Đọc hiểu Hoa dại núi Hoàng Liên (Xuân Quỳnh) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Một ngày đường từ miền đất trung du Tôi chỉ gặp bụi bay và nắng gắt Sang thu rồi gió vẫn nồng da mặt

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

HOA DẠI NÚI HOÀNG LIÊN

Một ngày đường từ miền đất trung du

Tôi chỉ gặp bụi bay và nắng gắt

Sang thu rồi gió vẫn nồng da mặt

Tiếng ve nào còn sót trong lùm cây

Nghe chói lòng nỗi nhớ cuối tình yêu

Chợt thấy lạc giữa bốn bề vắng ngắt

Lên cao... lên cao nắng như dần nhạt

Bỗng vui mừng bắt gặp một nhành hoa

Khắp Hoàng Liên trên một ngàn thước núi

Hoa nếp mỏng manh trước tầm gió thổi

Hoa diếp vàng cô độc giữa thâm u

Và bên đường hoa nghệ dại ngẩn ngơ

Hoa sim tím một nỗi buồn hoang dã

Hoa lay ơn góc vườn xưa còn nhớ

Mà thấy người cành lá khẽ lung lay...

Hoa mọc dưới chân người, hoa mọc đến chân mây

(Có nhiều thứ hoa còn chưa biết rõ...)

 

Anh đừng hỏi tên hoa làm chi nữa

Những hoa này chỉ hoa dại mà thôi!

Không phải hoa được ở cùng người

Được chăm sóc những mảnh vườn sạch cỏ

Được khoe đến muôn màu sắc lạ

Và được đời chiêm ngưỡng mùi hương

Không phải hoa được cắm trên bàn

Trong ngày hội của những niềm vui mới

Những hoa này lại nở cho triền núi

Lại nở cho vẻ đẹp của rừng chung

Nên ít ai để ý sắc từng bông

Chỉ thấy núi muôn màu rực rỡ

Đôi khi giẫm lên hoa mà chẳng nhớ...

Những hoa này chỉ hoa dại mà thôi

(Xuân Quỳnh, Tự hát, NXB Tác phẩm mới, 1984)

Câu 1

Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Đọc toàn bộ đoạn thơ và xác định mục đích chính của người viết là bộc lộ cảm xúc, kể chuyện hay miêu tả.

Lời giải chi tiết

Phương thức biểu đạt chính của văn bản là: Biểu cảm.

Giải thích:

Qua việc miêu tả những bông hoa dại ở núi Hoàng Liên, tác giả chủ yếu bộc lộ sự yêu mến, trân trọng và đồng cảm với vẻ đẹp của những loài hoa nhỏ bé, ít được chú ý.

Mở rộng

PTBĐ biểu cảm là một nhu cầu của con người trong cuộc sống bởi trong thực tế sống luôn có những điều khiến ta rung động (cảm) và muốn bộc lộ (biểu) ra với một hay nhiều người khác. Phương thức biểu cảm là dùng ngôn ngữ để bộc lộ tình cảm, cảm xúc của mình về thế giới xung quanh.

Link tham khảo: Các phương thức biểu đạt trong văn bản

Câu 2

Theo tác giả, hoa dại có điểm gì khác với hoa được ở cùng người?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm những chi tiết tác giả dùng để đối chiếu hoa dại với những loài hoa được con người chăm sóc, nâng niu. 

Lời giải chi tiết

Theo tác giả, hoa dại khác với hoa được ở cùng người ở chỗ:

+ Những bông hoa dại không được chăm sóc những mảnh vườn sạch cỏ, không được khoe trọn vẹn màu sắc hương thơm của mình, không phải hoa được cắm trên bàn thờ hay trong ngày hội như những bông hoa được ở cùng người.

+ Những bông hoa dại lại là thứ mang vẻ đẹp tượng trưng cho núi rừng tuy nhiên ít ai để ý sắc từng bông, đôi khi bị người giẫm lên mà chẳng nhớ.

Giải thích:

Những chi tiết “được chăm sóc”, “được khoe”, “được đời chiêm ngưỡng” được đặt đối lập với cảnh hoa dại bị lãng quên, qua đó làm nổi bật số phận khiêm nhường, âm thầm của những bông hoa này.

Câu 3

Nêu tác dụng của biện pháp nhân hoá được sử dụng trong những dòng thơ sau:

"Hoa nếp mỏng manh trước tầm gió thổi

Hoa diếp vàng cô độc giữa thâm u

Và bên đường hoa nghệ dại ngẩn ngơ

Hoa sim tím một nỗi buồn hoang dã

Hoa lay ơn góc vườn xưa còn nhớ

Mà thấy người cành lá khẽ lung lay…"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định những từ ngữ vốn dùng để chỉ trạng thái, cảm xúc của con người nhưng được dùng cho hoa, từ đó phân tích tác dụng.

Lời giải chi tiết

- Biện pháp nhân hoá được sử dụng trong những dòng thơ trên là: Hoa nếp mỏng manh, Hoa diếp vàng cô độc, hoa nghệ dại ngẩn ngơ, Hoa sim tím buồn, Hoa lay ơn còn nhớ, thấy người cành lá khẽ lung lay.

→ Tác dụng của biện pháp trên là:

+ Làm cho câu văn thêm sinh động hơn, giàu tính biểu cảm hơn.

+ Thể hiện rõ nét vẻ đẹp riêng của từng loài hoa dại, từ đó muốn con người nên biết yêu thương và trân trọng chúng hơn.

Giải thích:

Những trạng thái “cô độc”, “ngẩn ngơ”, “buồn”, “còn nhớ” vốn thuộc về con người khiến hoa dại hiện lên như những sinh thể có tâm hồn. Vì thế, người đọc không chỉ nhìn thấy vẻ đẹp của hoa mà còn cảm nhận được nỗi niềm của những “phận hoa” không được chú ý.

Mở rộng

Nhân hóa là gọi vật hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật,… bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người làm cho thế giới loài vật, đồ vật, cây cối,… trở nên gần gũi với con người, đồng thời biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.

Link tham khảo: Khái niệm nhân hóa

Câu 4

Nhận xét của anh/chị về tình cảm của nhà thơ Xuân Quỳnh dành cho loài hoa dại qua những dòng thơ:

"Những hoa này lại nở cho triền núi

Lại nở cho vẻ đẹp của rừng chung

Nên ít ai để ý sắc từng bông

Chỉ thấy núi muôn màu rực rỡ

Đôi khi giẫm lên hoa mà chẳng nhớ…"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào cách nhà thơ nói về hoa dại và thái độ trước việc hoa bị lãng quên để nhận xét tình cảm của tác giả.

Lời giải chi tiết

Qua những dòng thơ, có thể thấy Xuân Quỳnh dành cho hoa dại tình yêu mến, trân trọng và sự đồng cảm. Nhà thơ nhận ra rằng dù không được chăm sóc hay chiêm ngưỡng, những bông hoa ấy vẫn âm thầm nở, góp phần tạo nên vẻ đẹp rực rỡ của núi rừng. Tác giả cũng xót xa trước cảnh hoa bị lãng quên, thậm chí “đôi khi giẫm lên hoa mà chẳng nhớ”.

Giải thích:

Cụm từ “lại nở cho triền núi”, “lại nở cho vẻ đẹp của rừng chung” khẳng định giá trị của hoa dại dù không được con người chú ý. Qua hoa dại, nhà thơ thể hiện sự trân trọng đối với những vẻ đẹp bình dị, âm thầm và những giá trị không phải lúc nào cũng được nhìn nhận.

Mở rộng

- Tình cảm, cảm xúc trong thơ là những rung động nội tâm, những cảm nhận của nhà thơ về cuộc sống. Tình cảm, cảm xúc trong thơ đánh thức những rung động tinh tế trong trái tim người đọc. 

- Những cảm xúc này có thể là: Niềm vui, hạnh phúc; nỗi buồn, đau khổ; nỗi nhớ, hoài niệm; tình yêu (đôi lứa, gia đình, quê hương);... 

- Những cảm xúc này không chỉ được thể hiện trực tiếp qua các từ ngữ miêu tả mà còn được biểu đạt gián tiếp thông qua hình ảnh, ẩn dụ, so sánh, và nhịp điệu của bài thơ.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close