content-pc content-tablet content-mobile

Đọc hiểu Hạt giống tâm hồn | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Trở về sau một ngày làm việc mệt mỏi, người mẹ xách giỏ vào bếp. Đón chị là đứa con trai...

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

Trở về sau một ngày làm việc mệt mỏi, người mẹ xách giỏ vào bếp. Đón chị là đứa con trai đang háo hức mách mẹ những gì mà em nó đã làm: “Mẹ ơi, lúc bố đang gọi điện thoại, con đang chơi ở ngoài sân thì em lấy bút chì màu viết lên tường, chỗ mới sơn trong phòng ấy. Con đã nói nhưng em không nghe”. Người mẹ rên rỉ “Trời ơi !”, buông giỏ và bước vào phòng, nơi cậu con trai út đang trốn. Đứa bé run lên vì sợ. Trong khoảng mười phút, người mẹ đã giáo huấn con về công sức, tiền bạc và khoản chi phí vì trò chơi không đúng chỗ của con. Càng la mắng, chị càng giận và lao đến chỗ thằng bé đang sợ sệt lấy thân mình che tác phẩm của nó. Khi nhìn dòng chữ “Con yêu mẹ” được viết nắn nót trên tường, viết bằng một trái tim nguệch ngoạc nhưng rất ngộ nghĩnh, dễ thương, đôi mắt người mẹ nhòa đi.

(Theo Hạt giống tâm hồn, NXB Tổng hợp Tp.HCM, 2011, tr.42 – 43)

Câu 1

Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định mục đích chính của đoạn văn: kể chuyện, miêu tả hay bày tỏ quan điểm, cung cấp thông tin?

Lời giải chi tiết

Phương thức biểu đạt chính: tự sự.

Giải thích:

Văn bản kể lại sự việc người mẹ đi làm về, phát hiện con viết lên tường, tức giận trách mắng con rồi xúc động khi nhận ra dòng chữ “Con yêu mẹ”. Các sự việc được kể theo trình tự, làm nổi bật diễn biến tâm lí của người mẹ. 

Mở rộng

Phương thức biểu đạt tự sự là dùng ngôn ngữ để kể một chuỗi sự việc, sự việc này dẫn đến sự việc kia, cuối cùng tạo thành một kết thúc. Ngoài ra, người ta không chỉ chú trọng đến kể mà còn quan tâm đến việc khắc hoạ tính cách nhân vật và nêu lên những nhận thức sâu sắc, mới mẻ về bản chất của con người và cuộc sống.

Link tham khảo: Các phương thức biểu đạt trong văn bản 

Câu 2

Nêu nội dung chính của văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tóm tắt sự việc chính và kết quả của sự việc, từ đó khái quát nội dung văn bản.

Lời giải chi tiết

Nội dung chính: Người mẹ đi làm về thấy con viết bậy lên tường, giận dữ dạy cho con một bài học. Nhưng dòng chữ “con yêu mẹ” đã làm bà hối hận và xúc động.

Giải thích:

Câu chuyện tập trung vào sự thay đổi trong thái độ và cảm xúc của người mẹ, qua đó nhắc nhở mỗi người cần bình tĩnh, thấu hiểu và bao dung hơn khi nhìn nhận hành động của người khác, đặc biệt là trẻ nhỏ.

Mở rộng

- Truyện ngắn thường phản ánh một “khoảnh khắc”, một tình huống độc đáo, một sự kiện gây ấn tượng mạnh, có ý nghĩa nhất trong cuộc đời nhân vật.

- Có truyện ngắn khai thác cốt truyện kì lạ, lại có truyện ngắn viết về câu chuyện giản dị, đời thường; có truyện ngắn giàu tính triết lí, trào phúng, châm biếm, hài hước, lại có truyện ngắn rất giàu chất thơ…

Link tham khảo:

Truyện ngắn là gì? Đặc điểm của truyện ngắn

Đặc điểm nhân vật, lời của người kể trong truyện ngắn

Câu 3

Chỉ ra và nêu tác dụng một biện pháp tu từ xuất hiện trong văn bản.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm cách diễn đạt có sử dụng hình ảnh mang ý nghĩa gợi tả, gợi cảm và phân tích tác dụng trong việc thể hiện tâm trạng nhân vật.

Lời giải chi tiết

- Ẩn dụ “đôi mắt người mẹ nhòa đi”

- Tác dụng:

+ Bộc lộ tâm trạng xúc động mãnh liệt, sự ân hận, nghẹn ngào và tình yêu thương dâng trào của người mẹ khi nhận ra tình cảm ngây thơ, chân thành của con qua dòng chữ "Con yêu mẹ".

+ Tăng sức gợi hình, gợi cảm cho lời văn, khắc họa đậm nét diễn biến tâm lý nhân vật.

Giải thích:

Dòng chữ “Con yêu mẹ” khiến người mẹ nhận ra đằng sau hành động viết lên tường là tình cảm hồn nhiên, trong sáng của con. Hình ảnh đôi mắt nhòa đi thể hiện sự xúc động của người mẹ trước tình yêu thương ấy.

Mở rộng

- Ẩn dụ là một biện pháp tu từ mà ở đó có các sự vật và hiện tượng được nhắc đến qua việc gọi tên sự vật hiện tượng khác mà ở đó có những nét tương đối giống nhau.

- Ẩn dụ được phân thành 4 loại, hay còn gọi là 4 hình thức:

+ Ẩn dụ hình thức: nhằm mục đích là “dấu” đi một phần ý nghĩa mà không phải ai cũng biết.

+ Ẩn dụ phẩm chất: thay thế phẩm chất của sự vật, hiện tượng này có nét tương đồng với phẩm chất của sự vật, hiện tượng khác.

+ Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác: là cách thức nhận biết sự vật, hiện tượng bằng giác quan này nhưng khi miêu tả lại mang tính chất, đặc điểm của sự vật lại bằng cách sử dụng từ ngữ cho giác quan khác.

+ Ẩn dụ cách thức: là loại ẩn dụ có nhiều cách để thể hiện một vấn đề. Vì thế, người diễn đạt sẽ đưa hàm ý vào câu nói.

Link tham khảo: Ẩn dụ là gì? Đặc điểm của ẩn dụ 

Câu 4

Thái độ của người mẹ trong câu chuyện như thế nào?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào lời nói, hành động và sự thay đổi cảm xúc của người mẹ trong câu chuyện để xác định thái độ.

Lời giải chi tiết

Ban đầu, người mẹ giận dữ, nóng nảy và vội vàng trách mắng con khi thấy tường mới sơn bị viết bẩn. Khi nhìn thấy dòng chữ “Con yêu mẹ”, chị xúc động, nghẹn ngào trước tình cảm ngây thơ, chân thành của con.

Giải thích:

Người mẹ buông giỏ, lập tức vào phòng và dành nhiều phút giáo huấn con về công sức, tiền bạc, cho thấy chị đang tức giận và chú trọng đến thiệt hại vật chất. Tuy nhiên, khi nhận ra dòng chữ thể hiện tình yêu thương của con, đôi mắt chị nhòa đi. Sự thay đổi ấy cho thấy chị đã nhận ra ý nghĩa tình cảm đằng sau hành động của đứa trẻ.

Câu 5

Anh/chị rút ra bài học gì cho bản thân từ câu chuyện trên?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Rút ra bài học ý nghĩa.

Lời giải chi tiết

- Khi nhìn nhận, đánh giá một vấn đề nào cũng cần cẩn thận, toàn diện và khách quan để không xảy ra những việc đáng tiếc.

- Ai cũng có thể mắc sai lầm, nhất là đối với trẻ con. Vậy nên, chúng ta cũng cần có cái nhìn cảm thông hơn là giận dữ, dạy cho chúng một bài học.

Đoạn văn tham khảo:

Câu chuyện trên mang lại bài học về sự thấu hiểu và cách ứng xử trong cuộc sống. Trước hết, chúng ta cần học cách giữ bình tĩnh và nhìn nhận mọi việc một cách toàn diện, khách quan trước khi đưa ra lời phán xét hay hành động giận dữ, tránh gây ra những tổn thương không đáng có. Bên cạnh đó, bài học về lòng bao dung và sự cảm thông cũng vô cùng quan trọng: ai cũng có thể mắc sai lầm, đặc biệt là trẻ con với tâm hồn ngây thơ và cách thể hiện tình cảm còn vụng dại. Thay vì nổi giận hay vội vã trách phạt dựa trên tổn thất vật chất, chúng ta hãy lắng nghe, thấu hiểu ý định tốt đẹp đằng sau hành động của con trẻ để giáo dục bằng tình yêu thương và sự nhẫn nại.

Giải thích:

Bài học này xuất phát từ sự thay đổi thái độ của người mẹ trong câu chuyện. Ban đầu, vì nóng giận và chỉ chú ý đến bức tường bị viết bẩn, chị đã vội vàng trách mắng con. Chỉ khi nhìn thấy dòng chữ “Con yêu mẹ”, chị mới nhận ra tình cảm chân thành của đứa trẻ. Qua đó, câu chuyện nhắc nhở mỗi người cần biết lắng nghe, thấu hiểu và ứng xử bao dung để tránh những tổn thương không đáng có.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì? 

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close