Đọc hiểu Thuật hứng - Bài 24 (Nguyễn Trãi) | Luyện đề đọc hiểu Văn 10

Công danh đã được hợp về nhàn, Lành dữ âu chi thế nghị khen.

Quảng cáo
Câu hỏi

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

Thuật hứng 24

Công danh đã được hợp về nhàn,

Lành dữ âu chi thế nghị khen.

Ao cạn vớt bèo cấy muống,

Đìa thanh phát cỏ ương sen.

Kho thu phong nguyệt đầy qua nóc,

Thuyền chở yên hà nặng vạy then.

Bui có một lòng trung lẫn hiếu,

Mài chăng khuyết, nhuộm chăng đen.

(Thuật hứng 24, Nguyễn Trãi)

Câu 1

Xác định thể thơ, phương thức biểu đạt chính của bài thơ.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Vận dụng kiến thức về thể thơ trung đại

- Nhận diện phương thức biểu đạt dựa vào nội dung chính của văn bản

Lời giải chi tiết

- Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật

- Phương thức biểu đạt chính: Biểu cảm

Giải thích: Bài thơ gồm 8 câu, mỗi câu 7 chữ, tuân thủ niêm luật chặt chẽ, vì thế thuộc thể thất ngôn bát cú Đường luật. Nội dung chủ yếu bộc lộ tâm trạng, quan niệm sống của tác giả, vì thế phương thức biểu đạt chính là biểu cảm.

Câu 2

Hai câu thực sử dụng biện pháp nghệ thuật gì? Nêu tác dụng.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Đọc kĩ hai câu thực trong bài thơ

- Vận dụng kiến thức về biện pháp tu từ, phép đối trong thơ Đường

Lời giải chi tiết

- Biện pháp nghệ thuật: Phép đối

- Tác dụng:

+ Tạo sự cân xứng, hài hòa đúng đặc trưng thơ Đường luật.

+ Gợi lên bức tranh lao động giản dị, thanh nhàn nơi thôn dã.

+ Thể hiện cuộc sống hòa hợp với thiên nhiên của Nguyễn Trãi.

Giải thích: Phép đối làm nổi bật nhịp sống đều đặn, tự nhiên; qua đó cho thấy tâm thế an nhiên của tác giả khi rời xa chốn quan trường.

Câu 3

Tâm sự, nỗi lòng của Nguyễn Trãi qua 2 câu thơ cuối là gì?

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Phân tích nội dung hai câu kết.

- Vận dụng kiến thức về hoàn cảnh cuộc đời Nguyễn Trãi.

Lời giải chi tiết

- Tâm sự, nỗi lòng của Nguyễn Trãi:

+ Dù đã lui về ở ẩn, ông vẫn giữ trọn đạo trung với nước, hiếu với dân

+ Tấm lòng ấy trong sạch, son sắt, không gì có thể làm phai mờ.

→ Đó là lời tự khẳng định nhân cách và phẩm chất đạo đức bền vững của mình.

Câu 4

Nội dung , ý nghĩa của hai câu thơ:

Bui có một lòng trung lẫn hiếu,

Mài chăng khuyết, nhuộm chăng đen.

Xem lời giải
Phương pháp giải

- Phân tích ý nghĩa hình ảnh thơ.

- Làm rõ nội dung tư tưởng của câu thơ.

Lời giải chi tiết

Hai câu thơ “Bui có một lòng trung lẫn hiếu, / Mài chăng khuyết, nhuộm chăng đen” thể hiện rõ nội dung tư tưởng chủ đạo của bài thơ: lời khẳng định mạnh mẽ về tấm lòng trung hiếu son sắt của Nguyễn Trãi. Dù trải qua nhiều biến cố, thăng trầm và cả những oan khuất trong cuộc đời, ông vẫn giữ vẹn nguyên nhân cách trong sáng, thủy chung với nước, với dân. Qua đó, bài thơ ca ngợi khí tiết cao đẹp của một người trí thức yêu nước, đặt đạo nghĩa và nhân cách lên trên mọi danh lợi, được mất ở đời.

Câu 5

Nhận xét vẻ đẹp tâm hồn Nguyễn Trãi trong bài thơ trên.

Xem lời giải
Phương pháp giải

Gợi ý: Thông điệp rút ra:

- Sống cần giữ gìn nhân cách, đạo đức trước mọi hoàn cảnh.

- Danh lợi không phải giá trị bền vững; điều quan trọng nhất là tấm lòng trung thực và nghĩa tình.

- Con người nên biết tìm sự bình yên trong tâm hồn.

Lời giải chi tiết

Đoạn viết mẫu:

Trong bài thơ Thuật hứng 24 của Nguyễn Trãi, ta bắt gặp một tâm hồn thanh cao và nhân cách lớn. Rời xa chốn quan trường nhiều thị phi, ông tìm về cuộc sống bình dị nơi thôn dã với những công việc quen thuộc như vớt bèo, cấy muống, ương sen. Nhưng ẩn sau vẻ ngoài nhàn tản ấy là một tấm lòng son sắt: “Bui có một lòng trung lẫn hiếu, / Mài chăng khuyết, nhuộm chăng đen.” Đó là lời tự khẳng định đầy kiêu hãnh về phẩm chất trung hiếu không gì lay chuyển. Qua bài thơ, ta thêm trân trọng vẻ đẹp tâm hồn của bậc anh hùng dân tộc và nhận ra rằng giá trị bền vững nhất của con người chính là nhân cách và tấm lòng trung nghĩa.

PH/HS Tham Gia Nhóm Lớp 10 Để Trao Đổi Tài Liệu, Học Tập Miễn Phí!

BÌNH LUẬN

Danh sách bình luận

Đang tải bình luận...
close