Ngả ngốn

• Từ phức
• Từ láy
• Từ láy bộ phận
• Từ láy tượng hình
• Từ thuần việt

Nghĩa & Ví dụ

tính từ

(Nằm) không ngay ngắn, không nghiêm chỉnh, lộn xộn.

Ví dụ: Đồ đạc ngả ngốn khiến căn phòng chật chội hẳn.

Đặt câu với từ "Ngả ngốn"

Nghĩa: (Nằm) không ngay ngắn, không nghiêm chỉnh, lộn xộn.

Học sinh tiểu học

• Quần áo vứt ngả ngốn trên giường.
• Sách truyện nằm ngả ngốn trong cặp.
• Gối chăn để ngả ngốn khắp phòng.

Học sinh THCS – THPT

• Ghế trong lớp bị kéo ra, nằm ngả ngốn sau giờ ra chơi.
• Giày dép để ngả ngốn ngoài cửa, nhìn rất bừa bộn.
• Mấy quyển vở nằm ngả ngốn trên bàn học sau buổi ôn bài.

Người trưởng thành

• Đồ đạc ngả ngốn khiến căn phòng chật chội hẳn.
• Sau một ngày dài, tôi buông mình xuống sofa, sách báo ngả ngốn quanh chân bàn.
• Quán nhỏ lúc khuya, ghế ngả ngốn, ánh đèn vàng rơi lạc lõng.
• Đêm mưa, áo quần phơi dở ngả ngốn trên ban công, gió quật nghe lách tách.

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa : (Nằm) không ngay ngắn, không nghiêm chỉnh, lộn xộn.

Từ đồng nghĩa:

• bừa bộn
• lộn xộn
• ngổn ngang

Từ trái nghĩa:

• ngay ngắn
• nghiêm chỉnh

Cách sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Từ	Cách sử dụng
ngả ngốn	khẩu ngữ, sắc thái chê trách nhẹ, hơi bừa bãi Ví dụ: Đồ đạc ngả ngốn khiến căn phòng chật chội hẳn.
bừa bộn	trung tính–khẩu ngữ; mức độ vừa Ví dụ: Phòng khách bừa bộn, ai cũng ngả ngốn trên ghế.
lộn xộn	trung tính; mức độ vừa, chê nhẹ Ví dụ: Sofa kê lộn xộn, mấy đứa trẻ nằm ngả ngốn xem tivi.
ngổn ngang	văn nói–viết; mức độ hơi mạnh, gợi tư thế/đồ đạc rải rác Ví dụ: Chăn gối ngổn ngang, bọn trẻ ngả ngốn cả buổi trưa.
ngay ngắn	trung tính; đối lập trực tiếp, trật tự, chỉnh tề Ví dụ: Xếp chăn gối ngay ngắn, đừng nằm ngả ngốn nữa.
nghiêm chỉnh	trang trọng hơn; thái độ đoan trang, đúng mực Ví dụ: Ngồi nghiêm chỉnh vào bàn, bỏ kiểu ngả ngốn đi.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để miêu tả tư thế nằm không ngay ngắn, thường mang tính phê phán nhẹ nhàng.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện để tạo hình ảnh sinh động, gần gũi.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự không nghiêm túc, có chút phê phán nhưng không nặng nề.
• Thuộc khẩu ngữ, thường dùng trong giao tiếp hàng ngày.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi miêu tả tư thế nằm không ngay ngắn, thường trong bối cảnh thân mật.
• Tránh dùng trong các văn bản trang trọng hoặc khi cần diễn đạt sự nghiêm túc.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ miêu tả tư thế nằm khác như "nằm dài", "nằm ườn".
• Để dùng tự nhiên, nên kết hợp với ngữ cảnh phù hợp, tránh dùng trong các tình huống cần sự trang trọng.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Tính từ, thường làm vị ngữ trong câu để miêu tả trạng thái của chủ ngữ.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép đẳng lập, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ trong câu; có thể làm trung tâm của cụm tính từ, ví dụ: "nằm ngả ngốn".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với động từ chỉ hành động nằm, ngồi (ví dụ: nằm, ngồi) và có thể đi kèm với trạng từ chỉ mức độ (ví dụ: rất, khá).

Từ liên quan:

• lộn xộn
• bừa bãi
• ngổn ngang
• bề bộn
• xiêu vẹo
• lệch lạc
• nghiêng ngả
• xộc xệch
• luộm thuộm
• lếch thếch