Đọc hiểu Khi mùa thu sang (Trần Đăng Khoa) | Luyện đề đọc hiểu Văn 8

- Từ láy: “lúng liếng, rung rinh, leo lẻo”

- Hình ảnh quê hương: Hiện lên thanh bình, thơ mộng, dịu dàng, mang vẻ đẹp trong trẻo, thân thuộc và gần gũi qua cái nhìn tinh tế, đầy yêu mến của nhân vật trữ tình.

Giải thích:

Các từ láy “lúng liếng” (khổ 1), “rung rinh” (khổ 2), “leo lẻo” (khổ 3) gợi sự nhẹ nhàng, trong trẻo => cảnh quê hiện lên thanh bình, êm ả và rất thơ mộng trong cảm nhận của nhân vật trữ tình.

Câu thơ cho thấy em nhỏ là một phần của bức tranh mùa thu làng quê, hình ảnh ấy vừa mộc mạc vừa sống động, gợi cảm giác bình yên, gần gũi. Em nhỏ không chỉ là người trong cảnh mà còn khiến bức tranh ấy trở nên có hồn hơn.

Giải thích:

Hình ảnh “em nhỏ cưỡi trâu về ngõ” (khổ 2) là nét sinh hoạt quen thuộc của làng quê. Chi tiết “tự mình làm nên bức tranh” cho thấy con người góp phần làm cảnh vật thêm sống động, tạo nên vẻ đẹp bình dị, có hồn.

Dấu chấm ngắt dòng tạo nên sự ngắt nhịp cảm xúc đột ngột, như một lời reo vui, một sự phát hiện bất ngờ và đầy cảm xúc. Câu thơ trở nên dồn dập, diễn tả niềm vui và xúc động khi nhân vật trữ tình nhận ra mùa thu đã về.

Giải thích:

Dấu chấm trong “Thu sang rồi đấy. Thu sang!” (khổ cuối) tạo nhịp ngắt mạnh, tách ý rõ ràng.

Bài thơ gợi trong em tình yêu tha thiết và niềm tự hào về vẻ đẹp bình dị của quê hương. Qua những hình ảnh gần gũi như khói bếp, sân giếng, tiếng cười gọi, em cảm nhận được sự yên bình, ấm áp của làng quê Việt Nam. Em thấy yêu hơn những khoảnh khắc đời thường, yêu thiên nhiên và những kỉ niệm gắn bó với tuổi thơ nơi làng quê mình.

Giải thích:

Bài thơ khắc họa cảnh quê yên bình qua hình ảnh gần gũi như “bờ ao”, “sân giếng”, “tiếng cười” (các khổ đầu). Vì vậy dễ gợi tình yêu quê hương, sự gắn bó với những điều giản dị và trong trẻo của cuộc sống.

Cảm hứng chủ đạo của bài thơ là cảm xúc ngỡ ngàng và niềm hân hoan của nhà thơ khi mùa thu sang.

Giải thích:

Từ những tín hiệu tinh tế của mùa thu như lá vàng, sương lam, bầu trời trong, ngôi sao, nhân vật trữ tình dần nhận ra mùa thu đã về. Cảm xúc ấy được đẩy lên cao ở câu reo “Thu sang rồi đấy. Thu sang!”, cho thấy niềm vui và sự rung động sâu sắc trước vẻ đẹp của quê hương.

Bố cục của bài thơ chia làm hai phần: ba khổ thơ đầu là bức tranh thiên nhiên và con người, khổ thơ cuối trực tiếp nói lên cảm xúc của tác giả trước mùa thu.

Giải thích:

ba khổ đầu, tác giả lần lượt đưa người đọc qua những tín hiệu của mùa thu: bờ ao, khói xanh, lá vàng, sương lam, em nhỏ cưỡi trâu, bầu trời và ngôi sao. Đến khổ cuối, những cảnh vật ấy được kết tinh thành cảm xúc trực tiếp: “Thu sang rồi đấy. Thu sang!”