Theo tác giả, vì sao bài thơ đầu đời cho con không thể bình yên?
Xem lời giải
Phương pháp giải
- Đọc kĩ nội dung đoạn thơ.
- Tìm các chi tiết, hình ảnh thể hiện trong văn bản.
Lời giải chi tiết
Bài thơ đầu đời của con không thể bình yên vì: “Kẻ thù lăm le cướp biển nước mình ”.
Giải thích:
Hình ảnh “kẻ thù lăm le cướp biển nước mình” cho thấy Tổ quốc vẫn phải đối mặt với nguy cơ xâm lấn, nên lời người cha dành cho con không thể chỉ là những câu chuyện bình yên, đẹp đẽ.
Câu 3
Chỉ ra và nêu tác dụng 01 biện pháp tu từ được tác giả sử dụng trong đoạn thơ.
Xem lời giải
Phương pháp giải
Chọn một biện pháp tu từ, sau đó làm rõ ý nghĩa và hiệu quả biểu đạt của hình ảnh đó.
Lời giải chi tiết
- Biện pháp tu từ Ẩn dụ “máu mình vị mặn", "nước mắt", "huyết ngọc"
- Tác dụng:
+ Gợi nhắc về lịch sử giữ nước đầy gian lao, đau thương nhưng vô cùng hào hùng của dân tộc qua hình ảnh đất nước "bốn nghìn năm trên sóng". Qua đó, người cha muốn bộc lộ lòng yêu nước sâu sắc, tinh thần cảnh giác trước kẻ thù xâm lược và truyền ngọn lửa căm thù giặc, tình yêu thương non sông cho thế hệ con trẻ.
+ Làm cho câu thơ thêm phần gợi hình, gợi cảm, giàu sức biểu đạt và tăng tính nhịp điệu, nhấn mạnh cảm xúc tâm tình tha thiết của người cha khi trò chuyện cùng con.
Giải thích:
“Máu” vốn không chỉ có nghĩa là máu trong cơ thể mà được dùng để gợi những hi sinh của con người cho đất nước. Câu thơ “Bởi trong máu luôn có phần nước mắt” càng làm rõ những đau thương, mất mát đã in dấu trong lịch sử dân tộc.
Mở rộng
- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.
- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:
+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.
+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.
+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.
+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.
Anh/chị hiểu nội dung các dòng thơ sau như thế nào?
“Đừng quên: sau lời thề, lông ngỗng...
Giai nhân, huyết ngọc đổ bên trời.”
Xem lời giải
Phương pháp giải
Giải thích các hình ảnh “lông ngỗng”, “giai nhân”, “huyết ngọc” và liên hệ với truyền thuyết Mị Châu - Trọng Thủy.
Lời giải chi tiết
Hai câu thơ thể hiện sự đánh đổi, hy sinh của tiền thân về độc lập, về đấu tranh chống kẻ xâm lược, gìn giữ nước nhà. Nhắc lại truyền thuyết An Dương Vương, Mị Châu Trọng Thủy cũng là nhắc nhở mỗi người, chống kẻ cướp nước là cả một quá trình bền bỉ, là sự đồng lòng của cả dân tộc không được lơ là dù chỉ một giây bởi có thể sẽ phải trả giá rất đắt cho sự chủ quan của bản thân.
Giải thích:
Chỉ từ hình ảnh “lông ngỗng”, tác giả đã gợi cả một bi kịch lịch sử: sự chủ quan, mất cảnh giác đã dẫn đến mất nước và những hi sinh đau đớn. Vì vậy, lời “đừng quên” mang ý nghĩa nhắc nhở thế hệ sau phải ghi nhớ bài học lịch sử ấy.
Câu 5
Đoạn thơ gợi cho anh/chị suy nghĩ gì về trách nhiệm của bản thân với Tổ quốc?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Từ những hi sinh của cha ông và lời nhắn nhủ của người cha, xác định những việc bản thân có thể làm để thể hiện trách nhiệm với đất nước.
Lời giải chi tiết
- Mỗi người khi học tập, lao động, tạo dựng cuộc sống tốt đẹp cho mình cũng chính là đang cống hiến cho Tổ quốc.
- Bên cạnh đó, mỗi chúng ta cần yêu thương, giúp đỡ đồng bào, đoàn kết với mọi người vì điều đó không chỉ giúp chúng ta được mọi người yêu mến, kính trọng mà còn thể hiện sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.
- Là học sinh, trước hết chúng ta phải chăm ngoan học giỏi, nghe lời ông bà cha mẹ, lễ phép với thầy cô. Có nhận thức đúng về giữ gìn và bảo vệ quê hương. Luôn biết yêu thương, giúp đỡ những người xung quanh,…
Đoạn văn tham khảo:
Từ những vần thơ đầy trăn trở và thiết tha của nhà thơ Đinh Vũ Hoàng Nguyên, thế hệ trẻ hôm nay càng thêm thấm thía về trách nhiệm thiêng liêng của bản thân đối với Tổ quốc. Tổ quốc không chỉ là gấm vạc, núi sông mà còn là máu xương của bao thế hệ đi trước đổ xuống để giữ gìn bờ cõi. Chính vì vậy, trách nhiệm với đất nước trước hết được thể hiện qua ý thức tự giác rèn luyện đạo đức, tích cực học tập, trau dồi tri thức để mai sau dựng xây đất nước giàu mạnh. Bên cạnh đó, mỗi chúng ta cần nuôi dưỡng lòng nhân ái, tinh thần đoàn kết, biết sẻ chia và đặt lợi ích của cộng đồng, dân tộc lên trên lợi ích cá nhân. Trong thời đại mới, lòng yêu nước của học sinh còn là sự giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, nêu cao tinh thần cảnh giác, sẵn sàng góp sức mình vào công cuộc bảo vệ và phát triển non sông, xứng đáng với sự hy sinh thầm lặng của thế hệ đi trước.
Giải thích:
Đoạn thơ nhắc đến “máu”, “nước mắt” và những hi sinh của các thế hệ trước để bảo vệ đất nước. Vì vậy, thế hệ hôm nay cần biết trân trọng những thành quả ấy và biến lòng yêu nước thành những việc làm cụ thể, phù hợp với khả năng của mình, để góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Danh sách bình luận