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.
+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.
+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.
Qua hình ảnh của những cô gái thanh niên xung phong trong đoạn thơ, em cảm nhận được những vẻ đẹp nào của người con gái Việt Nam?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Từ các chi tiết về ngoại hình, hành động, tinh thần => khái quát thành phẩm chất.
Lời giải chi tiết
Qua hình ảnh của những cô gái thanh niên xung phong, em cảm nhận được vẻ đẹp ngoại hình, vẻ đẹp tuổi trẻ của họ. Đồng thời, quan trọng hơn, em cảm nhận được vẻ đẹp tâm hồn, vẻ đẹp từ sự dũng cảm, thái độ kiên cường bất khuất, lòng yêu nước cao đẹp dành cho đồng bào, tổ quốc của những người phụ nữ Việt Nam trong thời chiến.
Giải thích:
Các cô gái hiện lên với vẻ đẹp trẻ trung, giản dị, đồng thời có lòng dũng cảm, ý chí kiên cường và tình yêu nước sâu sắc – đó là vẻ đẹp tiêu biểu của người phụ nữ Việt Nam.
Mở rộng
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Thông điệp lớn nhất mà em cảm nhận được sau khi đọc bài thơ là gì?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Suy ngẫm về mục đích tư tưởng và tình cảm sâu kín mà nhà thơ muốn gửi gắm, từ đó rút ra bài học nhận thức cho bản thân ở hiện tại.
Lời giải chi tiết
Ca ngợi tinh thần kiên cường, lòng yêu nước và sự hy sinh thầm lặng của những người thanh niên xung phong trong kháng chiến, đồng thời nhắc nhớ thế hệ trẻ hôm nay về trách nhiệm nối tiếp truyền thống ấy.
Giải thích:
Người đọc hôm nay nhận thức rõ cái giá của độc lập, tự do, từ đó khơi dậy ý thức cống hiến và sống có ích cho xã hội.
Mở rộng
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Hình ảnh “vết bầm trên má” tượng trưng cho điều gì?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Phân tích từ nghĩa thực sang nghĩa biểu tượng của chi tiết trong bối cảnh chiến trường ác liệt.
Lời giải chi tiết
Hình ảnh "vết bầm trên má" tượng trưng cho: Sự gian khổ, vất vả của những cô gái thanh niên xung phong; Những hy sinh thầm lặng mà họ đã trải qua vì Tổ quốc
Giải thích:
Trên khuôn mặt của một cô gái trẻ, "vết bầm" là minh chứng rõ ràng cho sự tàn khốc của chiến tranh, của những gùi hàng nặng trĩu hay những đêm xuyên rừng vượt bom đạn.
Mở rộng
Hình ảnh thơ là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định đối với người đọc.
Nhận diện mạch cảm xúc bao trùm toàn bộ văn bản dựa trên hệ thống từ ngữ biểu cảm, giọng điệu kể và thái độ của nhân vật trữ tình đối với đối tượng được nói đến.
Lời giải chi tiết
Cảm hứng chủ đạo của bài thơ: Cảm hứng ngợi ca vẻ đẹp của người thanh niên xung phong - những bông hoa dũng cảm giữa chiến trường, đồng thời thế hiện lòng trân trọng và biết ơn sâu sắc đối với họ.
Giải thích:
Toàn bộ bài thơ được bao phủ bởi một giọng điệu vừa trang trọng vừa thiết tha, trìu mến.
Mở rộng
- Cảm hứng chủ đạo là tình cảm, thái độ được thể hiện xuyên suốt tác phẩm đối với những vấn đề cuộc sống được nêu ra
- Cách xác định cảm hứng chủ đạo:
+ Thường được thể hiện qua các hình ảnh, từ ngữ và cảm xúc trong tác phẩm
+ Thường gắn liền với một tư tưởng hoặc thông điệp cụ thể mà tác giả muốn truyền tải.
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: CỦI LỬA (Dương Kiều Minh)
Đời con dần thưa màu khói
Mẹ già nua như những buổi chiều
Lăng lắc tuổi xuân
Lăng lắc niềm thôn dã
Bếp lửa ngày đông...
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: CHIM NGÓI
Không hiểu từ đâu
Cứ mùa thu
Chúng bay về khắp cánh đồng,
siêng năng nhặt đỗ,
Những đàn chim ngói,
mặc áo màu nâu,
đeo cườm ở cổ,
chân đất hồng hồng,
như nung qua lửa.
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: MẸ!
Cả cuộc đời mẹ vất vả vì con
Từ thuở ấu thơ cho đến giờ khôn lớn
Khi bước chân con không còn chập chững
Gánh nước mỗi ngày mẹ như thấy nặng hơn.
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
Ta về cánh đồng mùa đông
Những gốc rạ rạc khô vì gió
Ngày xưa theo mẹ ra đồng, nhổ từng gốc rạ
Bật tung hoàng hôn rơm rớm sương mờ
Danh sách bình luận