Đọc hiểu Lính đảo hát tình ca trên đảo (Trần Đăng Khoa) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Hai hình ảnh đặc biệt của sân khấu do những người lính đảo tự tạo ra qua đoạn thơ:

- Sân khấu được làm từ đá san hô.

- Cánh gà được tạo nên từ mấy tấm tôn.

Giải thích:

Những vật liệu có sẵn, thô sơ như đá san hô và tấm tôn đã được người lính tận dụng để tạo nên sân khấu giữa đảo xa. 

- Biện pháp tu từ: So sánh “Những giai điệu ngang tàng” với “gió biển”.

- Tác dụng:

+ Thể hiện vẻ đẹp của những giai điệu người lính mạnh mẽ, ngang tàng, đầy kiên định.

+ Làm câu thơ thêm sinh động, tăng sức gợi hình gợi cảm.

+ Thể hiện sự tự hào, ngợi ca những người lính đảo của tác giả.

Giải thích:

“Gió biển” vốn mạnh mẽ, tự do, khoáng đạt nên khi đặt cạnh “giai điệu ngang tàng”, hình ảnh tiếng hát của người lính hiện lên vừa khỏe khoắn, vừa phóng khoáng, phù hợp với cuộc sống nơi đầu sóng ngọn gió.

- "Đêm buông xuống nhìn nhau không rõ nữa": Gợi không gian bóng tối bao trùm đêm biển đảo Trường Sa; trong cái tối ấy, gương mặt của những người lính nhạt mờ đi, không còn thấy rõ đường nét.

- "Cứ ngỡ như vỏ ốc cất thành lời":

+ Vỏ ốc là hình ảnh đặc trưng, gần gũi của biển cả. Theo tự nhiên, khi ghé tai vào vỏ ốc ta như nghe thấy tiếng sóng biển rù rì bên trong.

+ Việc ví tiếng hát của người lính như "vỏ ốc cất thành lời" là một hình ảnh so sánh và ẩn dụ nghệ thuật độc đáo: tiếng hát ấy mang hơi thở, âm hưởng và tâm hồn của biển đảo.

- Khắc họa vẻ đẹp tâm hồn lãng mạn, bay bổng, yêu đời cùng tình yêu gắn bó thiết tha với biển đảo quê hương của những người lính nơi đầu sóng ngọn gió.

Giải thích:

Trong bóng tối, khi hình ảnh con người trở nên mờ nhòe, tiếng hát lại trở thành phương tiện kết nối những người lính. Hình ảnh “vỏ ốc” khiến tiếng hát như hòa vào tiếng biển, cho thấy biển đảo đã trở thành một phần trong đời sống tinh thần của họ.

- Vẻ đẹp tâm hồn người lính đảo:

+ Tinh thần lạc quan, yêu đời, vượt qua thiếu thốn khắc nghiệt

+ Tình yêu quê hương đất nước và tình đồng chí đồng đội tha thiết.

+ Tâm hồn lãng mạn, thi sĩ.

+...

Đoạn văn tham khảo:

Qua đoạn trích, người đọc cảm nhận vẻ đẹp tâm hồn đầy kiên cường và lãng mạn của những người lính đảo Trường Sa. Trong hoàn cảnh thiên nhiên khắc nghiệt cùng cuộc sống sinh hoạt vô cùng thiếu thốn, họ vẫn giữ trọn tinh thần lạc quan, phớt đời và niềm yêu đời tha thiết qua những tiếng hát, nụ cười “rặt lính trọc đầu”. Tiếng hát ấy không chỉ thể hiện nỗi nhớ quê hương, gia đình da diết mà còn là sự hòa quyện tuyệt đối giữa tâm hồn người lính với biển cả thiêng liêng của Tổ quốc. Dù đêm tối hay bão cát, vẻ đẹp tâm hồn hồn nhiên, bay bổng và ý chí kiên định nơi họ vẫn ngời sáng, trở thành biểu tượng cao đẹp cho lòng yêu nước của thế hệ trẻ Việt Nam.

Giải thích:

Những chi tiết “cứ mặc nó”, “ta bắt đầu thôi”, những tiếng hát “toàn nhớ với thương” cho thấy dù đối mặt với gió dữ, thiếu thốn, người lính vẫn giữ được tinh thần chủ động, vui tươi và một đời sống tâm hồn phong phú.