Ông bà
Quảng cáo
Nghĩa & Ví dụ
danh từ
Ông và bà (nói gộp); thường dùng (trang trọng) để chỉ chung tổ tiên, trong quan hệ với con cháu.
Ví dụ:
Gia đình sum họp, ông bà ngồi giữa, con cháu quay quần.
Nghĩa: Ông và bà (nói gộp); thường dùng (trang trọng) để chỉ chung tổ tiên, trong quan hệ với con cháu.
1
Học sinh tiểu học
- Cuối tuần, cả nhà về thăm ông bà ở quê.
- Em khoe với bạn bức ảnh chụp cùng ông bà dưới gốc mít.
- Tết đến, chúng em chúc thọ ông bà và nhận lì xì.
2
Học sinh THCS – THPT
- Chỉ cần nghe tiếng xe vào ngõ, ông bà đã ra cửa đón cháu.
- Trong bữa cơm, ông bà kể chuyện ngày xưa, cả nhà cùng cười.
- Gia phả treo trên tường nhắc con cháu nhớ công ơn ông bà.
3
Người trưởng thành
- Gia đình sum họp, ông bà ngồi giữa, con cháu quay quần.
- Những nếp nhăn của ông bà như bản đồ dẫn mình về ký ức cội nguồn.
- Đi xa lâu ngày, tôi chỉ mong sớm về quỳ trước bàn thờ, thắp nén nhang kính ông bà.
- Trong lời dặn mộc mạc của ông bà, tôi học được cách sống chậm và biết ơn.
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng trong các cuộc trò chuyện về gia đình, tổ tiên.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Sử dụng trong các văn bản trang trọng khi nói về gia phả, lịch sử gia đình.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Thường xuất hiện trong các tác phẩm văn học, thơ ca để thể hiện sự kính trọng đối với tổ tiên.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.
2
Sắc thái & phong cách
- Thể hiện sự kính trọng, trang trọng khi nói về tổ tiên.
- Thường thuộc văn viết và văn chương hơn là khẩu ngữ.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi muốn thể hiện sự kính trọng đối với tổ tiên trong các dịp lễ, tết, giỗ chạp.
- Tránh dùng trong các ngữ cảnh không trang trọng hoặc khi không cần thiết phải nhấn mạnh đến tổ tiên.
4
Lưu ý đặc biệt
- Người học dễ nhầm lẫn với cách dùng "ông bà" để chỉ ông nội và bà nội cụ thể.
- Khác biệt với từ "tổ tiên" ở chỗ "ông bà" thường gần gũi hơn trong ngữ cảnh gia đình.
- Chú ý dùng đúng ngữ cảnh để tránh gây hiểu lầm về mức độ trang trọng.
1
Chức năng ngữ pháp
Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ ghép, không kết hợp với phụ từ đặc trưng.
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng đầu câu khi làm chủ ngữ hoặc sau động từ khi làm bổ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "ông bà của chúng ta".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường đi kèm với các từ chỉ quan hệ gia đình (như "của", "chúng ta") hoặc các từ chỉ sự kính trọng (như "kính", "thưa").
