Đọc hiểu Những ngọn gió đồng (Bình Nguyên) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Rời phố phường tôi gặp ngọn gió quê Gió thổi một thổi đôi thổi như dắt tôi đi giữa những bầy gió chạy Tôi đông cứng gió thổi tôi mềm lại

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

NHỮNG NGỌN GIÓ ĐỒNG

(Bình Nguyên)

Rời phố phường tôi gặp ngọn gió quê

Gió thổi một thổi đôi thổi như dắt tôi đi giữa những bầy gió chạy

Tôi đông cứng gió thổi tôi mềm lại

Để như sông dào dạt phía ruộng đồng

Tôi trở về gặp buổi chiều mẹ vục bóng vào sông

Gió thổi áo nâu mềm lại ngày muối mặn

Thổi buốt tháng năm thổi tràn kí ức

Thổi mát những đau buồn còn nằm khuất đâu đây

Những vạt cỏ vơi hương gió thổi lại đầy

Ôi mùi hương của cỏ gầy tinh khiết

Đời đất cát lên hương từ đất cát

Nên mới thơm chân thật đến ngọt ngào

Gió chẳng bao giờ thổi tới trăng sao

Nhưng gió biết thổi cho nhau biết tự mình mở lối

Ôi những ngọn gió quê muốn ghim tôi vào đồng nội

Tôi bước ngược cánh đồng gió lại thổi ngược tôi.

(Trích Những ngọn gió đồng, Bình Nguyên, Tập thơ, 2016, NXB Hội nhà văn)

Chú thích: Bình Nguyên: Tên thật là Nguyễn Đăng Hào, sinh năm 1959. Quê: Phường Ninh Phúc, thành phố Ninh Bình. Ông là hội viên Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Ninh Bình, chủ tịch hội Văn học nghệ thuật tỉnh Ninh Bình, hội viên Hội Nhà văn Việt Nam.

Câu 1

Xác định thể thơ của văn bản trên?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào số tiếng trong các dòng thơ và cách gieo vần, ngắt nhịp. 

Lời giải chi tiết

Thể thơ: tự do

Giải thích:

Các dòng thơ có số tiếng không đều nhau, cách ngắt nhịp và gieo vần linh hoạt.

Mở rộng

- Thơ tự do không có thể thức nhất định, không bị ràng buộc về số dòng, số chữ, vần,…

- Đặc điểm thơ tự do: 

+ Khác với thơ văn xuôi, thơ tự do có phân dòng

+ Có thể là sự kết hợp của các đoạn làm theo nhiều thể khác nhau hoặc tự do hoàn toàn. 

+ Gieo vần, ngắt nhịp linh hoạt

Link tham khảo: Thơ tự do 

Câu 2

Chỉ ra 2 biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ: “Gió thổi một thổi đôi thổi như dắt tôi đi giữa những bầy gió chạy?”

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm những từ ngữ, hình ảnh có sự lặp lại hoặc được diễn tả bằng đặc điểm của con người

Lời giải chi tiết

Hai biện pháp tu từ được sử dụng trong câu thơ: HS chỉ ra hai trong số các biện pháp tu từ dưới đây:

- Biện pháp điệp từ “thổi”

- Biện pháp nhân hoá: gió thổi một, thổi đôi, gió chạy

- Biện pháp tu từ so sánh: thổi như dắt.

Giải thích:

Việc lặp từ “thổi” tạo cảm giác những cơn gió liên tiếp, mạnh mẽ; cách nhân hóa “gió chạy” và so sánh “như dắt tôi đi” khiến ngọn gió trở nên sống động, gần gũi như một người bạn đang dẫn nhân vật trữ tình trở về với quê hương.

Mở rộng

- Điệp ngữ (hay điệp từ) là một biện pháp tu từ trong văn học, trong đó tác giả lặp lại một từ, một cụm từ hoặc cả một câu với dụng ý cụ thể nhằm tăng tính biểu cảm cho đoạn văn, đoạn thơ.

 - Nhân hoá là gọi vật hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật,… bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người làm cho thế giới loài vật, đồ vật, cây cối,… trở nên gần gũi với con người, đồng thời biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.

- So sánh là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng.

 Một số link tham khảo:

Điệp ngữ là gì? Tác dụng của điệp ngữ

Biện pháp tu từ nhân hoá

Biện pháp So sánh

Câu 3

Em hiểu gì về ý nghĩa câu thơ:

"Gió chẳng bao giờ thổi tới trăng sao

Nhưng gió biết thổi cho nhau biết tự mình mở lối"

Xem lời giải
Phương pháp giải

Giải thích nghĩa hình ảnh “gió”, sau đó khái quát ý nghĩa của câu thơ. 

Lời giải chi tiết

- Những ngọn gió không thổi tới được những vùng xa xôi, không vươn tới được những điều cao xa nhưng gió biết yêu thương, quan tâm, sẻ chia với nhau và biết cố gắng nỗ lực vươn lên trong cuộc sống.

- Câu thơ ngầm ý muốn nói đến những con người luôn sống biết đoàn kết, hỗ trợ nhau và biết vượt lên khó khăn thử thách. Họ đáng trân trọng và đáng noi gương.

Giải thích:

Thổi cho nhau” gợi sự tương trợ, còn “tự mình mở lối” nhấn mạnh khả năng tự chủ, tự vươn lên. 

Câu 4

Nhận xét về tình cảm, cảm xúc của tác giả thể hiện trong bài thơ, qua những ngọn gió đồng của.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Bám vào hình ảnh “gió đồng” và những liên tưởng của nhân vật trữ tình để nhận xét tình cảm của tác giả. 

Lời giải chi tiết

- Tác giả yêu mến, trân trọng và biết ơn miền quê thanh bình – nơi đã nuôi dưỡng tuổi thơ bao người.

- Đó là những tình cảm chân thành, sâu sắc của người người con xa quê.

Giải thích:

Ngọn gió đồng không mang theo hương cỏ, mùi đất, đánh thức trong tác giả những kí ức về mẹ, quê nhà và những năm tháng đã qua. Vì vậy, gió trở thành chiếc cầu nối giữa hiện tại với nguồn cội.

Mở rộng

- Tình cảm, cảm xúc trong thơ là những rung động nội tâm, những cảm nhận của nhà thơ về cuộc sống. Tình cảm, cảm xúc trong thơ đánh thức những rung động tinh tế trong trái tim người đọc. 

- Những cảm xúc này có thể là: Niềm vui, hạnh phúc; nỗi buồn, đau khổ; nỗi nhớ, hoài niệm; tình yêu (đôi lứa, gia đình, quê hương);... 

- Những cảm xúc này không chỉ được thể hiện trực tiếp qua các từ ngữ miêu tả mà còn được biểu đạt gián tiếp thông qua hình ảnh, ẩn dụ, so sánh, và nhịp điệu của bài thơ.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 5

Thông điệp nào từ bài thơ có ý nghĩa nhất với anh chị? Vì sao?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Liên hệ nội dung văn bản.

- Rút ra thông điệp, bài học.

Lời giải chi tiết

Thông điệp:

+Hãy yêu thương, trân trọng những kỉ niệm thời thơ ấu.

+Hãy trở về nguồn cội để tâm hồn dịu nhẹ, thánh thiện hơn.

Bởi vì:

+ Quê hương là chốn đi về, là nơi dưỡng dục tâm hồn ta trở nên đẹp đẽ.

+ Mỗi người biết ơn nguồn cội sẽ khiến tâm hồn trở nên tươi đẹp...

Đoạn văn tham khảo:

Đối với tôi, thông điệp có ý nghĩa nhất từ bài thơ là lời nhắn nhủ hãy luôn trân trọng những kỉ niệm thời thơ ấu và biết hướng về nguồn cội quê hương. Tuổi thơ và quê nhà không chỉ là nơi ta lớn lên, mà còn là chiếc nôi thiêng liêng nuôi dưỡng, che chở và giúp tâm hồn ta trở nên đẹp đẽ, phong phú hơn. Giữa bộn bề và áp lực của cuộc sống, việc nhớ về những kí ức bình yên hay tìm đường trở về với gốc rễ sẽ là liều thuốc tinh thần vô giá, giúp thanh lọc tâm hồn thêm dịu nhẹ, thánh thiện. Lòng biết ơn đối với nguồn cội còn là điểm tựa vững chắc để mỗi người hoàn thiện nhân cách, không bị lạc mất chính mình trước những giông bão cuộc đời. Khi biết trân quý và gìn giữ những giá trị nguyên bản ấy, cuộc sống của mỗi cá nhân sẽ trở nên tươi đẹp, ý nghĩa và ngập tràn tình yêu thương hơn.

Giải thích:

Thông điệp này phù hợp với mạch cảm xúc của bài thơ bởi từ “ngọn gió quê”, tác giả được trở về với mẹ, với ruộng đồng, cỏ cây và những kí ức thân thương. Gió vì thế trở thành biểu tượng của quê hương và nguồn cội, luôn có sức níu giữ con người.

Mở rộng

Thông điệp (của văn bản) là ý tưởng quan trọng nhất, là bài học, cách ứng xử mà tác giả muốn gửi đến người đọc.

Link tham khảo: Thông điệp là gì?

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close