Đọc hiểu Đất vị hoàng (Trần Tế Xương) | Luyện đề đọc hiểu Văn 8

Giọng điệu bài thơ: Trào phúng, mỉa mai

Giải thích:

Giọng điệu ấy được thể hiện qua cách tác giả liệt kê, phơi bày hàng loạt hiện tượng trái với đạo lí như “con khinh bố”, “vợ chửi chồng”, “keo cú”, “tham lam”, đồng thời sử dụng những cách diễn đạt mỉa mai, châm biếm để lên án sự xuống cấp của con người và xã hội.

Bài thơ đã nêu lên những thực trạng xã hội rối loạn: con khinh bố, vợ chửi chồng, con người keo kiệt, tham lam.

Giải thích:

Các thực trạng trên được thể hiện trực tiếp qua những hình ảnh “con khinh bố”, “vợ chửi chồng”, cho thấy các mối quan hệ gia đình bị đảo lộn; các từ ngữ “keo cú”, “tham lam”, “hơi đồng” cho thấy con người trở nên ích kỉ, vụ lợi và đặt nặng tiền bạc. Qua đó, bài thơ phản ánh một xã hội có nhiều biểu hiện suy thoái về đạo đức và lối sống.

Tâm trạng của nhân vật trữ tình

- Tú Xương đau cho nỗi đau quê nhà, xót cho thói đời đen bạc, buồn cho cảnh đất nước bị mất chủ quyền, quê cũ làng xưa đổi thay, bao chuyện đau lòng ngày một thêm nhiều cứ bày ra.

- Thể hiện sự khinh bỉ, căm hận châm biếm, lên án, phê phán những thói hư tật xấu, sự xuống cấp về đạo đức của một xã hội kim tiền

=> Tâm trạng của nhân vật trữ tình đã cho ta thấy tấm lòng của một người yêu quê hương, yêu đất nước rất đáng trân trọng

Giải thích:

Nhà thơ đau xót, buồn bã vì quê hương mình xuất hiện những cảnh tượng trái với đạo lí như “con khinh bố”, “vợ chửi chồng”, con người lại “keo cú”, “tham lam” và quá coi trọng tiền bạc. Trước những hiện thực ấy, ông sử dụng tiếng cười mỉa mai, châm biếm để khinh bỉ, lên án và phê phán. Vì vậy, đằng sau tiếng cười trào phúng là tình yêu và nỗi đau đối với quê hương, con người.

Trong xã hội hiện nay, khi đất nước đang hội nhập và phát triển, nhiều giá trị văn hóa, đạo đức truyền thống của dân tộc đang dần bị mai một. Một bộ phận giới trẻ thờ ơ, ít quan tâm đến những phong tục, tập quán tốt đẹp của cha ông. Điều đó khiến bản sắc dân tộc bị phai nhạt, con người đánh mất cội nguồn văn hóa của chính mình. Vì vậy, mỗi chúng ta, đặc biệt là học sinh, cần chủ động tìm hiểu, trân trọng những giá trị truyền thống trong đời sống hằng ngày. Đồng thời, nhà trường và xã hội cần đẩy mạnh giáo dục, tổ chức các hoạt động gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa Việt Nam.

Giải thích:

Cần bám vào nội dung bài thơ: Tú Xương đau xót trước cảnh đạo lí gia đình bị đảo lộn, con người trở nên tham lam, coi trọng tiền bạc. Từ đó, học sinh có thể liên hệ đến trách nhiệm của con người hôm nay trong việc giữ gìn những chuẩn mực đạo đức và các giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc, để tránh sự mai một, xuống cấp của những giá trị ấy.