Đọc hiểu Chiếc áo của cha (Ngô Bá Hòa) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Tuổi chiếc áo bằng một nửa tuổi Cha mỗi nếp gấp mang dáng hình đồng đội mỗi mảnh vá chứa bao điều muốn nói

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

CHIẾC ÁO CỦA CHA

(Ngô Bá Hòa)

Tuổi chiếc áo bằng một nửa tuổi Cha

mỗi nếp gấp mang dáng hình đồng đội

mỗi mảnh vá chứa bao điều muốn nói

về một thời trận mạc của Cha

 

Ngày con sinh ra

đất nước hòa bình

với bạn bè con hay xấu hổ

khi thấy Cha mặc chiếc áo xanh cũ kĩ

đâu biết với Cha là kỉ vật cuộc đời

Nơi nghĩa trang nghi ngút khói hương

trước hàng hàng ngôi mộ

cha đắp áo sẻ chia hơi ấm

với đồng đội xưa yên nghỉ nơi này

 

Khóe mắt con chợt cay

khi chứng kiến nghĩa tình người lính

không khoảng cách nào giữa người còn người mất

chiếc áo bạc màu hóa gạch nối âm dương.

(https://vanvn.vn/chum-tho-tac-gia-tre)

Câu 1

Xác định thể thơ của văn bản..

Xem lời giải
Phương pháp giải

Dựa vào số tiếng, số dòng và cách gieo vần, nhịp của các câu thơ để xác định thể thơ. 

Lời giải chi tiết

Văn bản được viết theo thể thơ tự do.

Giải thích:

Các dòng thơ có số tiếng không đều, cách ngắt nhịp và gieo vần linh hoạt, không bị ràng buộc bởi khuôn mẫu.

Mở rộng

- Thơ tự do không có thể thức nhất định, không bị ràng buộc về số dòng, số chữ, vần,…

- Đặc điểm thơ tự do: 

+ Khác với thơ văn xuôi, thơ tự do có phân dòng

+ Có thể là sự kết hợp của các đoạn làm theo nhiều thể khác nhau hoặc tự do hoàn toàn. 

+ Gieo vần, ngắt nhịp linh hoạt

Link tham khảo: Thơ tự do 

Câu 2

Ghi lại những từ ngữ khắc họa hình ảnh chiếc áo của Cha mà tác giả sử dụng trong tám câu thơ đầu? Qua những từ ngữ đó, em thấy chiếc áo có ý nghĩa gì đối với người Cha?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Tìm các từ ngữ trực tiếp miêu tả chiếc áo trong tám câu thơ đầu, sau đó khái quát ý nghĩa của chiếc áo qua những chi tiết ấy.

Lời giải chi tiết

- Hình ảnh chiếc áo của người cha được khắc họa qua các từ ngữ chi tiết sau: Tuổi chiếc áo bằng một nửa tuổi Cha, mỗi nếp gấp, mỗi mảnh vá, chiếc áo xanh cũ kỹ.

- Chiếc áo không chỉ là một vật dụng sinh hoạt mà đã trở thành kỉ vật cuộc đời thiêng liêng. Nó là minh chứng cho một thời trận mạc gian khổ, là nơi lưu giữ hình bóng, hơi ấm của đồng đội và là sợi dây tình nghĩa vẹn nguyên mà người cha luôn trân trọng, nâng niu giữa thời bình.

Giải thích:

“Nếp gấp”, “mảnh vá”, “màu xanh cũ kĩ” đều gợi dấu vết của thời gian và chiến tranh. Đặc biệt, cha coi đó là “kỉ vật cuộc đời”, cho thấy chiếc áo chứa đựng những kỉ niệm và tình cảm sâu nặng mà cha luôn trân trọng.

Mở rộng

Từ ngữ thơ: Từ ngữ trong thơ có tính gợi hình, gợi cảm, đa nghĩa. Từ ngữ trong thơ thiên về khơi gợi, đòi hỏi người đọc phải chủ động liên tưởng, tưởng tượng để hiểu hết sự phong phú của ý thơ.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 3

Em hiểu như thế nào về hình ảnh "chiếc áo bạc màu hóa gạch nối âm dương"?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Giải thích ý nghĩa trực tiếp của hình ảnh “chiếc áo bạc màu”, sau đó làm rõ ý nghĩa biểu tượng của “gạch nối âm dương”.

Lời giải chi tiết

- Xóa nhòa khoảng cách âm dương: Chiếc áo cựu chiến binh bạc màu đóng vai trò như một nhịp cầu, kết nối thế giới của người còn sống (người cha) và người đã khuất (những đồng đội nơi nghĩa trang).

- Nó minh chứng cho tình đồng chí thủy chung, trọn vẹn. Dù thời gian trôi qua và âm dương cách biệt, người lính vẫn tìm cách sẻ chia hơi ấm, giữ trọn lời thề và ký ức về nhau.

Giải thích:

Ở nghĩa trang, người cha “đắp áo sẻ chia hơi ấm” với đồng đội xưa. Vì thế, chiếc áo không chỉ lưu giữ kỉ niệm mà còn thể hiện sự thủy chung, nghĩa tình của người lính với những người đã cùng mình đi qua chiến tranh.

Mở rộng

Hình ảnh thơ: là các sự vật, hiện tượng, trạng thái đời sống được tái tạo một cách cụ thể, sống động bằng ngôn từ, khơi dậy cảm giác (đặc biệt là những ấn tượng thị giác) cũng như gợi ra những ý nghĩa tinh thần nhất định với người đọc.

Link tham khảo: Yếu tố trong thơ

Câu 4

Việc tác giả nhắc đi nhắc lại hình ảnh chiếc áo mang lại hiệu quả nghệ thuật gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Xác định sự xuất hiện lặp lại của hình ảnh chiếc áo và xem xét vai trò của hình ảnh ấy đối với mạch cảm xúc, chủ đề bài thơ. 

Lời giải chi tiết

- Chiếc áo xuất hiện xuyên suốt từ đầu đến cuối, đóng vai trò là mạch ngầm kết nối các khổ thơ, dẫn dắt cảm xúc của nhân vật trữ tình từ sự thấu hiểu, xúc động đến nghẹn ngào.

- Việc lặp lại giúp khắc sâu hình ảnh chiếc áo trong tâm trí người đọc, biến một vật dụng giản dị trở thành một biểu tượng nghệ thuật thiêng liêng - biểu tượng của ký ức chiến tranh, tình đồng đội và sự hy sinh.

- Làm tăng sức nặng cho lời thơ, giúp người đọc cảm nhận sâu sắc hơn tình cảm trân trọng và biết ơn của người con dành cho cha và thế hệ đi trước.

Giải thích:

Hình ảnh chiếc áo xuất hiện từ “chiếc áo” đầu bài, “chiếc áo xanh cũ kĩ”, “đắp áo sẻ chia hơi ấm” đến “chiếc áo bạc màu” cuối bài. Sự lặp lại ấy khiến chiếc áo trở thành điểm kết nối giữa cha, người con và những người lính đã khuất.

Mở rộng

- Điệp ngữ (hay điệp từ) là một biện pháp tu từ trong văn học, trong đó tác giả lặp lại một từ, một cụm từ hoặc cả một câu với dụng ý cụ thể nhằm tăng tính biểu cảm cho đoạn văn, đoạn thơ.

- Tác dụng của điệp ngữ: nhấn mạnh, tạo nhịp điệu, tăng tính biểu cảm.

- Phân loại điệp ngữ:

+ Điệp ngữ cách quãng

+ Điệp ngữ nối tiếp

+ Điệp ngữ chuyển tiếp (điệp vòng)

Link tham khảo: Điệp ngữ là gì? Tác dụng của điệp ngữ

Câu 5

Chiếc áo của cha là kỉ vật về một thời chiến tranh hào hùng và đau thương của dân tộc. Nhưng trong cuộc sống hiện đại, một số bạn trẻ cho rằng bố, mẹ không cần nhắc lại quá khứ mà hãy nói về cuộc sống hiện tại và tương lai. Em có đồng ý với ý kiến đó không? Vì sao?

Xem lời giải
Phương pháp giải

Nêu rõ quan điểm, sau đó dùng những lí lẽ phù hợp để giải thích và bảo vệ quan điểm ấy. 

Lời giải chi tiết

Em không đồng ý với ý kiến cho rằng "bố mẹ không cần nhắc lại quá khứ mà hãy nói về cuộc sống hiện tại và tương lai". Vì:

- Không có những gian khổ, hy sinh của thế hệ đi trước trong quá khứ thì không thể có hòa bình, hạnh phúc của hiện tại và sự phát triển của tương lai.

- Việc cha mẹ nhắc lại quá khứ không phải là sự níu kéo lạc hậu, mà là cách truyền dạy bài học về lòng biết ơn, nghĩa tình thủy chung và trách nhiệm sống cho thế hệ trẻ.

- Quá khứ là một phần linh hồn, là thanh xuân của cha mẹ. Lắng nghe quá khứ chính là cách để con cái thấu hiểu, sẻ chia và thu hẹp khoảng cách thế hệ trong gia đình.

- Trân trọng quá khứ không phải là quay lưng với tương lai, mà chính là điểm tựa vững chắc nhất để thế hệ trẻ vững bước hướng về phía trước.

Đoạn văn tham khảo:

Em không đồng ý với ý kiến cho rằng bố mẹ chỉ nên nói về hiện tại, tương lai mà cần gạt bỏ quá khứ. Quá khứ gian lao nhưng anh dũng của thế hệ đi trước chính là nền móng vững chắc để kiến tạo nên nền hòa bình, độc lập và sự phát triển của ngày hôm nay. Những câu chuyện, kỉ vật thời chiến không phải là sự níu kéo lạc hậu, mà là bài học sâu sắc về lòng biết ơn, truyền thống đạo lý "uống nước nhớ nguồn" dành cho thế hệ trẻ. Qua những lời kể của cha mẹ, con cái mới có thể thấu hiểu, sẻ chia với những hy sinh, mất mát của thế hệ đi trước, từ đó thu hẹp khoảng cách giữa các thành viên trong gia đình. Hơn nữa, hiểu về quá khứ còn giúp người trẻ có thêm động lực tinh thần, trách nhiệm sống để cống hiến cho tương lai. Vì vậy, trân trọng quá khứ không phải là quay lưng với ngày mai, mà chính là điểm tựa vững vàng nhất để chúng ta tự tin vững bước hướng về phía trước.

Giải thích:

Trong bài thơ, người con từng “xấu hổ” vì chiếc áo cũ của cha nhưng sau khi chứng kiến tình nghĩa của người lính, người con mới hiểu được giá trị của chiếc áo và sự hi sinh của cha. Điều đó cho thấy hiểu về quá khứ giúp con người hiểu người thân, hiểu lịch sử và biết trân trọng những gì mình đang có.

Group ôn Thi ĐGNL & ĐGTD Miễn Phí

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close