Đọc hiểu Góc chiếu giữa đình (Ngô Tất Tố) | Luyện đề đọc hiểu Văn 12

Theo đoạn trích, ông L được làm chức “lý cựu” vì ông đồng ý bỏ ra một trăm bạc để làng có tiền tu sửa mái đình bị dột. Cụ thể: "Các ông kỳ dịch liền gọi ổng ra giữa đình, để bán cho ổng cái chức "lý cựu" lấy một trăm bạc chi tiêu vào công việc tu bổ."

Giải thích:

Các ông kỳ dịch “gọi ổng ra giữa đình, để bán cho ổng cái chức ‘lý cựu’ lấy một trăm bạc chi tiêu vào công việc tu bổ”. Như vậy, chức vụ được đem bán để lấy tiền.

Đoạn văn phản ánh thực trạng sự phân biệt đẳng cấp, giàu nghèo, sang hèn một cách gay gắt và nặng nề trong làng quê xưa. Chỗ ngồi trong đình - nơi sinh hoạt cộng đồng thiêng liêng - không dựa trên tuổi tác hay phẩm giá con người mà dựa hoàn toàn vào chức tước, địa vị xã hội. Những người dân thường (bạch đinh) dù già cả vẫn bị xếp vào hạng thấp kém, phải ngồi cuối cùng và bị coi thường ("bọn bố cu, bố đĩ").

Giải thích:

Cách ví chỗ ngồi trong đình “cũng như ngồi chỗ ở các rạp hát”, được chia thành nhiều “lô”, cho thấy sự phân chia địa vị đã trở thành một trật tự cố định. Ông L bất mãn vì có tiền nhưng không có danh phận, từ đó dẫn đến việc tìm cách mua chức.

Nội dung chính của đoạn trích là phơi bày và phê phán thói mua danh bán tước và tâm lý trọng danh hão, ham muốn địa vị của một bộ phận người trong xã hội nông thôn Việt Nam trước đây. Đồng thời, đoạn trích cũng cho thấy sự bất công, phân biệt giai cấp sâu sắc trong làng xã.

Giải thích:

Ông L vốn có cuộc sống khá giả, “gần mẫu ruộng và nửa con trâu”, nhưng vẫn bất mãn vì chỉ là “hạng bạch đinh”. Khi làng cần tiền sửa đình, các kỳ dịch liền “bán cho ổng cái chức ‘lý cựu’ lấy một trăm bạc”. Chi tiết này tập trung làm rõ bản chất mua bán chức tước và sự trọng danh vị trong làng xã.

Qua câu chuyện của ông L, em rút ra bài học quý giá về hành trình lập thân: danh vọng thực sự phải được xây dựng bằng thực lực và sự nỗ lực chân chính, không thể mua bán hay có được một cách dễ dàng. Thay vì chạy theo những chức tước hão huyền để thỏa mãn tự ái, em sẽ không ngừng học hỏi, rèn luyện bản thân, dùng tài năng và sự cống hiến thực tế để khẳng định giá trị. Thành công chỉ thực sự có ý nghĩa khi nó xuất phát từ năng lực thật và được xã hội công nhận một cách tự nhiên.

Giải thích:

Bài học xuất phát trực tiếp từ nghịch lí của nhân vật ông L: có của cải nhưng thiếu tri thức, lại muốn có địa vị nên tìm cách mua chức. Đoạn trích vì thế đặt ra bài học về việc không nên đồng nhất công danh với chức tước hay địa vị bên ngoài, mà cần tạo dựng giá trị bằng năng lực và đóng góp thực chất.