Đọc hiểu Lời ru miền cổ tích (Hoàng Cẩm Giang) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Có tiếng hát nào văng vẳng khơi xa Tôi đi tìm em nàng tiên bé nhỏ Em ở đâu giữa muôn trùng sóng bể

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

Có tiếng hát nào văng vẳng khơi xa

Tôi đi tìm em nàng tiên bé nhỏ

Em ở đâu giữa muôn trùng sóng bể

Sóng bồn chồn vỡ dưới chân tôi…

 

Tôi đã tin cổ tích tự lâu rồi,

Như em vẫn tin tình yêu có thực.

Đi hết tuổi thơ tôi còn day dứt,

Hoàng tử vô tình hay

 

Biển mặn mòi như nước mắt của em,

Cho tôi mơ về những điều không thể.

Em là nàng tiên mang trái tim trần thế,

Bởi biết yêu nên đã hoá con người.

 

Thôi ngủ đi em biển đã xa rồi,

Biển đã xa em đừng thao thức nữa…

Khi tình yêu không là hai nửa

Nguyên vẹn bao giờ mà vỡ tan thêm…

 

Thôi ngủ đi nào, đêm Andecxen

Dẫu tuyết lạnh vào ngày mai bão tố,

Dẫu thạch thảo nở hoa bốn mùa dang dở,

Que diêm cuối cùng sẽ cháy trọn tình yêu.

(Lời ru miền cổ tích, Hoàng Cẩm Giang, rút từ tạp chí Văn học và Tuổi trẻ, số tháng 12/2008)

Câu 1

Xác định phương thức biểu đạt chính của bài thơ.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc toàn bộ đoạn thơ và xác định mục đích chính của người viết là bộc lộ cảm xúc, kể chuyện hay miêu tả.

Lời giải chi tiết

Phương thức biểu đạt chính: biểu cảm.

Giải thích:

Bài thơ chủ yếu bộc lộ những rung động, suy tư của nhân vật trữ tình về tình yêu, sự dang dở và niềm tin vào những điều tốt đẹp trong cuộc sống.

Mở rộng

PTBĐ biểu cảm là một nhu cầu của con người trong cuộc sống bởi trong thực tế sống luôn có những điều khiến ta rung động (cảm) và muốn bộc lộ (biểu) ra với một hay nhiều người khác. Phương thức biểu cảm là dùng ngôn ngữ để bộc lộ tình cảm, cảm xúc của mình về thế giới xung quanh.

Link tham khảo: Các phương thức biểu đạt trong văn bản

Câu 2

Bài thơ gợi nhắc đến những tác phẩm nào của nhà văn Andecxen? Theo anh/chị, việc gợi dẫn này có tác dụng gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Vận dụng hiểu biết cá nhân về nhà văn Andecxen.

- Chỉ ra tác dụng khi nhắc đến những tác phẩm của Andecxen.

Lời giải chi tiết

Các tác phẩm được gợi nhắc: Nàng tiên cá (qua câu thơ “Em là nàng tiên mang trái tim trần thế/ Bởi biết yêu nên đã hoá con người”), Cô bé bán diêm (qua câu thơ “Que diêm cuối cùng vẫn cháy trọn tình yêu”).

- Tác dụng:

+ Gợi dẫn đến những truyện cổ tích của nhà văn Andecxen, mang đến cho người đọc những cảm nhận nhẹ nhàng mà thấm thía từ những câu chuyện cổ.

+ Mang đến màu sắc cổ tích cho bài thơ.

Giải thích:

Những hình ảnh “nàng tiên”, “que diêm” không chỉ gợi lại truyện của Andecxen mà còn được tác giả sử dụng để liên hệ giữa thế giới cổ tích và những trải nghiệm tình cảm trong đời thực.

Mở rộng

Tiểu sử An-đéc-xen

- Ông là nhà văn vĩ đại của Đan Mạch thế kỉ XIX, là danh nhân văn hóa thế giới.

- Nổi tiếng với loại truyện kể cho trẻ em.

- Nhiều truyện ông biên soạn lại từ truyện cổ tích, nhưng cũng có những truyện do ông hoàn toàn sáng tạo ra.

Link tham khảo: Tác giả An-đéc-xen

Câu 3

Chỉ ra và phân tích giá trị của biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong câu thơ: “Biển mặn mòi như nước mắt của em”.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định phép so sánh và làm rõ đặc điểm được nhấn mạnh qua hình ảnh so sánh.

Lời giải chi tiết

Biện pháp nghệ thuật: So sánh (Biển mặn mòi như nước mắt của em)

- Tác dụng: Là cách nói hình ảnh nhắc đến nàng tiên cá trong câu chuyện cổ của Andecxen nhưng cũng là người phụ nữ hiền dịu, sẵn sàng vượt qua những khó khăn gian khổ trong đời sống thực. Việc sử dụng so sánh khiến hình ảnh thơ gần gũi, sinh động, hấp dẫn, giàu sức gợi hơn.

Giải thích:

Vị mặn của biển được liên tưởng với vị mặn của nước mắt, qua đó biển không còn chỉ là cảnh vật mà trở thành hình ảnh phản chiếu nỗi đau và cảm xúc trong tình yêu.

Mở rộng

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2

- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:

+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...

+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..

Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:

+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...

+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?

+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?

Một số link tham khảo: 

Biện pháp So sánh

Bài tập trắc nghiệm Tìm hiểu biện pháp So sánh

Câu 4

Cảm nhận về vẻ đẹp của nhân vật trữ tình trong đoạn trích được thể hiện trong khổ thơ cuối.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào những lời nói, hình ảnh và suy nghĩ của nhân vật trữ tình trong khổ thơ cuối để làm rõ vẻ đẹp tâm hồn. 

Lời giải chi tiết

Những nét đẹp của nhân vật trữ tình được thể hiện trong khổ cuối:

- Nhân vật trữ tình trong bài thơ là một người đam mê truyện cổ tích, những câu chuyện đem đến những bài học ý nghĩa của cuộc đời, gắn bó với cuộc đời thật.

- Đây là một con người giàu ước mơ, hi vọng vào tương lai. Cách nói “Dẫu tuyết lạnh vào ngày mai bão tố/ Dẫu thạch thảo nở hoa bốn mùa dang dở” khẳng định cuộc đời vẫn có thể có nhiều khó khăn, gian khổ nhưng nếu con người giữ vững niềm đam mê cuộc sống, tin tưởng vào một cuộc đời tốt đẹp thì vẫn có thể vượt qua.

- Nhân vật trữ tình còn là một người giàu tình yêu cuộc sống, yêu con người: “Que diêm cuối cùng sẽ cháy trọn tình yêu”. Vừa gợi lại câu chuyện cổ Cô bé bán diêm, tác giả cũng xây dựng hình ảnh nhân vật trữ tình luôn hướng về những điều tốt đẹp trong tình yêu cuộc sống.

Giải thích:

Các từ ngữ “dẫu… dẫu…” đặt nhân vật trước những khó khăn, dang dở nhưng không làm mất đi niềm tin. Ngược lại, hình ảnh “que diêm cuối cùng” cho thấy nhân vật vẫn cố giữ một ánh sáng của tình yêu giữa bóng tối của cuộc đời.

Mở rộng

Nhân vật trữ tình (còn gọi là chủ thể trữ tình) là người trực tiếp bộc lộ rung động và tình cảm trong bài thơ trước một khung cảnh hoặc sự tình nào đó. Nhân vật trữ tình có mối liên hệ mật thiết với tác giả song không hoàn toàn đồng nhất với tác giả. 

 Link tham khảo: Thơ trữ tình là gì? Đặc điểm của thơ trữ tình

Câu 5

Qua bài thơ trên, anh/ chị rút ra thông điệp gì đáng giá nhất đối với bản thân? Vì sao?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào nội dung bài thơ để lựa chọn một thông điệp phù hợp và lí giải bằng chi tiết tiêu biểu. 

Lời giải chi tiết

- Sự dũng cảm đối mặt với những dang dở, rạn vỡ trong cuộc sống.

+ Cuộc sống không phải lúc nào cũng là câu chuyện cổ tích ngọt ngào, tình yêu có lúc "vỡ tan thêm" hay "bốn mùa dang dở". Tuy nhiên, việc chấp nhận thực tế đó giúp ta trưởng thành hơn, biết trân trọng những khoảnh khắc hạnh phúc và giữ vững hy vọng vào tương lai.

Đoạn văn tham khảo:

Qua bài thơ Lời ru miền cổ tích của Hoàng Cẩm Giang, thông điệp ý nghĩa và đáng giá nhất đối với bản thân tôi là niềm tin bền bỉ vào sức mạnh của tình yêu và sự tử tế trước những thử thách khắc nghiệt của cuộc đời. Cuộc sống không phải lúc nào cũng trải đầy hoa hồng hay kết thúc có hậu như những trang cổ tích tròn trịa; nó luôn ẩn chứa những “tuyết lạnh”, “bão tố” hay những mối duyên “bốn mùa dang dở”. Thế nhưng, tác giả đã gửi gắm một niềm tin mãnh liệt qua hình ảnh “que diêm cuối cùng sẽ cháy trọn tình yêu”. Đi qua những mất mát, rạn vỡ của cuộc đời, điều quý giá nhất không phải là sự trốn tránh hay chai sạn cảm xúc, mà là lòng dũng cảm để tiếp tục yêu thương và hy vọng. Nhận thức được điều này giúp tôi hiểu rằng, dù thế giới ngoài kia có lạnh giá đến đâu, chỉ cần ta giữ cho ngọn lửa trong tim luôn cháy cháy hết mình cho những lý tưởng, ước mơ và những người ta yêu quý thì cuộc sống này vẫn luôn đáng sống và tràn đầy ý nghĩa.

Giải thích:

Bài thơ liên tục gợi những hình ảnh về sự chia lìa, “bão tố”, “dang dở”, nhưng kết thúc vẫn là hình ảnh “que diêm cuối cùng sẽ cháy trọn tình yêu”. Điều đó cho thấy trong nghịch cảnh, niềm tin và tình yêu là những giá trị giúp con người không trở nên tuyệt vọng hay đánh mất sự tốt đẹp trong tâm hồn.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close