Đọc hiểu Thức với quê hương (Lưu Quang Vũ) | Luyện đề đọc hiểu Văn 9

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi: THỨC VỚI QUÊ HƯƠNG (1). Khuya lắm rồi, vừa đối xong phiên gác Mưa rào rào nằm ngoài không ngủ được Nghe cuốc kêu hoài từ một đầm xa... Mùa hạ sắp về nối tiếp những cơn mưa.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:

THỨC VỚI QUÊ HƯƠNG

(1). Khuya lắm rồi, vừa đối xong phiên gác

Mưa rào rào nằm ngoài không ngủ được

Nghe cuốc kêu hoài từ một đầm xa...

Mùa hạ sắp về nối tiếp những cơn mưa.

 (2). Chùm nhãn chín cành cao rạo rực

Sắp gặp nắng nhựa dồn nên nhãn thức

Ta cũng bồi hồi trong đêm bằng khoảng:

Ữ xa nhà đánh giặc đã hai năm

Đếm tháng đếm mùa bằng tên trận thắng,

Con của mẹ giữa lòng dân khôn lớn

Như cây giữa rừng chẳng ngại phong ba...

 (3) Nhớ lũ em giờ sơ tán nơi xa

Mưa này lại đường trơn đi học.

Thương mỗi cây ngô gốc sẵn quê nhà

Phải lo lắng từng con đông trận bão.

Đùm học nhau đôi miền chiến đấu

Mấy chục năm rồi tay súng chẳng ngời.

Cuốc cuốc, con chim của nỗi bồi hồi

Từng khắc khoải người xưa thương đất nước.

Nay vẫy gọi cánh đồng chiêm thao thức

Bông lúa vàng hạt mấy quẫy trong mưa

Ngoài kia đường dài lấp loảng đèn pha

Đảm bùn nhão xe băng ra mặt trận

Người đi người đi như dòng sông vô tận

Áo ướt đầm, lòng cháy nổi yêu nhau

Đồng đội ơi, đêm nay anh về đâu?

(4). Lớn lên trong những năm đánh giặc

Lòng ta đẹp như là đất nước

Như gió vui rụng ngọn lá trên cành...

Từ nơi này mai đơn vị hành quân

Suốt mùa hạ, suốt tình yêu xử sở

Với câu súng, với vần thơ viết dở

Với con đường rộng mở đến mai sau...

Như nhãn thơm thẩm mát giọt mưa đầu

Như tia nắng sáng niềm tin giản dị.

Đất nhận lấy tâm hồn người lính trẻ

Đêm sâu này thức trắng với quê hương.

4-1967

 (Dẫn theo Đọc hiểu mở rộng văn bản Ngữ văn 9, Theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018 PGS.TS Nguyễn Văn Tùng (Tổng Chủ biên)

Câu 1

Xác định thành phần biệt lập trong câu thơ “Đồng đội ơi, đêm nay anh về đâu?"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định thành phần biệt lập bằng cách tìm các từ dùng để gọi, đáp (thường có “ơi”, “à”, “hỡi”…).

Lời giải chi tiết

Thành phần biệt lập trong câu thơ “Đồng đội ơi, đêm nay anh về đâu?” là thành phần gọi – đáp (đồng đội ơi).

Giải thích:

Cụm này không tham gia vào nội dung chính mà chỉ dùng để gọi người nghe, tạo sắc thái thân mật, tha thiết.

Câu 2

Theo em, từ "cháy" trong câu thơ "lòng cháy nói yêu nhau” có ý nghĩa gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định nghĩa của từ trong ngữ cảnh, chú ý đây thường là nghĩa chuyển (ẩn dụ).

Lời giải chi tiết

Từ “cháy” trong câu “Áo ướt đẫm, lòng cháy nỗi yêu nhau” thể hiện: Sự đau khổ hoặc đau lòng như có cảm giác bị bỏng, bị đốt cháy bên trong do những xung đột, hiểu lầm hoặc mất mát trong tình cảm.

Giải thích:

“Lòng cháy” diễn tả tình yêu thương, tình đồng đội nồng nhiệt, sôi nổi, không phải đau khổ như nghĩa gốc.

Câu 3

Nêu tác dụng của biện pháp so sánh trong đoạn thơ sau:

“Lớn lên trong những năm đánh giặc

Lòng ta đẹp như là đất nước

Như gió vui rung ngọn lá trên cành...”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định dấu hiệu so sánh (“như”), phân tích tác dụng: gợi hình + làm nổi bật nội dung.

Lời giải chi tiết

Biện pháp tu từ so sánh làm tăng gợi hình, gợi cảm trong diễn đạt, gợi tả sinh động vẻ đẹp tâm hồn, lí tưởng và thái độ lạc quan của nhân vật trữ trình trong hoàn cảnh đất nước chiến tranh.

Giải thích:

Cách so sánh giúp làm nổi bật vẻ đẹp tâm hồn người lính: trong sáng, lạc quan, giàu lí tưởng trong chiến tranh.

Câu 4

Hình ảnh “cây súng" và "vần thơ" ở khổ thơ 4 giúp em hiểu thêm điều gì về “người lính trẻ” trong văn

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân tích ý nghĩa biểu tượng của hình ảnh, rút ra phẩm chất nhân vật.

Lời giải chi tiết

- Hình ảnh “cây súng” và “vần thơ” trong khổ 4 là hai hình ảnh mang đến cái nhìn về sự đối lập. Cây súng là biểu tượng của chiến tranh, của sự tàn khốc trong khi đó, vần thơ lại là biểu tượng của sự lãng mạn.

- Điều này đã thể hiện những phẩm chất của người lính trẻ. Ở họ có sự kiên cường, hào hùng, anh dũng khi tham gia chiến đấu bảo vệ quê hương nhưng mặt khác họ vẫn là những người trẻ với trái tim biết yêu thương và một tâm hồn lãng mạn, lạc quan vào cuộc sống.

Giải thích:

“Cây súng” (chiến đấu) + “vần thơ” (tâm hồn): hai mặt của người lính => Cho thấy người lính vừa anh dũng, kiên cường, vừa giàu cảm xúc, lãng mạn, yêu cuộc sống.

Câu 5

Em nhận xét như thế nào về tình cảm và hành động của nhân vật trữ tình trong văn bản?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tổng hợp các chi tiết về cảm xúc và hành động, nêu nhận xét chung.

Lời giải chi tiết

- Tình cảm:

+ Nhân vật trữ tình thể hiện tình yêu quê hương, đất nước thông qua nỗi nhớ nhà, nhớ quê hương, nhớ gia đình.

+ Tinh thần lạc quan, niềm tin vào con đường và lý tưởng bảo vệ tổ quốc.

- Hành động: Kiên cường chiến đấu, hi sinh tình cảm riêng vì lý tưởng cao đẹp bảo vệ nền hòa bình của dân tộc.

Giải thích:

Nhân vật trữ tình hiện lên với tình yêu quê hương sâu sắc và tinh thần chiến đấu kiên cường, lạc quan, giàu lí tưởng.

Tham Gia Group Dành Cho Lớp 9 - Ôn Thi Vào Lớp 10 Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close