Trong diễn văn đọc tại lễ bế mạc các hoạt động vinh danh giải Nobel ngày 10 tháng 12 năm 1957 ở Stockholm, A.Camus cho rằng: "Người nghệ sĩ tôi luyện bản thân trong mối tương quan liên tục giữa mình và người khác tại quãng đường giữa cái đẹp không thể bỏ

Dàn ý chung

I. Mở bài

- Dẫn dắt vấn đề: Giới thiệu về Albert Camus - nhà văn, nhà triết học lớn của thế kỷ XX, một con người mang khát vọng tự do và nhân bản sâu sắc.

- Nêu trích dẫn: Trích dẫn câu nói của Camus tại lễ bế mạc vinh danh giải Nobel (10/12/1957).

- Nêu vấn đề nghị luận: Quan niệm về sứ mệnh của người nghệ sĩ: nghệ thuật nằm ở sự giằng co, gắn kết giữa cái đẹp độc lập và trách nhiệm máu thịt đối với cộng đồng, nhân loại.

II. Thân bài

- Giải thích ý kiến như thế nào?

- Chứng minh qua các tác phẩm văn học ra sao?

III. Kết bài

- Khẳng định lại giá trị câu nói của A. Camus: Là kim chỉ nam cho nền nghệ thuật chân chính.

- Nâng cao vấn đề: Khát vọng của Camus vẫn nguyên vẹn giá trị trong thời đại hôm nay, nhắc nhở những người cầm bút hãy viết bằng cả tài năng và trái tim đập nhịp với nhịp đập của cộng đồng.

Dàn ý chi tiết Mẫu 1

I. Mở bài

Ý kiến của A. Camus về mối quan hệ giữa người nghệ sĩ – cái đẹp – cộng đồng. Nghệ thuật chân chính không chỉ hướng tới cái đẹp mà còn gắn bó với cuộc đời và con người.

II. Thân bài

1. Phân tích nội dung và ý nghĩa

• “Người nghệ sĩ tôi luyện bản thân”: nghệ sĩ không ngừng rèn luyện tài năng, nhân cách và trách nhiệm sáng tạo.

• “Mối tương quan… giữa mình và người khác”: sáng tạo nghệ thuật luôn bắt nguồn từ sự giao hòa với con người, cuộc sống và cộng đồng.

• “Cái đẹp không thể bỏ qua”: nghệ thuật phải hướng tới giá trị thẩm mĩ, đem đến những rung động và nhận thức tốt đẹp.

• “Cộng đồng không thể tách khỏi”: nghệ sĩ không thể sống, sáng tác tách rời hiện thực; tác phẩm cần phản ánh, đồng hành và có trách nhiệm với con người.
  → Ý kiến khẳng định sự thống nhất giữa giá trị thẩm mĩ và giá trị nhân sinh, giữa tài năng nghệ thuật và trách nhiệm xã hội của người nghệ sĩ.

2. Đánh giá về nghệ thuật:

• Nghệ thuật chân chính luôn là sự kết hợp hài hòa giữa cái đẹp và cái thật, tài năng và trách nhiệm.

• Có thể chứng minh qua những tác phẩm như Vợ nhặt (Kim Lân), Chí Phèo (Nam Cao), Hai đứa trẻ (Thạch Lam)...

• Nghệ sĩ lớn là người vừa sáng tạo cái đẹp, vừa cất lên tiếng nói nhân văn cho con người và cuộc đời.

III. Kết bài

- Ý kiến của A. Camus là quan niệm sâu sắc về sứ mệnh của nghệ thuật và người nghệ sĩ.

- Giúp người đọc biết trân trọng cái đẹp, đồng thời sống nhân ái, có trách nhiệm hơn với cộng đồng.

Dàn ý chi tiết Mẫu 2

I. Mở bài

Bản chất của sáng tạo nghệ thuật là sự dung hòa giữa giá trị thẩm mỹ cá nhân ("cái đẹp") và trách nhiệm gắn kết với đời sống ("cộng đồng").

II. Thân bài

1. Giải thích ý kiến:

• Tôi luyện bản thân: Quá trình rèn luyện bản lĩnh, nhân cách và tài năng sáng tạo của nhà văn.

• Cái đẹp không thể bỏ qua: Giá trị thẩm mỹ, tính nghệ thuật nguyên bản và khát vọng vươn tới cái hoàn thiện của tác phẩm.

• Cộng đồng không thể tách khỏi: Hiện thực đời sống, nỗi đau và niềm vui của con người trong xã hội.

• → Ý nghĩa khái quát: Nghệ thuật chân chính không phải là "tháp ngà" cô lập, cũng không phải là công cụ tuyên truyền thuần túy; nghệ sĩ chỉ trưởng thành khi đứng ở trung điểm – vừa phụng sự cái đẹp, vừa chia sẻ số phận với cộng đồng.

2. Phân tích, chứng minh bằng trải nghiệm văn học:

• Chặng 1: Nghệ thuật đi tìm "Cái đẹp" để nâng tầm tâm hồn con người

• Dùng tác phẩm/tác giả tiêu biểu (Ví dụ: Nguyễn Tuân, Nam Cao, hoặc văn học lãng mạn/hiện thực). Nghệ sĩ phải sáng tạo nên cấu trúc, ngôn từ và hình tượng thẩm mỹ độc đáo.

• Chặng 2: Cái đẹp phải bắt nguồn và hướng về "Cộng đồng"

• Dùng tác phẩm khắc họa bi kịch, khát vọng con người (Ví dụ: Truyện Kiều - Nguyễn Du, Chiếc thuyền ngoài xa - Nguyễn Minh Châu, hoặc văn học phương Tây như Những người cùng khổ - V.Hugo). Nghệ thuật nếu thoát thoát khỏi nỗi đau nhân thế sẽ trở nên vô cảm, xa rời đời sống.

3. Đánh giá và mở rộng (Bình luận):

• Ý kiến khẳng định tư cách nghề nghiệp và đạo đức nghệ sĩ: Sáng tạo là một đối thoại liên tục giữa "Cái Tôi" và "Cái Chúng Ta".

• Phê phán lối sáng tạo vị nghệ thuật vị kỷ (tháp ngà cô lập) hoặc vị lợi thô lậu (coi nhẹ giá trị thẩm mỹ).

III. Kết bài

- Khẳng định chân lý vĩnh cửu trong phát biểu của A. Camus về vị thế và trách nhiệm của người cầm bút.

- Gợi mở cho người đọc cách tiếp nhận văn học – không chỉ thưởng thức cái đẹp hình thức mà còn thấu hiểu tiếng lòng và nhịp đập của cộng đồng.

Dàn ý chi tiết Mẫu 3

I. Mở bài

Văn học là hành trình dấn thân, nơi người nghệ sĩ gắn kết số phận cá nhân với hành trình giải phóng và thức tỉnh con người.

II. Thân bài

1. Giải thích ý kiến:

• Mối tương quan liên tục giữa mình và người khác: Sự tự ý thức về bản thân trong mối quan hệ hữu cơ với tha nhân (đồng loại).

• Cái đẹp và cộng đồng: Hai cực của một hành trình sáng tạo; Cái đẹp cứu rỗi tâm hồn, còn Cộng đồng là mảnh đất nuôi dưỡng và thẩm định cái đẹp đó.

• → Tổng tổng nội dung: Ý kiến đặt ra yêu cầu dấn thân: Người nghệ sĩ phải biến ngòi bút thành chiếc cầu nối, cất lên tiếng nói đại diện cho nhân loại thông qua cái đẹp nghệ thuật.

2. Phân tích, chứng minh bằng trải nghiệm văn học:

• Luận điểm 1: Nghệ sĩ trải nghiệm nỗi đau của "người khác" để kiến tạo "cái đẹp" vị nhân sinh

• Phân tích qua trải nghiệm đọc các tác phẩm mang tính dự báo, thức tỉnh (Ví dụ: Số đỏ - Vũ Trọng Phụng, Lão Hạc - Nam Cao, hoặc tác phẩm của chính A. Camus như Dịch bệnh / Kẻ lạ mặt). Nghệ sĩ biến bi kịch cộng đồng thành cấu trúc thẩm mỹ lắng đọng.

• Luận điểm 2: Cái đẹp là phương tiện để người nghệ sĩ đối thoại và chữa lành cho cộng đồng

• Dẫn chứng các tác phẩm có sức lay động niềm tin, trân trọng tình người giữa giông bão (Ví dụ: Thơ Xuân Diệu, Tố Hữu hoặc văn học thời kỳ đổi mới).

3. Đánh giá và mở rộng (Bình luận):

• Nhận định đặt ra thách thức lớn cho người viết: Làm sao để vừa giữ được bản sắc độc đáo (cái đẹp cá nhân) vừa không xa rời thời đại (cộng đồng).

• Đây cũng là kim chỉ nam cho sự phát triển của văn học hiện đại trong bối cảnh toàn cầu hóa.

III. Kết bài

- Ý kiến của Camus là tuyên ngôn bất tử về thiên chức nhà văn và giá trị tồn tại của văn chương chân chính.

- Đột phá tư duy đọc hiểu: Giúp người đọc chủ động kết nối văn bản nghệ thuật với hiện thực đời sống, sống trách nhiệm và thấu cảm hơn với con người xung quanh.

Dàn ý chi tiết Mẫu 4

I. Mở bài

Trong diễn văn tại lễ trao giải, Camus đã khẳng định: "Người nghệ sĩ tôi luyện bản thân trong mối tương quan liên tục giữa mình và người khác tại quãng đường giữa cái đẹp không thể bỏ qua và cộng đồng không thể tách khỏi."

II. Thân bài

1. Phân tích nội dung và ý nghĩa (làm rõ ý kiến qua nhân vật)

• Giải thích ý kiến:

• "Người nghệ sĩ tôi luyện bản thân trong mối tương quan liên tục giữa mình và người khác": Nhà văn không sáng tác trong cô đơn tuyệt đối mà luôn đối thoại với chính mình và với tha nhân, với xã hội.

• "Quãng đường giữa cái đẹp không thể bỏ qua và cộng đồng không thể tách khỏi": Nghệ thuật (cái đẹp) là lĩnh vực riêng, có giá trị tự thân; nhưng nhà văn không thể tách khỏi cộng đồng – mối quan hệ gắn bó máu thịt với đời sống và con người.

• Mối quan hệ giữa nghệ sĩ, cái đẹp và cộng đồng:

• Nghệ sĩ vừa phải trung thành với tiếng gọi sáng tạo, theo đuổi cái đẹp (nhiệm vụ chuyên môn) vừa phải có trách nhiệm với xã hội (nhiệm vụ nhân văn).

• Nghệ thuật không thể thoát ly cuộc sống; tác phẩm chân chính là tiếng nói vì con người, vì sự công bằng, vì nhân phẩm.

• Minh chứng qua trải nghiệm văn học:

• Nguyễn Du và Truyện Kiều: Khắc họa "cái đẹp" của tài hoa, tình yêu, nhưng cũng tố cáo xã hội bất công, thể hiện tình cảm với cộng đồng những người phụ nữ bất hạnh.

• Ngô Tất Tố và Tắt đèn: Phản ánh "cái đẹp" trong tâm hồn người nông dân (chị Dậu) và lên án chế độ, khẳng định tiếng nói vì cộng đồng.

• Tô Hoài và Vợ chồng A Phủ: Sáng tạo cái đẹp từ chất thơ của núi rừng Tây Bắc, vừa thức tỉnh tinh thần đấu tranh cho cộng đồng, vì tự do và nhân phẩm.

• Khẳng định trách nhiệm của nhà văn:

• Không được tách rời khỏi cộng đồng, không được chạy theo nghệ thuật vị nghệ thuật thoát li.

• Nhà văn chân chính là người "canh gác" cái đẹp nhưng đồng thời là "người bảo vệ" cộng đồng, góp phần thức tỉnh và nhân văn hóa cuộc sống.

2. Đánh giá về nghệ thuật (trong diễn ngôn của Camus):

• Lập luận chặt chẽ, mang tính triết học và nhân văn sâu sắc.

• Sử dụng phép biện chứng giữa các cặp phạm trù tưởng chừng đối lập: cá nhân – cộng đồng, cái đẹp – trách nhiệm xã hội.

• Giọng điệu khẳng định, giàu cảm hứng và tư duy khai phóng.

III. Kết bài

- Ý kiến của Camus là một định hướng nhân văn sâu sắc cho người nghệ sĩ, khẳng định vai trò và trách nhiệm của nhà văn trong đời sống: vừa trung thành với sáng tạo, vừa gắn bó với con người.

- Gợi suy nghĩ về sứ mệnh của văn chương: không chỉ để thưởng thức cái đẹp mà còn để nhận thức, đồng cảm và hành động. Nhà văn và người đọc cùng chung trách nhiệm xây dựng một xã hội tốt đẹp hơn.

Dàn ý chi tiết Mẫu 5

I. Mở bài

Nhận định đã khẳng định tư thế, sứ mệnh và bản chất sáng tạo của người nghệ sĩ: Sáng tạo nghệ thuật là sự dung hòa giữa cái đẹp lý tưởng và trách nhiệm với cộng đồng thông qua sự thấu cảm với tha nhân.

II. Thân bài

1. Giải thích nhận định

• "Tôi luyện bản thân... giữa mình và người khác": Quá trình sáng tạo và trưởng thành của nghệ sĩ là sự cọ xát, đối thoại, thấu cảm liên tục giữa cái tôi cá nhân và thế giới xung quanh (tha nhân/người khác). Nghệ sĩ không thể sáng tạo trong tháp ngà cô độc.

• "Cái đẹp không thể bỏ qua": Là đích đến thiên bẩm của nghệ thuật. Bản chất của nghệ thuật là duy mĩ, là việc tìm kiếm, phát hiện và sáng tạo ra những giá trị thẩm mĩ đỉnh cao để thanh lọc tâm hồn con người.

• "Cộng đồng không thể tách khỏi": Nghệ sĩ luôn gắn bó máu thịt với nhân dân, với thời đại và những vấn đề của đời sống xã hội. Nghệ thuật phải vị nhân sinh.

• "Quãng đường giữa...": Vị trí của người nghệ sĩ chính là chiếc cầu nối, là sự cân bằng giữa hai thái cực: lý tưởng thẩm mĩ thuần túy (cái đẹp) và trách nhiệm xã hội (cộng đồng).

• => Khái quát: Ý kiến của Camus khẳng định sứ mệnh song hành của nghệ sĩ: Sáng tạo cái đẹp nhưng không tách rời đời sống; yêu thương con người nhưng không làm mất đi tính nghệ thuật của tác phẩm.

2. Bàn luận và chứng minh (Bằng trải nghiệm văn học)

Khía cạnh 1: Cái đẹp không thể bỏ qua (Bản chất duy mĩ của nghệ thuật)

• Nghệ thuật trước hết phải là cái đẹp (đẹp về hình thức ngôn từ, cấu trúc, và đẹp về chiều sâu tư tưởng). Nếu thiếu cái đẹp, tác phẩm chỉ là những khẩu hiệu khô khan.

• Chứng minh: Có thể liên hệ đến quan điểm của Thạch Lam về cái đẹp nhẹ nhàng, tinh tế cứu rỗi tâm hồn con người (ví dụ: Hai đứa trẻ); hoặc khát vọng truy tìm cái đẹp thiên lương, thánh thiện của Nguyễn Tuân trong Chữ người tử tù.

Khía cạnh 2: Cộng đồng không thể tách khỏi (Tính vị nhân sinh, trách nhiệm xã hội)

• Cái đẹp không thể xa rời hiện thực. Nghệ sĩ phải tắm mình trong dòng chảy của đời sống nhân dân, nói lên tiếng nói khát vọng, nỗi đau và niềm hạnh phúc của con người.

• Chứng minh:

• Nam Cao trong Trăng sáng từng viết nghệ thuật không thể là "ánh trăng lừa dối" mà phải là "tiếng đau khổ kia thoát ra từ những kiếp lầm than". Tác phẩm Chí Phèo chính là minh chứng cho việc nghệ sĩ không tách rời cộng đồng để đòi quyền làm người cho những kẻ dưới đáy xã hội.

• Thơ kháng trang chiến của dân tộc (Chế Lan Viên, Nguyễn Khoa Điềm) với sự chuyển dịch từ cái tôi cô đơn sang cái ta chung của cộng đồng, đất nước.

Khía cạnh 3: Người nghệ sĩ tôi luyện trong mối tương quan giữa mình và người khác

• Tác phẩm nghệ thuật là kết quả của sự va đập giữa cái tôi nghệ sĩ và cuộc đời. Nghệ sĩ lắng nghe nỗi đau của người khác để làm giàu cho vốn sống và tư tưởng của chính mình.

• Chứng minh:

• Nguyễn Minh Châu trong Chiếc thuyền ngoài xa. Nhân vật Phùng (người nghệ sĩ) ban đầu chỉ nhìn thấy "cái đẹp tuyệt đỉnh" của ngoại cảnh (bức tranh thuyền trong sương sớm). Nhưng khi bước lại gần, tương quan với "người khác" (gia đình hàng chài), anh nhận ra bi kịch khuất lấp đằng sau cái đẹp. Bản thân anh đã được "tôi luyện", thay đổi hoàn toàn cách nhìn về nghệ thuật và cuộc đời.

3. Đánh giá, mở rộng vấn đề

• Nhận định của Camus hoàn toàn đúng đắn, mang giá trị vượt thời gian, là bài học nằm lòng cho mọi thế hệ nghệ sĩ.

• Mối quan hệ biện chứng: Cái đẹp và cộng đồng không loại trừ nhau mà làm tiền đề cho nhau. Cái đẹp chân chính luôn mang tính nhân văn (hướng về cộng đồng); và một tác phẩm vì cộng đồng muốn tồn tại lâu bền thì bắt buộc phải đẹp (có giá trị nghệ thuật cao).

• Phê phán hiện tượng tiêu cực: Phê phán lối nghệ thuật "vị nghệ thuật" cực đoan, trốn chạy vào tháp ngà, quay lưng với nỗi đau nhân loại; đồng thời cũng phê phán những tác phẩm thô lậu, biến nghệ thuật thành công cụ minh họa chính trị khô khan, đánh mất đi thiên chức thẩm mĩ.

III. Kết bài

- Lời phát biểu của Albert Camus tại lễ trao giải Nobel không chỉ là tuyên ngôn nghệ thuật của cá nhân ông mà còn là kim chỉ nam cho người cầm bút mọi thời đại.

- ần thấu hiểu nỗi nhọc nhằn và sứ mệnh cao cả của nghệ sĩ; biết trân trọng những tác phẩm vừa có giá trị thẩm mĩ cao, vừa giàu tính nhân văn sâu sắc.