Đọc hiểu Trở về quê nội (Lê Anh Xuân) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Ôi quê hương xanh biếc bóng dừa Có ngờ đâu hôm nay ta trở lại Quê hương ta tất cả vẫn còn đây

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

Ôi quê hương xanh biếc bóng dừa

Có ngờ đâu hôm nay ta trở lại

Quê hương ta tất cả vẫn còn đây

Dù người thân đã ngã xuống đất này

Ta gặp lại những mặt người ta yêu biết mấy

Ta nhìn, ta ngắm, ta say

Ta run run nắm những bàn tay

Thương nhớ dồn trong tay ta nóng bỏng

Đây rồi đoạn đường xưa

Nơi ta vẫn thường đi trong mộng

Kẽo kẹt nhà ai tiếng võng đưa

Ầu ơ…thương nhớ lắm!

Ơi những bông trang trắng, những bông trang hồng

Như tấm lòng em trong trắng thủy chung

Như trái tim em đẹp màu đỏ thắm

Con sông nhỏ tuổi thơ ta đã tắm

Vẫn còn đây nước chẳng đổi dòng

Hoa lục bình tím cả bờ sông

(“Trở về quê nội” – Lê Anh Xuân)

Câu 1

Hai dòng thơ đầu có sử dụng những thành phần biệt lập nào? Dùng để diễn tả tâm trạng gì của nhà thơ?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Vận dụng kiến thức đã học về thành phần biệt lập.

- Nhận xét tâm trạng của nhà thơ.

Lời giải chi tiết

Hai dòng thơ đầu có sử dụng các thành phần biệt lập:

- Thành phần cảm thán: “Ôi”

- Thành phần tình thái: “Có ngờ đâu”

=> Thể hiện tâm trạng xúc động rưng rưng của nhà thơ khi trở về quê cũ.

Giải thích:

- Thành phần biệt lập là những bộ phận không tham gia vào cấu trúc ngữ pháp (chủ - vị) và không biểu đạt nghĩa sự việc chính của câu. Chúng được dùng để thể hiện tình cảm, thái độ, sự giao tiếp hoặc bổ sung thông tin.

- Trong tiếng Việt, thành phần biệt lập gồm 4 loại chính:

+ Thành phần tình thái: Thể hiện cách nhìn, đánh giá của người nói đối với sự việc

+ Thành phần cảm thán: Bộc lộ tâm lý, cảm xúc

+ Thành phần gọi – đáp: Dùng để duy trì hoặc tạo lập quan hệ giao tiếp

+ Thành phần phụ chú: Bổ sung chi tiết cho nội dung chính, thường đặt trong dấu ngoặc đơn, dấu phẩy hoặc gạch ngang

Câu 2

Điệp từ “ta” được điệp lại nhiều lần kết hợp với một loạt những động từ “gặp lại”, “yêu”, “nhìn”, “say”, “ngắm”…có tác dụng gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra biện pháp tu từ

- Nêu tác dụng nghệ thuật

Lời giải chi tiết

Điệp từ “ta” được điệp lại nhiều lần kết hợp với một loạt những động từ “gặp lại”, “yêu”, “nhìn”, “say”, “ngắm”… nhằm thể hiện tình yêu quê hương tha thiết và nỗi xúc động, bồi hồi của tác giả khi trở lại quê nhà sau bao năm năm xa cách.

Câu 3

Những hình ảnh nào trong đoạn thơ đã thể hiện được vẻ đẹp và sức sống tiềm tàng, mãnh liệt của quê hương?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ văn bản.

- Chỉ ra các hình ảnh thể hiện có trong văn bản.

Lời giải chi tiết

Những hình ảnh trong đoạn thơ đã thể hiện được vẻ đẹp và sức sống tiềm tàng, mãnh liệt của quê hương: xanh biếc bóng dừa, những mặt người ta yêu biết mấy, đoạn đường xưa. tiếng võng đưa, những bông trang trắng những bông trang hồng, con sông nước chẳng đổi dòng, hoa lục bình tím cả bờ sông.

Câu 4

Âm thanh “kẽo kẹt…tiếng võng đưa”, “Ầu ơ…” đánh thức điều gì trong cái tôi trữ tình của tác giả?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra cái tôi trữ tình của tác giả.

- Nhận xét cách đánh thức cái tôi trữ tình.

Lời giải chi tiết

Âm thanh “kẽo kẹt…tiếng võng đưa”, “Ầu ơ…” đánh thức những kỉ niệm tuổi thơ thật đẹp, thật yên bình gắn với hình ảnh của bà, của mẹ trong cái tôi trữ tình của tác giả.

Câu 5

Chữ “tím” trong câu thơ “Hoa lục bình tím cả bờ sông” có sự chuyển đổi từ loại như thế nào? Tác dụng của sự chuyển đổi ấy trong việc biểu đạt nội dung?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Phân tích chữ “tím”

- Phân tích giá trị biểu đạt

Lời giải chi tiết

- Từ "tím" vốn là một tính từ (chỉ màu sắc) đã được chuyển đổi loại để sử dụng như một động từ (chỉ trạng thái, hành động lan tỏa, bao phủ của màu sắc).

- Tác dụng biểu đạt:

+ Khiến màu tím của hoa lục bình không còn tĩnh lặng mà trở nên sống động, có sức lan tỏa mạnh mẽ, nhuộm thắm và bao phủ lên toàn bộ không gian bến sông quê hương.

+ Diễn tả trọn vẹn sự xúc động, thổn thức trong lòng tác giả ngày trở về. Màu tím thủy chung của quê nhà như tràn ngập, chiếm trọn cả không gian lẫn tâm tưởng của người con xa xứ.

Đoạn văn tham khảo:

Trong câu thơ "Hoa lục bình tím cả bờ sông" của Lê Anh Xuân, từ “tím” đã có một sự chuyển đổi từ loại đầy nghệ thuật khi chuyển từ tính từ chỉ màu sắc sang động từ chỉ trạng thái hoạt động. Sự chuyển đổi này đã mang lại hiệu quả biểu đạt vô cùng sâu sắc. Biện pháp chuyển đổi từ loại không chỉ giúp định hình màu sắc đặc trưng của loài hoa lục bình, mà còn khiến màu sắc ấy trở nên sống động, có sinh mệnh và sức lan tỏa mạnh mẽ như đang chủ động "nhuộm" thắm cả không gian bờ sông quê hương. Qua đó, câu thơ không chỉ vẽ nên một bức tranh thiên nhiên vùng sông nước miền Tây đầy thơ mộng, bình dị mà còn diễn tả một cách tinh tế tâm trạng xúc động, da diết của tác giả khi đối diện với những kỷ niệm tuổi thơ vẫn vẹn nguyên, thủy chung sau bao năm tháng thăng trầm của bom đạn, chiến tranh.

 

Group 2K8 ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close