Đọc hiểu Dòng sông đời mẹ (Hoàng Phủ Ngọc Tường) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Nhớ năm xưa đọc sách châu Ô Lòng đã yêu một con sông màu ngọc Dòng sông ấy quẫy trăm lần không đục

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

DÒNG SÔNG ĐỜI MẸ

(Hoàng Phủ Ngọc Tường)

Nhớ năm xưa đọc sách châu Ô

Lòng đã yêu một con sông màu ngọc

Dòng sông ấy quẫy trăm lần không đục

Lọc trăm lần nước chẳng thể trong hơn

 

Ngày thương yêu anh về Kiến Giang

Thấy bóng nước con đò trong truyện kể

Càng hiểu thấu dòng sông đời mẹ

Vẫn xanh hoài trong nắng trong mưa

 

“Làng em đây, anh đừng xa lạ

Đây là nơi em đã sinh ra”

Với anh không có gì khác cả

Nếu bảo rằng: nơi anh đã sinh ra

 

Nước trôi đi lồng lộng sắc trời

Sông gửi lại màu xanh trong sử sách

Ai người làm thơ, ai người giúp nước

Năm mái hò trên sóng mãi ngân nga

 

Anh trở về ngụp lặn trên sông

Tắm đời mình trong cội nguồn sâu thẳm

Rửa sạch hết bao nhiêu bụi lấm

Anh soi mình trên mặt nước như gương

 

Nguồn Kiến Giang rừng có nhiều trầm

Mẹ nói thế, trầm thơm từ vạn cổ

Điều anh mãi tự hào xứ sở

So với người, trầm đâu phải thơm hơn

 

Nếu bao giờ em quên đi năm tháng

Phủi nghĩa đời như phủi bụi trên tay

Em sẽ hiểu hết niềm căm giận

Của dòng sông em đã soi mày

 

Nếu bao giờ đời bắt anh dừng chân

Anh sống lại từng ngày sông núi

Trong cói riêng, anh sẽ về lặn lội

Nơi dòng sông thương nhớ tới vô cùng.

(Trăm năm còn gió heo may, Thơ - Lâm Thị Mỹ Dạ, Hoàng Phủ Ngọc Tường, NXB Hội Nhà văn, 2024, tr. 102 - 103)

Câu 1

Chỉ ra một số yếu tố tự sự được sử dụng trong bài thơ.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ văn bản

- Nhận diện yếu tố tự sự trong thơ trữ tình: sự việc, nhân vật, hành động

Lời giải chi tiết

- Các yếu tố tự sự trong bài thơ:

+ Nhân vật: “anh” (nhân vật trữ tình), “em”, “mẹ”.

+ Sự việc, hành động: “anh về Kiến Giang”, “anh trở về ngụp lặn trên sông”, “rửa sạch bụi lấm”, “soi mình trên mặt nước”, “mẹ nói về trầm”.

+ Kỷ niệm trong quá khứ: “Nhớ năm xưa đọc sách châu Ô”, “Ngày thương yêu anh về Kiến Giang”.

Câu 2

Chỉ ra biện pháp tu từ được sử dụng trong hai dòng thơ sau:

Rửa sạch hết bao nhiêu bụi lấm

Anh soi mình trên mặt nước như gương

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ 2 câu thơ

- Nhận diện các biện pháp tu từ

Lời giải chi tiết

- Ẩn dụ: “bụi lấm” ẩn dụ cho những vất vả, lo toan, những điều bợn nhơ của cuộc đời.

- So sánh: “soi mình trên mặt nước như gương”

Câu 3

Anh/Chị hiểu như thế nào về niềm tự hào của nhân vật trữ tình được thể hiện trong những dòng thơ sau:

Nguồn Kiến Giang rừng có nhiêu trầm

Mẹ nói thế, trầm thơm từ vạn cổ

Điều anh mãi tự hào xứ sở

So với người, trầm đâu phải thơm hơn

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Phân tích từ ngữ hình ảnh

- Xác định niềm tự hào của nhân vật trữ tình

Lời giải chi tiết

- Niềm tự hào của nhân vật trữ tình:

+ Tự hào về vẻ đẹp tinh thần, văn hóa của quê hương

+ Tự hào một cách khiêm tốn về giá trị riêng của xứ sở mình, không cần hơn ai, chỉ cần là chính mình, gắn với lời mẹ, với dòng sông.

=> Đó là niềm tự hào của tình yêu quê hương sâu sắc, gắn với ký ức gia đình.

Câu 4

Phân tích ngắn gọn hình tượng nhân vật trữ tình trong bài thơ (khoảng 5 đến 7 dòng).

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Xác định nhân vật trữ tình là “anh”

- Tìm các chi tiết về hành động, cảm xúc, suy nghĩ của nhân vật.

- Khái quát tính cách, tình cảm.

Lời giải chi tiết

Nhân vật trữ tình trong bài thơ là một con người giàu tình cảm, gắn bó sâu nặng với quê hương và dòng sông tuổi thơ. Đó là người luôn hướng về cội nguồn, trân trọng những kỉ niệm gắn với mẹ, với làng quê Kiến Giang. Nhân vật không chỉ yêu vẻ đẹp thiên nhiên mà còn tự hào về con người xứ sở, đề cao giá trị con người hơn mọi sản vật quý giá. Đồng thời, đó cũng là con người có ý thức gìn giữ truyền thống, mang trong mình nỗi nhớ da diết và khát vọng trở về với quê hương khi cuộc đời biến động.

Câu 5

Nhận xét tác dụng của sự kết hợp giữa yếu tố tự sự và trữ tình trong bài thơ.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Chỉ ra biểu hiện cụ thể của sự kết hợp trong bài.

- Phân tích tác dụng

Lời giải chi tiết

Đoạn văn tham khảo:

Sự kết hợp giữa yếu tố tự sự và trữ tình trong bài thơ đã tạo nên sức hấp dẫn đặc biệt. Những chi tiết mang tính kể như hồi ức về dòng sông, về mẹ, về quê hương đã xây dựng một mạch cảm xúc liền mạch, tự nhiên. Trên nền tảng đó, cảm xúc trữ tình được bộc lộ sâu sắc, chân thành, giúp tình yêu quê hương hiện lên không trừu tượng mà rất cụ thể, gần gũi. Nhờ vậy, bài thơ vừa có chiều sâu suy tư, vừa giàu sức gợi cảm, dễ chạm đến trái tim người đọc.

Group 2K8 ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close