Đọc hiểu Sống như là (Thích Tánh Tuệ) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12
Đời chật chội khiến lòng ta… sống hẹp
Đường quanh co nên nhân thế quanh co?
Ngày nắng hạ biến ta thành sa mạc
Ngó đau thương… hồn vô cảm, ơ thờ…
Quảng cáo
Câu hỏi
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
SỐNG NHƯ LÀ
(Thích Tánh Tuệ)
Đời chật chội khiến lòng ta… sống hẹp
Đường quanh co nên nhân thế quanh co?
Ngày nắng hạ biến ta thành sa mạc
Ngó đau thương… hồn vô cảm, ơ thờ…
Tôi không đợi mong anh bao hoàn hảo
Vì chính mình đã toàn vẹn gì đâu!
Chỉ xin thắp trong trái tim hoài bão
Sống trên đời ý nghĩa, biết thương nhau.
Sẽ sai sót nếu nghĩ mình luôn đúng
Và mọi người ai nấy cũng đều sai
Người biết sống, sống giữa nghìn khác biệt
Vẫn nhìn nhau, thông cảm, biết quan hoài.
Trong bóng tối ta vẫn nhiều cố tật
Chớm buông lời… liền nghĩ đến tự thân
Ai cũng có những niềm riêng, bí mật
Để cho yên, thì khoảng cách thêm gần.
Lòng như nắng trải đều, không một phía
Hồn như mưa, mưa khắp cả ngàn phương
Tình như gió tỏa về muôn vạn hướng
Sống như là… không cố chấp. Yêu thương.
Cuộc đời người như gió thoảng mây trôi
Hãy sống trọn bằng trái tim nhiệt huyết
Đồng cảm và sẻ chia, rất cần trong cuộc sống
Để nhân lên vẻ đẹp của cuộc đời.
(Theo http://tuvientuongvan.com.vn/van-hoc, Sống như là, Thích Tánh Tuệ)
Câu 1
Bài thơ trên được làm theo thể thơ nào? Hãy tìm điểm đặc biệt trong bài thơ? Tìm phương thức biểu đạt của bài thơ trên.
Xem lời giải
Phương pháp giải
Căn cứ vào số tiếng trong mỗi dòng thơ và cách tổ chức các khổ thơ để xác định thể thơ; tìm dòng thơ có số tiếng khác biệt.
Lời giải chi tiết
- Bài thơ trên được làm theo thể thơ tám chữ.
- Điểm đặc biệt trong bài thơ là ở khổ cuối bài câu thứ ba là mười chữ.
- Phương thức biểu đạt của bài thơ trên: biểu cảm.
Giải thích:
Các dòng thơ chủ yếu có 8 tiếng, phù hợp với thể thơ tám chữ. Tuy nhiên, tác giả chủ động kéo dài dòng thơ thứ ba của khổ cuối thành 10 tiếng, tạo điểm nhấn cho lời khẳng định về sự cần thiết của “đồng cảm và sẻ chia”. Phương thức biểu đạt chính là biểu cảm vì bài thơ chủ yếu bộc lộ những suy ngẫm, tình cảm và quan niệm của tác giả về cách sống.
Mở rộng
- Thơ tám chữ là thể thơ trong đó mỗi dòng thơ có tám chữ (tiếng), thường được sử dụng để diễn đạt tình cảm, miêu tả cảnh vật, hoặc kể chuyện, mang tính nhạc và dễ nhớ.
- Đặc điểm thơ tám chữ:
+ Mỗi dòng thơ có 8 chữ.
+ Không giới hạn số câu trong một bài thơ.
+ Thường gieo vần chân (vần ở cuối câu), nhưng cũng có thể gieo vần ở các vị trí khác trong câu.
+ Nhịp điệu có thể thay đổi, đa dạng, nhưng thường có nhịp 3/3/2, hoặc 4/4
- PTBĐ biểu cảm là một nhu cầu của con người trong cuộc sống bởi trong thực tế sống luôn có những điều khiến ta rung động (cảm) và muốn bộc lộ (biểu) ra với một hay nhiều người khác. Phương thức biểu cảm là dùng ngôn ngữ để bộc lộ tình cảm, cảm xúc của mình về thế giới xung quanh.
Hãy nêu nội dung chính của bài thơ. Câu thơ: "Trong bóng tối ta vẫn nhiều cố tật" gợi cho anh (chị) suy nghĩ gì?
Xem lời giải
Phương pháp giải
Khái quát nội dung toàn bài, sau đó phân tích ý nghĩa của hình ảnh “bóng tối” và “cố tật” trong câu thơ.
Lời giải chi tiết
Bài thơ gửi gắm quan niệm về một lối sống rộng mở, bao dung, biết đồng cảm, sẻ chia và yêu thương. Tác giả nhắc con người nhận thức được những khiếm khuyết của bản thân, không cố chấp, không phán xét người khác và biết sống yêu thương, bao dung.
- Câu thơ: “Trong bóng tối ta vẫn nhiều cố tật” có nhiều tầng nghĩa:
+ Cuộc sống văn minh, con người hiện đại nhưng phía sau ánh sáng là bóng tối của đêm đen, của những cái xấu xa và thấp hèn.
+ Bản thân mỗi chúng ta không hoàn hảo, tức là lúc đó ta đã là một phần của “bóng tối”. Đến khi ở trong bóng tối mà ta vẫn còn “cố chấp” không phân biệt được đâu là đúng, là sai. • chính ta vơ thêm “cố tật” cho mình.
Giải thích:
“Bóng tối” có thể hiểu là những phần khuất, những hạn chế trong tâm hồn con người; “cố tật” là những thói quen, khuyết điểm khó sửa. Câu thơ nhắc mỗi người phải biết nhìn lại chính mình, bởi không ai hoàn hảo.
Mở rộng
Nội dung là hiện thực cuộc sống được miêu tả, phản ánh trong văn bản từ cách nhìn nhận, suy nghĩ và lựa chọn của tác giả. Bao gồm các yếu tố như: đề tài, chủ đề, tư tưởng, cảm hứng chủ đạo…
Chỉ ra và nêu tác dụng của 01 biện pháp tu từ xuất hiện trong bài thơ.
Xem lời giải
Phương pháp giải
Xác định một biện pháp tu từ nổi bật, chỉ ra biểu hiện và phân tích tác dụng về hình thức, nội dung, cảm xúc.
Lời giải chi tiết
- Biện pháp tu từ: So sánh “Lòng như nắng...”, “Hồn như mưa...”, “Tình như gió...”
- Tác dụng:
+ Làm cho câu thơ trở nên sinh động, giàu nhịp điệu và hình ảnh, gắn liền những tình cảm trừu tượng của con người với sự khoáng đạt, bao dung của thiên nhiên (nắng, mưa, gió).
+ Thể hiện tấm lòng rộng mở, sự vị tha, tình yêu thương chân thành và lối sống bao dung, không cố chấp, hướng về mọi người của tác giả. Đồng thời, qua đó truyền tải thông điệp nhân văn mạnh mẽ về cách sống hòa hợp, biết sẻ chia và lan tỏa sự ấm áp trong cuộc đời.
Giải thích:
Nắng, mưa, gió đều có sức lan tỏa rộng khắp, không bị giới hạn trong một hướng. Vì thế, việc so sánh “lòng”, “hồn”, “tình” với những hình ảnh ấy giúp làm nổi bật quan niệm sống rộng lượng, biết trao yêu thương cho mọi người.
Mở rộng
- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.
- Cấu trúc hoàn chỉnh phép so sánh: SV1 + PHƯƠNG DIỆN SO SÁNH + TỪ NGỮ SO SÁNH + SV2
- Dấu hiệu nhận biết các kiểu so sánh:
+ So sánh ngang bằng: như, là, bằng, tựa,...
+ So sánh không ngang bằng: chưa bằng, chẳng bằng, hơn, kém,..
Khi phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong một ngữ liệu đã cho, ta cần chỉ ra ít nhất 2 tác dụng dựa vào gợi ý sau:
+ Tác dụng nghệ thuật: giúp cho câu thơ trở nên sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm,...
+ Tác dụng nội dung: Nhấn mạnh/ Làm nổi bật đối tượng hoặc đặc điểm nào của đối tượng?
+ Tác dụng biểu cảm: Tác giả bày tỏ thái độ, tình cảm, cảm xúc gì về đối tượng? Tác giả khơi gợi cho người đọc cảm xúc gì?
Giải thích ý nghĩa các hình ảnh so sánh, từ đó khái quát quan niệm sống được gửi gắm trong khổ thơ.
Lời giải chi tiết
Khổ thơ gửi gắm một quan niệm sống đẹp: hãy mở rộng lòng mình, biết yêu thương và đối xử bao dung với mọi người, không cố chấp hay chỉ nhìn cuộc sống theo một phía. Con người cần biết đồng cảm, tha thứ cho những thiếu sót của nhau để tạo nên sự gắn kết và làm cuộc sống tốt đẹp hơn.
Giải thích:
Các hình ảnh “nắng trải đều”, “mưa khắp cả ngàn phương”, “gió tỏa về muôn vạn hướng” đều gợi sự rộng mở, lan tỏa. Từ đó, tác giả muốn con người cũng biết mở rộng “lòng”, “hồn” và “tình”, không ích kỉ hay thiên lệch. Cu “Sống như là… không cố chấp. Yêu thương” trực tiếp khẳng định yêu thương và bao dung là cách sống cần thiết để con người đến gần nhau hơn.
Câu 5
Qua bài thơ trên, hãy rút ra một thông điệp có nghĩa nhất đối với anh/chị. Nêu lý do anh/chị lựa chọn thông điệp đó.
Xem lời giải
Phương pháp giải
- Liên hệ nội dung bài thơ.
- Rút ra thông điệp ý nghĩa.
Lời giải chi tiết
Qua bài thơ Sống như là của tác giả Thích Tánh Tuệ, thông điệp có ý nghĩa sâu sắc nhất đối với tôi chính là lối sống bao dung, biết đồng cảm, sẻ chia và yêu thương chân thành.
Đoạn văn tham khảo:
Qua bài thơ Sống như là của tác giả Thích Tánh Tuệ, thông điệp có ý nghĩa nhất đối với tôi là lối sống bao dung, biết đồng cảm, sẻ chia và yêu thương chân thành. Tác giả đã gửi gắm qua những vần thơ đầy nhịp điệu: "Sống trên đời ý nghĩa, biết thương nhau" hay "Sống như là... không cố chấp. Yêu thương". Tôi lựa chọn thông điệp này bởi trong cuộc sống hiện đại nhiều áp lực, con người dễ trở nên vô cảm, khép mình hoặc gắt gao với những lỗi lầm nhỏ nhặt của người khác. Sự cảm thông và tình yêu thương chính là "nguồn nước mát" xoa dịu những tổn thương, kéo con người lại gần nhau hơn, phá vỡ bức tường của sự ích kỷ và định kiến. Khi biết đặt mình vào vị trí của người khác để thấu hiểu, ta không chỉ mang lại sự bình yên, hạnh phúc cho đối phương mà còn nuôi dưỡng tâm hồn mình trở nên thanh thản, rộng lượng và đẹp đẽ hơn. Sống yêu thương và không cố chấp chính là chìa khóa mở ra cánh cửa của sự gắn kết và bình an trong mỗi cuộc đời.
Giải thích:
Thông điệp được lựa chọn vì đây là tư tưởng xuyên suốt bài thơ: từ việc nhận ra sự không hoàn hảo của bản thân, biết thông cảm với khác biệt, đến lời nhắn nhủ “không cố chấp. Yêu thương”. Tác giả cho thấy người biết mở lòng, đồng cảm và sẻ chia sẽ thu hẹp những khoảng cách trong cuộc sống.
Mở rộng
Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.
Danh sách bình luận