Soạn bài Thảo luận về một vấn đề đáng quan tâm trong đời sống phù hợp với lứa tuổi (được gợi ra từ tác phẩm văn học) SGK Ngữ văn 9 tập 1 Kết nối tri thức

Kính chào thầy cô và các bạn. Em tên là…, học sinh lớp…

Hôm nay, em xin trình bày ý kiến về một vấn đề rất quan trọng và cần thiết đối với lứa tuổi học sinh, đó là đức tính trung thực trong cuộc sống, được gợi ra từ những tác phẩm văn học mà chúng ta đã học.

Trung thực là một phẩm chất đạo đức cơ bản của con người. Đó là sự thẳng thắn, thật thà trong suy nghĩ, lời nói và hành động; không gian dối, không che giấu sự thật vì mục đích cá nhân. Trong nhiều tác phẩm văn học, những nhân vật sống trung thực thường được đề cao, bởi họ đại diện cho những giá trị tốt đẹp mà xã hội hướng tới. Ngược lại, những hành vi gian dối thường bị phê phán, lên án vì gây ra hậu quả tiêu cực cho bản thân và người khác.

Đối với học sinh, trung thực thể hiện rõ nhất trong học tập và sinh hoạt hằng ngày. Đó là việc tự giác làm bài, không quay cóp trong kiểm tra, không gian lận trong thi cử. Ngoài ra, trung thực còn là dám nhận lỗi khi mắc sai lầm, không đổ lỗi cho người khác, không che giấu khuyết điểm của bản thân. Những hành động tưởng chừng đơn giản nhưng lại có ý nghĩa rất lớn trong việc hình thành nhân cách của mỗi người.

Tuy nhiên, trong thực tế hiện nay, vẫn còn một số bạn học sinh chưa coi trọng đức tính trung thực. Có những trường hợp gian lận trong thi cử, sao chép bài của người khác hoặc nói dối để tránh bị phê bình. Những hành vi này tuy có thể mang lại lợi ích trước mắt, nhưng về lâu dài sẽ làm mất đi niềm tin của thầy cô, bạn bè và ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển của bản thân.

Việc thiếu trung thực không chỉ ảnh hưởng đến cá nhân mà còn tác động đến môi trường học đường. Khi sự gian dối trở nên phổ biến, chất lượng học tập sẽ giảm sút và những giá trị đạo đức tốt đẹp cũng dần bị mai một. Vì vậy, việc rèn luyện tính trung thực là điều vô cùng cần thiết đối với mỗi học sinh.

Để trở thành người trung thực, mỗi chúng ta cần bắt đầu từ những việc nhỏ nhất trong cuộc sống. Hãy tập thói quen nói thật, làm thật, dám nhận trách nhiệm về hành động của mình. Đồng thời, cần xây dựng cho bản thân ý thức tự trọng và lòng tự giác trong học tập cũng như trong cuộc sống.

Tóm lại, trung thực là nền tảng để xây dựng nhân cách và tạo dựng niềm tin trong các mối quan hệ. Đối với học sinh, rèn luyện đức tính này chính là bước đầu để trở thành một công dân tốt trong tương lai.

Trên đây là phần trình bày của em. Em xin chân thành cảm ơn thầy cô và các bạn đã lắng nghe.

Chào cô và các bạn. Em là Nguyễn Văn B, hôm nay em sẽ trình bày với cả lớp về vai trò của thơ ca trong cuộc sống chúng ta.

Thơ ca là một sản phẩm đặc biệt của con người. Nó là những sợi tơ được dệt nên từ cuộc sống, rồi quay lại tô điểm cho cuộc sống bằng những màu sắc phong phú của nó. Thơ ca đã đồng hành cùng sự phát triển của nhân loại qua nhiều thời kỳ lịch sử, và dần dần, vai trò và tác dụng kỳ diệu của nó đối với cuộc sống, đối với tâm hồn con người ngày càng được công nhận. Hiểu rõ vai trò của thơ ca, chúng ta cần nghiêm túc hơn trong việc sáng tác và trân trọng hơn khi tiếp nhận, để thơ ca phát huy hết giá trị cao quý của nó: làm cho cuộc sống trở nên phong phú hơn, đẹp đẽ hơn và nhân văn hơn.

Mỗi phong cách ngôn ngữ đều có chức năng riêng. Thơ ca thuộc về phong cách ngôn ngữ nghệ thuật, nơi ngôn từ được chọn lọc, tổ chức và tinh luyện từ ngôn ngữ đời thường để đạt được giá trị nghệ thuật và thẩm mỹ cao nhất. Nó không chỉ có chức năng truyền đạt thông tin mà còn đáp ứng nhu cầu thẩm mỹ của con người.

Chức năng thông tin của thơ ca chính là giá trị tư tưởng, nhận thức và giáo dục. Bằng ngôn từ tinh tế và sắp xếp khéo léo, thơ ca tác động mạnh mẽ đến tư tưởng và nhận thức của con người. Chính vì thế, nó truyền tải những giá trị đạo đức nhân sinh một cách khéo léo và tinh tế. Những bài học về lối sống, cách nhìn nhận thế giới, cách ứng xử đều được thể hiện qua ngôn từ tinh tế, uyển chuyển. Hãy lắng nghe lời nhắn nhủ của đại thi hào Nguyễn Du từ nhiều thế kỷ trước:

“Thiện căn ở tại lòng ta
Chữ tâm kia mới bằng ba chữ tài.”

Đây là chiêm nghiệm của một người từng trải qua bao sóng gió cuộc đời, rút ra triết lý sống từ thực tế, cô đọng thành bài học nhân sinh sâu sắc nhưng dễ cảm thông, dễ tác động vào nhận thức của con người. Truyện Kiều chứa đựng nhiều bài học nhân sinh sâu sắc, nhưng không bao giờ trở thành một cuốn sách lý thuyết khô khan. Thơ ca góp phần nâng cao tri thức đời sống theo cách riêng của nó mà hiệu quả không thua kém bất kỳ hình thức truyền đạt nào.

Ngoài chức năng nhận thức và giáo dục, thơ ca còn có chức năng giao tiếp, biểu đạt và truyền cảm. Đây là chức năng vô cùng quan trọng, vì khi thơ ca muốn truyền tải một bài học hay tri thức, nó cũng được gửi gắm qua giọng điệu tình cảm, tha thiết. Giá trị biểu cảm là đặc trưng của thơ ca. Nó bắt đầu từ những rung động của tâm hồn thi nhân trước cuộc sống, truyền qua ngôn từ nghệ thuật và rồi lay động tình cảm của người đọc. Nhờ đó, chúng ta không chỉ hiểu biết thêm về cuộc sống và lối sống của cha ông, mà còn cảm nhận được những cảm xúc tự hào, phẫn nộ qua dòng chảy thi ca. Chức năng này giúp thơ ca có sức sống vượt thời gian, tác động mạnh mẽ vào trái tim con người. Tác phẩm của Lý Bạch, Đỗ Phủ không chỉ tác động đến tình cảm người Trung Quốc thời Đường mà còn lay động trái tim độc giả khắp thế giới qua nhiều thế kỷ. Tác động tình cảm của văn chương mở rộng giao tiếp giữa người với người, tạo ra những mối liên hệ chân thành, không vụ lợi và đẹp đẽ nhất.

Cuối cùng, một vai trò quan trọng nhất của thơ ca chính là tính thẩm mỹ. Thơ ca là một loại hình nghệ thuật, và tính thẩm mỹ là đặc trưng của nó. Đặc trưng này giúp thơ ca tác động mạnh mẽ đến năng lực thẩm mỹ của con người, nâng cao khả năng cảm thụ cái đẹp từ ngôn từ đến thế giới khách quan. Khi đọc những câu thơ:

“Cỏ non xanh tận chân trời,
Cành lê trắng điểm một vài bông hoa.”

Tâm hồn ta rung động trước bức tranh thiên nhiên tươi tắn, thanh khiết. Sau đó, chúng ta cảm nhận được sự khéo léo trong việc lựa chọn từ ngữ, phối thanh, ngắt nhịp của bậc thầy ngôn ngữ thi ca. Cái đẹp giúp con người rung cảm, thanh lọc tâm hồn và hướng về chân, thiện, mỹ. Để làm được điều đó, thơ ca phải được viết ra từ sự rung động chân thành của thi nhân, cần tài hoa và sự nghiêm túc của người sáng tác. Thơ ca không phải là sản phẩm của người thợ, mà là đứa con tinh thần của người nghệ sĩ.

Thơ ca đã đồng hành cùng cuộc sống con người từ thuở bình minh của những nền văn hóa. Nó mang đến tri thức, tình cảm và cái đẹp, giúp cuộc sống trở nên phong phú hơn, đẹp đẽ hơn và làm con người gần gũi nhau hơn. Chính vì thế, dù thế giới có đổi thay và nhiều giá trị đã mai một theo thời gian, nhưng thơ ca vẫn mãi gắn bó với tâm hồn nhân loại.

Phần trình bày của em đến đây là kết thúc. Em rất mong nhận được sự góp ý của cô và các bạn để bài nói của em hoàn thiện hơn.