content-pc content-tablet content-mobile

Đọc hiểu Nhức nhối trào lưu phân biệt vùng miền trên mạng xã hội (Tiến Tú, Lê Phức) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Những ngày gần đây, thực trạng phân biệt vùng miền lại đang xuất hiện tràn lan trên nhiều nền tảng mạng xã hội. * Mỉa mai, châm chọc phân biệt vùng miền – hiện tượng phi văn hóa

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

NHỨC NHỐI TRÀO LƯU PHÂN BIỆT VÙNG MIỀN TRÊN MẠNG XÃ HỘI

Những ngày gần đây, thực trạng phân biệt vùng miền lại đang xuất hiện tràn lan trên nhiều nền tảng mạng xã hội.

* Mỉa mai, châm chọc phân biệt vùng miền – hiện tượng phi văn hóa

Kì thị, phân biệt vùng miền Bắc - Nam, thành thị với nông thôn…. đây không phải vấn đề mới. Thế nhưng, trên thực tế, sự kì thị vùng miền vẫn còn âm ỉ trong một bộ phận những người có suy nghĩ lệch lạc.

Đáng buồn hơn, "vấn nạn" này lại nhận được sự tham gia của không ít người như một cách giải trí tai hại.

Mỉa mai, châm chọc phân biệt về từng vùng miền, thậm chí nói lái, công kích bằng những ngôn từ miệt thị - hiện tượng phi văn hóa này không dừng lại ở ý kiến cá nhân mà đang nhân rộng trên nhiều nền tảng mạng xã hội theo xu hướng kích động.

Bắt nguồn từ việc so sánh hình ảnh tập quán khác nhau giữa hai vùng miền, nay trào lưu này trở nên biến tướng. Thậm chí ở bất kì một chủ đề nào được đăng tải trên mạng xã hội, những cụm từ này đều đồng loại xuất hiện từ hàng loạt các tài khoản ảo, ẩn danh. Với lòng tự tôn quê hương vốn có của mỗi người, nhiều cuộc tranh cãi từ đó xảy ra. Họ sẵn sàng phê phán cái sai bằng một cái sai khác.

Nhiều chuyên gia nhận định trào lưu này không chỉ phản ánh giới hạn ứng xử của một bộ phận người dùng mạng xã hội mà có thể ẩn chứa âm mưu chia rẽ cộng đồng của thế lực thù địch mà chúng ta cần hết sức bình tĩnh ứng phó.

Dù là vô tình hay cố ý thì lời nói mỉa mai, châm chọc, phân biệt vùng miền có thể xúc phạm đến danh dự, nhân phẩm của một cá nhân hay tập thể sẽ bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 20 triệu đồng. Hơn nữa, người có hành vi phân biệt, miệt thị vùng miền còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự, phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm hoặc cao nhất từ 7 đến 15 năm.

* Lời nói ảo nhưng tổn thương lại là thật

Nhân cái đẹp, dẹp cái xấu là cách mà nhiều người đã và đang thực hiện để chung tay đẩy lùi hành vi phản cảm, những trào lưu tiêu cực ảnh hưởng đến tâm lý, tư duy, lối sống của giới trẻ trên các trang mạng xã hội.

Khi những bình phẩm miệt thị, phán xét từ mạng xã hội trở thành một xu hướng giao tiếp trong đời sống, nhiều bạn trẻ đã phải đối diện với vô số lời trêu đùa, chế nhạo về quê hương mình trong suốt thời gian qua. Để rồi từ những lời nói ảo nhưng tổn thương lại là thật.

Thay vì chạy theo các trào lưu tiêu cực, việc chia sẻ về những hình ảnh, video tích cực về các vùng miền là cách nhiều bạn trẻ đang lựa chọn để phản bác lại những luận điệu chia rẽ cà để chứng tỏ, nơi đâu mình sống cũng là quê hương.

Nhiều tổ chức, hội sinh viên cũng đang nỗ lực thực hiện nhiều hoạt động gắn kết giữa các vùng miền với nhau.

Mỗi cá nhân cần học cách chịu trách nhiệm với từng bình luận, nút like, share của mình, góp phần tạo ra một môi trường mạng văn minh, lành mạnh, nơi mọi người chia sẻ, lan tỏa những thông điệp tốt đẹp.

(Theo Tiến Tú, Lê Phức, VTV online, ngày 08/12/2023)

Câu 1

Xác định mục đích của văn bản thông tin.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Căn cứ vào nhan đề và nội dung toàn văn bản để xác định mục đích cung cấp thông tin của tác giả.

Lời giải chi tiết

Mục đích của văn bản: Nâng cao nhận thức của người đọc về tác hại của việc phân biệt vùng miền.

Cách giải: 

Văn bản nhằm cung cấp thông tin về thực trạng phân biệt vùng miền trên mạng xã hội, chỉ ra những biểu hiện, tác hại của hiện tượng này và đề xuất cách ứng xử để xây dựng môi trường mạng văn minh, lành mạnh. 

Mở rộng

- Văn bản thông tin được viết nhằm mục đích chủ yếu là cung cấp thông tin cho người đọc.

- Văn bản thông tin có mục đích cung cấp thông tin xác thực về một sự vật, sự việc, hiện tượng trong đời sống tự nhiên và xã hội

Link tham khảo: Văn bản thông tin là gì? Một số yếu tố của văn bản thông tin

Câu 2

Xác định thông tin cơ bản mà văn bản cung cấp?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Căn cứ vào nhan đề và nội dung toàn bộ văn bản để xác định thông tin chính

Lời giải chi tiết

Thông tin chính của văn bản: Vấn đề phân biệt vùng miền trên mạng xã hội.

Giải thích:

Hai phần của văn bản lần lượt đề cập đến hiện tượng mỉa mai, châm chọc vùng miền và những tổn thương do lời nói miệt thị gây ra, từ đó nhấn mạnh trách nhiệm của mỗi cá nhân trong việc ngăn chặn hành vi phân biệt vùng miền. 

Mở rộng

Nội dung của văn bản thông tin được tạo thành bởi các yếu tố chính: chủ đề, các ý chính và ý phụ.

- Chủ đề: là vấn đề chủ yếu được đề cập trong văn bản thông tin, thường được diễn đạt bằng một từ hoặc một cụm từ.

- Ý chính: là ý quan trọng nhất mà tác giả muốn nói về chủ đề, thường ở đầu hoặc cuối đoạn văn, đôi khi lại ẩn chìm trong văn bản

- Ý phụ: các thông tin chi tiết nhằm bổ sung, làm rõ ý chính.

=> Việc nhận ra chủ đề, ý chính và ý phụ của văn bản giúp người đọc nắm được bố cục, mạch lạc của văn bản, hiểu được bản chất của vấn đề được đề cập => dễ dàng tiếp nhận và ghi nhớ thông tin.

Link tham khảo: Văn bản thông tin

Câu 3

Nêu hiệu quả biểu đạt của phương tiện phi ngôn ngữ được tác giả sử dụng trong văn bản

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định phương tiện phi ngôn ngữ thực sự xuất hiện trong văn bản và phân tích tác dụng đối với việc truyền tải thông tin.

Lời giải chi tiết

- Tác dụng của yếu tố phi ngôn ngữ được sử dụng trong văn bản

+ Yếu tố phi ngôn ngữ:  về hiện tượng phân biệt vùng miền trên mạng xã hội và các mức phạt với hành vi phân biệt vùng miền

- Tác dụng

+ Tăng tính hấp dẫn, hiệu quả biểu đạt của văn bản thông tin, giúp người đọc dễ tiếp nhận, ghi nhớ thông tin.

+ Làm nổi bật mức độ nghiêm trọng của vấn đề phân biệt vùng miền, đồng thời kêu gọi mọi người chung tay đẩy lùi hành vi này.

Giải thích:

Hình ảnh giúp người đọc dễ hình dung vấn đề, đồng thời làm rõ hơn nội dung được diễn đạt bằng ngôn ngữ. 

Mở rộng

Trong một văn bản, đặc biệt là văn bản thông tin, người viết thường sử dụng tranh, ảnh, hình vẽ, sơ đồ, bảng biểu, kí hiệu… phối hợp với lời văn (phương tiện ngôn ngữ) để cung cấp thông tin cho người đọc. Các phương tiện đó được gọi là phương tiện giao tiếp phi ngôn ngữ; trong đó, tranh, ảnh là phương tiện được sử dụng nhiều hơn cả.

Link tham khảo: Yếu tố trong văn bản thông tin

Câu 4

Phân tích mối quan hệ giữa nhan đề với nội dung của văn bản thông tin.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Phân tích sự phù hợp giữa nhan đề với vấn đề được đề cập và thái độ của người viết. 

Lời giải chi tiết

- Mối quan hệ giữa nhan đề với nội dung của văn bản: rất mật thiết.

- Nhan đề thể hiện, khái quát nội dung. Nội dung chứng minh, phân tích chi tiết đến vấn đề được thể hiện ở nhan đề.

+ Nhan đề sử dụng sử dụng từ ngữ mạnh mẽ "nhức nhối" để thể hiện mức độ nghiêm trọng của vấn đề phân biệt vùng miền, thu hút sự chú ý của người đọc và khiến họ muốn tìm hiểu nội dung văn bản.

+ Nhan đề nhấn mạnh tác hại của việc phân biệt vùng miền, gây ảnh hưởng tiêu cực đến xã hội.

Giải thích:

Nhan đề vừa giúp người đọc nhận biết vấn đề trọng tâm, vừa định hướng cách nhìn nhận vấn đề. Những thông tin và phân tích trong văn bản cụ thể hóa mức độ nghiêm trọng mà từ “nhức nhối” đã nhấn mạnh, qua đó nâng cao nhận thức của người đọc về tác hại của việc miệt thị vùng miền. 

Mở rộng

- Nhan đề của văn bản thông tin thường tập trung nêu bật đề tài của văn bản, tức là trả lời cho câu hỏi: “Văn bản viết về vấn đề gì?”.

Ví dụ:

+ Đọc nhan đề bài viết Tiếng Việt lớp trẻ bây giờ (Phạm Văn Tình), người đọc biết ngay đề tài của văn bản này là nêu lên hiện trạng sử dụng tiếng Việt của lớp người trẻ hiện nay.

+ Nhan đề Tạ Quang Bửu – người thầy thông thái (Hàm Châu) cũng cho biết rất rõ đề tài mà người viết muốn đề cập trong văn bản này.

- Nhiều khi, nhan đề văn bản thông tin còn thể hiện tư tưởng, thái độ của người viết.

Ví dụ: Với nhan đề Phải coi luật pháp như khí trời để thở (Lê Quang Dũng), người đọc hiểu bài viết muốn bàn về đề tài pháp luật, nhưng cách đặt nhan đề ấy cũng thể hiện rõ thái độ tôn trọng và đề cao việc chấp hành pháp luật.

Link tham khảo: Văn bản thông tin

Câu 5

Đề xuất thêm giải pháp để đẩy lùi hành vi phân biệt vùng miền trên mạng xã hội.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Gợi ý:

- Đề xuất thêm một số giải pháp để đẩy lùi hành vi phân biệt vùng miền trên mạng xã hội.

+ Lên tiếng tố cáo những hành vi phân biệt vùng miền trên mạng xã hội.

+ Các cơ quan chức năng cần vào cuộc, có cơ chế xử phạt nghiêm minh đối với những phát ngôn, hành vi phản văn hóa, gây chia rẽ vùng miền.

+ Cần kết hợp giáo dục nhận thức giữa gia đình, nhà trường, xã hội về tác hại của những hành vi phân biệt vùng miền trên mạng xã hội

......

Lời giải chi tiết

Đoạn văn tham khảo:

Bên cạnh những giải pháp đã được nêu trong văn bản, để đẩy lùi hành vi phân biệt vùng miền trên mạng xã hội, chúng ta cần triển khai thêm một số hướng đi cụ thể. Thứ nhất, các nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok, YouTube cần tích hợp cơ chế lọc từ khóa và cảnh báo tự động đối với những bình luận có dấu hiệu miệt thị vùng miền, đồng thời có chế độ báo cáo ưu tiên xử lý nhanh. Thứ hai, ngành giáo dục nên đưa nội dung về tôn trọng sự đa dạng văn hóa vùng miền vào chương trình chính khóa hoặc hoạt động trải nghiệm, giúp học sinh hình thành lối sống cởi mở ngay từ nhỏ. Thứ ba, các cơ quan báo chí và người có ảnh hưởng cần chủ động sản xuất nhiều nội dung so sánh văn hóa vùng miền theo hướng hài hước lành mạnh, tôn vinh sự khác biệt thay vì công kích. 

Giải thích:

Các giải pháp trên tác động đồng thời đến công tác quản lí, giáo dục và ý thức của người dùng mạng xã hội. Nhờ đó, hành vi phân biệt vùng miền được hạn chế, sự tôn trọng khác biệt được nâng cao và tinh thần đoàn kết giữa các vùng miền được củng cố. 

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close