Đọc hiểu Một đời người, một rừng cây (Trần Long Ẩn) | Luyện đề đọc hiểu Văn 7

- Bài thơ thể hiện những suy ngẫm của nhân vật "tôi" về lẽ sống, trách nhiệm của mỗi con người đối với cuộc đời và cộng đồng.

- Qua những suy ngẫm ấy, tác giả "xin hát" lời ngợi ca dành cho “bạn bè tôi” - những con người sống vì mọi người, sẵn sàng nhận phần gian khổ, ngày đêm cống hiến và bảo vệ Tổ quốc.

Giải thích:

Mở đầu bài thơ là những câu hỏi về thái độ sống: “Ai cũng chọn việc nhẹ nhàng/ Gian khổ sẽ dành phần ai”. Từ đó, tác giả khẳng định chân lí rằng con người không nên sống ích kỉ, nhỏ nhoi mà phải biết sống có trách nhiệm, cống hiến cho cộng đồng. Chính vì vậy, tác giả cất lời ca ngợi những “người bạn”, “những người sống vì mọi người”, luôn hi sinh lợi ích cá nhân, âm thầm cống hiến và bảo vệ đất nước.

- Câu "Phải không anh? Phải không em?" thuộc kiểu câu nghi vấn.

- Dấu hiệu nhận biết: câu có từ nghi vấn "phải không" và kết thúc bằng dấu hỏi (?).

- Mục đích nói: không nhằm hỏi để lấy thông tin mà nhằm khẳng định, bày tỏ sự đồng tình, chia sẻ và kêu gọi mọi người cùng thống nhất với chân lí mà tác giả nêu ra.

Giải thích:

Câu nghi vấn thường dùng để hỏi, có các từ nghi vấn hoặc dấu hỏi. Tuy nhiên, trong đoạn thơ này, tác giả không chờ người đọc trả lời mà dùng câu hỏi để nhấn mạnh suy nghĩ của mình, tạo sự đồng cảm và tăng sức thuyết phục cho thông điệp về lẽ sống đẹp.

Tác giả đặt câu tự vấn: "Ai cũng chọn việc nhẹ nhàng/ Gian khổ sẽ dành phần ai" để nhấn mạnh rằng nếu ai cũng chỉ nghĩ đến lợi ích cá nhân, chỉ muốn hưởng điều thuận lợi thì sẽ không còn ai dám nhận phần khó khăn, vất vả. Qua đó, tác giả khơi gợi mỗi người tự nhìn lại trách nhiệm của bản thân, đồng thời đề cao những con người sẵn sàng hi sinh, cống hiến vì tập thể và đất nước.

Giải thích:

Hai câu thơ mở đầu vừa là lời tự hỏi, vừa là lời nhắc nhở rằng cuộc sống luôn cần những con người dám nhận gian khổ, dám cống hiến để xây dựng và bảo vệ quê hương. Đây cũng là cơ sở để tác giả bày tỏ sự trân trọng đối với những người "sống vì mọi người" ở phần sau của bài thơ.

Gợi ý:

- Mỗi người cần sống có lí tưởng, không ích kỉ, nhỏ nhoi.

- Phải biết dũng cảm nhận phần khó khăn, cống hiến vì cộng đồng và đất nước.

- Trân trọng, biết ơn những con người ngày đêm hi sinh vì cuộc sống bình yên của mọi người.

-...

Giải thích:

Qua lời thơ, tác giả khẳng định giá trị của lối sống cống hiến và tinh thần trách nhiệm. Chỉ khi mỗi người biết sống vì tập thể, dám vượt qua gian khó thì xã hội mới phát triển.