Mũ cánh chuồn
Quảng cáo
Nghĩa & Ví dụ
danh từ
Mũ có hai cánh gài vào như cánh con chuồn chuồn, dùng cho các quan văn thời phong kiến.
Ví dụ:
Ông cụ giữ gìn chiếc mũ cánh chuồn như một kỷ vật của dòng họ.
Nghĩa: Mũ có hai cánh gài vào như cánh con chuồn chuồn, dùng cho các quan văn thời phong kiến.
1
Học sinh tiểu học
- Mẹ chỉ vào bức tranh và nói: Đây là mũ cánh chuồn của ông quan ngày xưa.
- Trong viện bảo tàng, em thấy một chiếc mũ cánh chuồn màu đen bóng.
- Cô giáo kể rằng quan văn đội mũ cánh chuồn khi vào triều.
2
Học sinh THCS – THPT
- Trong vở chèo ở làng, nhân vật quan văn xuất hiện với chiếc mũ cánh chuồn uy nghi.
- Trang sách lịch sử minh họa rõ viền mũ cánh chuồn, làm em hình dung ra triều đình thời cũ.
- Nhìn đôi cánh gài hai bên, mình nhận ra ngay đó là mũ cánh chuồn của quan văn.
3
Người trưởng thành
- Ông cụ giữ gìn chiếc mũ cánh chuồn như một kỷ vật của dòng họ.
- Trong ánh đèn sân khấu, mũ cánh chuồn dựng lên dáng vẻ nghiêm cẩn của một thời lễ nghi.
- Nhà sưu tầm lật nhẹ lớp bụi, để lộ đường thêu tinh xảo trên vành mũ cánh chuồn.
- Giữa ồn ào phố thị, một món đồ cổ như mũ cánh chuồn nhắc người ta nhớ đến phép tắc xưa cũ.
Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp
1
Ngữ cảnh sử dụng
- Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Không phổ biến.
- Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện trong các văn bản lịch sử hoặc nghiên cứu về trang phục thời phong kiến.
- Trong văn chương / nghệ thuật: Được sử dụng để miêu tả trang phục của nhân vật trong các tác phẩm văn học, kịch nói về thời phong kiến.
- Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Thường gặp trong nghiên cứu lịch sử, văn hóa về trang phục truyền thống.
2
Sắc thái & phong cách
- Thể hiện sự trang trọng, cổ kính, gắn liền với hình ảnh quan lại thời phong kiến.
- Thường xuất hiện trong văn viết, đặc biệt là các văn bản lịch sử hoặc nghệ thuật.
3
Cách dùng & phạm vi
- Nên dùng khi miêu tả trang phục lịch sử hoặc trong bối cảnh nghiên cứu văn hóa.
- Tránh dùng trong giao tiếp hàng ngày hoặc các văn bản hiện đại không liên quan đến lịch sử.
- Không có nhiều biến thể, thường chỉ dùng để chỉ một loại mũ cụ thể.
4
Lưu ý đặc biệt
- Dễ nhầm lẫn với các loại mũ khác nếu không có kiến thức về trang phục phong kiến.
- Khác biệt với "mũ cánh chuồn" hiện đại, cần chú ý ngữ cảnh lịch sử khi sử dụng.
- Để sử dụng tự nhiên, cần hiểu rõ bối cảnh lịch sử và văn hóa của từ.
1
Chức năng ngữ pháp
Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.
2
Đặc điểm hình thái – cấu tạo
Là từ ghép, kết hợp giữa "mũ" và "cánh chuồn".
3
Đặc điểm cú pháp
Thường đứng ở đầu câu khi làm chủ ngữ hoặc sau động từ khi làm bổ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "một chiếc mũ cánh chuồn".
4
Khả năng kết hợp ngữ pháp
Thường kết hợp với lượng từ (một, hai, ba), tính từ (đẹp, cổ), và động từ (đội, mang).
Danh sách bình luận