Soạn bài Phải coi luật pháp như khí trời để thở SGK Ngữ văn 11 tập 1 Cánh diều - siêu ngắnĐọc trước văn bản Phải coi luật pháp như khí trời để thở và tìm hiểu thêm các bài viết về vấn đề tôn trọng và chấp hành pháp luật trong cuộc sống. Quảng cáo
Video hướng dẫn giải Chuẩn bị 1 Câu 1 (trang 104, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Đọc trước văn bản Phải coi luật pháp như khí trời để thở và tìm hiểu thêm các bài viết về vấn đề tôn trọng và chấp hành pháp luật trong cuộc sống. Phương pháp giải: Tìm kiếm các bài viết trên internet liên quan đến chấp hành pháp luật. Lời giải chi tiết: - Pháp luật với vấn đề thực hiện dân chủ ở nông thôn Việt Nam hiện nay. - Nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người tham gia giao thông. - Mấy vấn đề về phổ biến, giáo dục pháp luật nhìn từ góc độ quốc phòng - an ninh. Chuẩn bị 2 Câu 2 (trang 104, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Văn bản Phải coi luật pháp như khí trời để thở được in trong cuốn sách Người Việt: Phẩm chất và thói hư tật xấu. Từ nhan đề cuốn sách, hãy dự đoán nội dung chính của văn bản này. Phương pháp giải: Dựa vào nhan đề cuốn sách, tập trung vào giải thích nhan đề. Lời giải chi tiết: Nội dung chính nói về những thói hư tật xấu của người Việt đó chính là việc coi thường pháp luật, không chấp hành pháp luật cần phải thay đổi. Trong khi đọc 1 Câu 1 (trang 104, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Theo em, nội dung in đậm này có đúng yêu cầu của phần sa pô? Phương pháp giải: Đọc kĩ câu in đậm, xem nghĩa của nó để xác định có đúng yêu cầu hay không. Lời giải chi tiết: Theo em, nội dung in đậm đúng yêu cầu của phần sa pô. Vì nó đã khơi mở vấn đề, nằm ngay dưới tiêu đề có vai trò mở đầu, tóm tắt nội dung bài viết. Trong khi đọc 2 Câu 2 (trang 104, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Quan sát toàn văn bản để biết có bao nhiêu tiểu mục được in đậm. Phương pháp giải: Tìm các tiểu mục in đậm. Lời giải chi tiết: Có 4 tiểu mục được in đậm. Trong khi đọc 3 Câu 3 (trang 105, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Nội dung chính của tiểu mục này là gì? Phương pháp giải: Giải thích ý nghĩa của tiểu mục. Lời giải chi tiết: Nội dung chính của tiểu mục này là bàn về vấn đề an toàn trong lao động ở Việt Nam. Trong khi đọc 4 Câu 4 (trang 105, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Chú ý việc nêu thông tin bằng cách kể chuyện. Phương pháp giải: Đọc cả đoạn và tìm ra tác dụng của việc nêu thông tin bằng cách kể chuyện. Lời giải chi tiết: Việc nêu thông tin bằng cách kể chuyện làm cho thông tin thêm tính xác thực, thu hút người đọc hơn. Trong khi đọc 5 Câu 5 (trang 105, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Tác dụng của các số liệu ở đây là gì? Phương pháp giải: Đọc cả đoạn và tìm ra tác dụng của việc sử dụng các số liệu Lời giải chi tiết: Việc nêu số liệu làm cho thông tin thêm tính xác thực. Trong khi đọc 6 Câu 6 (trang 105, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Câu văn nào thể hiện thái độ của tác giả? Phương pháp giải: Đọc cả đoạn và tìm ra câu văn thể hiện thái độ của tác giả Lời giải chi tiết: Câu văn: Hãy thử tưởng tượng… khủng khiếp biết chừng nào! → Khẳng định về tác hại của tai nạn giao thông đồng thời làm dẫn chứng đanh thép cho lập luận ở trên Trong khi đọc 7 Câu 7 (trang 106, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Nhan đề tiểu mục này cho biết thái độ gì của tác giả? Phương pháp giải: Đọc nhan đề và tìm ra thái độ của tác giả Lời giải chi tiết: Thái độ lên án, phê phán Trong khi đọc 8 Câu 8 (trang 106, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Nội dung tiểu mục này liên quan với nhan đề như thế nào? Phương pháp giải: Đọc đoạn cuối tìm ra nội dung chính và so sánh với nhan đề. Lời giải chi tiết: Tên của tiểu mục đã chứa tên nhan đề bài viết. Nội dung mục này có liên quan trực tiếp tới vấn đề mà tác giả Quãng Dũng đang muốn bàn luận trong bài viết. Trong câu chuyện của Giáo sư, người khách thắc mắc về khẩu hiệu được nêu lên là "Sống và làm việc theo pháp luật", đối với anh ta con người sống và làm việc thì phải thở. Như vậy có thể coi luật pháp như khi trời để thở. Sau khi đọc 1 Câu 1 (trang 107, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Văn bản Phải coi luật pháp như khí trời để thở viết về vấn đề gì? Vấn đề ấy có ý nghĩa như thế nào trong cuộc sống hiện nay? Phương pháp giải: Đọc toàn bộ bài, tìm ra vấn đề dựa vào nhan đề. Áp dụng với những kiến thức thực tế hiện nay. Lời giải chi tiết: - Văn bản Phải coi luật pháp như khí trời để thở viết về vấn đề con người phải coi pháp luật như khí trời để thở nếu muốn xã hội văn minh. - Vấn đề ấy rất cần chú trọng trong cuộc sống hiện nay. Sau khi đọc 2 Câu 2 (trang 107, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Bố cục và cách trình bày của văn bản có gì đáng chú ý? Tóm tắt nội dung chính của từng phần bằng một vài câu ngắn gọn. Phương pháp giải: Đọc toàn bộ bài, chú ý bố cục và cách trình bày của văn bản. Tóm tắt nội dung chính dựa vào phần in đậm. Lời giải chi tiết: - Bố cục văn bản được sắp xếp thành các phần, mục lớn gồm có: Nhan đề, sa pô, các tiểu mục, tên tác giả, nơi in ấn, đơn vị, thời gian phát hành. + Phần 1: Mở đầu. + Phần 2: Bàn về vấn đề an toàn lao động. Kể về một câu chuyện liên quan đến một tai nạn xảy ra trong lao động mà tác giả biết được, từ đó đưa ra đánh giá, nhận xét cá nhân và từ một kỹ sư người Nga. + Phần 3: Bàn về vấn đề tai nạn giao thông. Kể về một vụ tai nạn giao thông mà tác giả thấy trong một lần về quê thăm bạn. Sau đưa ra thống kế số liệu các vụ tai nạn giao thông. Từ đó rút ra ý kiến cá nhân. + Phần 4: Bàn về các trò đùa tai hại. Kể về trò đùa tai hại của một người khiến chuyến bay bị ảnh hưởng. Từ đó đặt các vấn đề về đạo đức, văn hóa ứng xử và pháp luật. + Phần 5: Phải coi luật pháp quan trọng như khí trời để thở. Tác giả kể về câu chuyện của giáo sư Phan Ngọc để từ đó rút ra kết luận về tầm quan trọng của pháp luật. Sau khi đọc 3 Câu 3 (trang 107, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Chỉ ra tính chất tổng hợp của văn bản thông tin Phải coi luật pháp như khí trời để thở. Phương pháp giải: Đọc toàn bộ bài, tìm ra tính chất tổng hợp. Lời giải chi tiết: - Trong văn bản Phải coi luật pháp như khí trời để thở tác giả đã đặt ra vấn đề về phải coi phép luật như khí trời để thở. Tác giả tiến hành phân chia đề mục từng phần khác nhau. Trong từng phần là dẫn chứng thực tế, những câu chuyện có thật, những số liện cụ thể để từ đó đúc rút ra những kết luận, bài học. → Cuối cùng tổng kết được tầm quan trọng của pháp luật: "Để tiến đến văn minh, phải thượng tôn pháp luật." Sau khi đọc 4 Câu 4 (trang 107, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Theo em, văn bản này nhằm mục đích gì? Mục đích ấy đã được làm sáng tỏ như thế nào? Em có nhận xét gì về thái độ và tình cảm của người viết thể hiện trong văn bản? Phương pháp giải: Đọc toàn bộ bài, tìm ra mục đích của văn bản. Đưa ra nhận xét về thái độ và tình cảm của tác giả. Lời giải chi tiết: - Theo em, văn bản viết ra nhằm mục đích chứng minh với bạn đọc tầm quan trọng của pháp luật, muốn xã hội văn minh phải thượng tôn pháp luật. - Nhằm sáng tỏ mục đích chính của văn bản, tác giả Quang Vũ đã chia văn bản thành các mục với các nội dung nổi trội được nhiều người quan tâm như vấn đề an toàn trong lao động, tai nạn giao thông, các trò nghịch quá trớn của một số cá nhân, tập thể. Trong các mục đó tác giả đưa ra những câu chuyện có thật, những số liệu cụ thể để tăng sức thuyết phục với người đọc. Bên cạnh ý kiến nhận xét của mình, tác giả còn lồng ghép một số nhận xét, quan điểm của một số người nhằm tăng tính khách quan của bài viết. - Qua bài viết ta thấy được tác giả rất quan tâm đến vấn đề pháp luật. Tác giả lên án, phê bình với những hành vi vi phạm pháp luật, không tôn trọng pháp luật. Sau khi đọc 5 Câu 5 (trang 107, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Nội dung văn bản mang lại cho em những thông tin và nhận thức bổ ích gì? Hãy kể lại một vài hiện tượng vi phạm pháp luật mà em biết trong cuộc sống (được chứng kiến, nghe kể hoặc qua các phương tiện thông tin đại chúng). Phương pháp giải: Chỉ ra những thông tin và nhận thức bổ ích. Dựa vào kiến thức thực tế để kể lại một số hiện tượng vi phạm pháp luật. Lời giải chi tiết: - Thông qua văn bản em biết có cái nhìn trực quan về xã hội, biết thêm nhiều các câu chuyện thực tế, các vấn đề vi phạm pháp luật để từ đó hiểu hơn và ý thức tầm quan trọng của pháp luật với đời sống. Đồng thời rút ra bài học cho mình là phải cố gắng tu dưỡng đạo đức, tuân thủ pháp luật để xây dựng một xã hội văn minh hơn. - Một vài hiện tượng vi phạm pháp luật trong cuộc sống mà em đã gặp hoặc biết được: + Hiện nay, nhiều cá nhân khi tham gia giao thông không chấp hành tốt luật giao thông, vượt đèn đỏ và gây ra nhiều những tai nạn thương tâm. + Ba cô tiếp viên hàng không bị bắt do vận chuyển ma túy từ nước ngoài vào Việt Nam. Sau khi đọc 6 Câu 6 (trang 107, SGK Ngữ Văn 11, tập một): Viết một đoạn văn (khoảng 8 – 10 dòng) để trả lời câu hỏi: Vì sao phải coi luật pháp như khí trời để thở? Phương pháp giải: Dựa vào nội dung chính của văn bản, trình bày thành đoạn văn làm rõ vấn đề. Lời giải chi tiết: Đã bao giờ bạn tự hỏi về tầm quan trọng của pháp luật, vì sao phải coi luật pháp như khí trời để thở? Pháp luật là một hệ thống các quy tắc xử sự do Nhà nước đặt ra (hoặc thừa nhận) có tính quy phạm phổ biến, tính xác định chặt chẽ về mặt hình thức và tính bắt buộc chung thể hiện ý chí của giai cấp nắm quyền lực Nhà nước và được Nhà nước đảm bảo thực hiện nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội. Pháp luật sinh ra giúp duy trì trật từ xã hội và là chuẩn mực đạo đức trong xã hội. Khi mọi người tuân thủ pháp luật, tội phạm sẽ giảm bớt, thậm chí là không xuất hiện. Các hành vi thiếu văn hóa, gây nguy hại đến sức khỏe, tính mạng của cá nhân và người khác không còn, mỗi người tự ý thức được hành vi của mình, xã hội sẽ văn minh hơn. Ngược lại khi xã hội không có pháp luật, mỗi người tự làm theo ý mình, trật tự xã hội bị phá vỡ gây ra những hậu quả khôn lường, đời sống nhân dân bất an, lo lắng... Như vậy có thể thấy pháp luật rất quan trọng giống như khí trời vậy.
Bài đọc
>> Xem chi tiết: Văn bản Phải coi luật pháp như khí trời để thở
+
Phải coi luật pháp như khí trời để thở Năm 1996, tôi làm đốc công kiêm phiên dịch cho một công tỉ sửa chữa tàu biển và giàn khoan ở Vũng Tàu. Một sự cố hủ hồn làm tôi nhớ mãi. Lần ấy, chúng tôi làm việc trên giàn khoan ÊKHABI ở mỏ Bạch Hổ. Từ chuyện an toàn lao động Sáng hôm đó, giờ giải lao, một nhóm công nhân vào phòng ở của họ hút thuốc. Hết giờ nghỉ, cả nhóm tiếp tục công việc. Mươi phút sau, hai thợ sơn vào phòng sửa lại cái súng phun sơn. Vừa mở cửa, khói trong phòng mù mịt, lửa cháy mấy bộ quần áo bảo hộ lao động để dưới sàn nhà và leo lên cả chăn nệm của cái giường tầng dưới. Một người nhảy vào vòng lửa dùng chăn dập túi bụi. Người kia lao ra ngoài hành lang kéo vòi cứu hoả vào. Phút chốc, cả phòng tràn ngập nước, ngọn lửa bị khống chế. Lúc bấy giờ, thuỷ thủ Nga cũng đổ xô đến. Hai công nhân Việt Nam áo quần ướt sũng, mặt xanh như tàu lá. May mà chưa báo động toàn giản. Sau này tìm hiểu thì được biết, lửa từ một mẫu thuốc lá chưa dụi tắt đã bén sang cái giẻ lau tay có dung dịch axeton rồi lan sang mấy bộ quần áo bảo hộ gần đó. Về sau, tôi còn được nghe ở một giàn khoan khác cũng tại mỏ Bạch Hổ, có công nhân ta sau giờ làm việc, nổi hứng xuống chân để câu cá, không may trượt chân ngã xuống biển, phải mấy ngày sau mới vớt được xác. Hầu hết công nhân, kĩ sư Nga trên giàn khoan đều nhận xét công nhân Việt Nam làm được việc, nhưng ý thức kỉ luật chưa cao, đặc biệt là an toàn lao động kém. Tôi cảm thấy lời nhận xét đó không oan uổng một tí nào. Đến tai nạn giao thông Năm ngoài có dịp về quê, ghé thăm người bạn cũ, tôi được nghe một chuyện đau lòng. Anh bạn có cậu con trai, vừa học xong một trường đại học ở Hà Nội, tốt nghiệp loại giỏi, được học tiếp thạc sĩ. Trước hôm con ra Hà Nội học, cả nhà liên hoan, mời khá đông bạn bè anh em. Hơn 21 giờ, tiệc tan. Nổi hứng, cậu con trai cùng ba người bạn lên hai chiếc xe máy chạy lòng vòng quanh thành phố Vinh để mai ngày chia tay. Men rượu bia xen lẫn niềm vui chiến thắng, chiếc xe máy con anh bạn không làm chủ tốc độ, lao vào một chiếc xe tải ngược chiều, chết ngay tức khắc cả hai người. Một cái chết thương tâm, gây sửng sốt cho nhiều người. Cả gia đình bạn tôi đến bây giờ vẫn chưa vơi được nỗi đau mất mát. Việt Nam là một trong những nước có số vụ tai nạn giao thông nhiều nhất thế giới. 276 873 vụ tai nạn giao thông làm 113 754 người chết và 296 592 người bị thương tật trong 15 năm gần đây (1990 – 2005), Chỉ tính riêng năm 2005 có tới 12 048 người chết. Một trong những nguyên nhân chính gây nên tai nạn là ý thức pháp luật của người điều khiển phương tiện giao thông kém. Hãy thử tưởng tượng, mỗi năm tai nạn giao thông xoá số dân số của hai xã cỡ trung bình thì mới thấy nó khủng khiếp biết chừng nào. Và trò đùa tai hại Cách đây mấy ngày, trên chuyến bay từ Hà Nội vào Thành phố Hồ Chí Minh, một hành khách nổi hứng dọa trên máy bay có lựu đạn. Các biện pháp an ninh được áp dụng. Ngành hàng không lỡ chuyến bay, hành khách được một phen hú vía. Đây không phải lần đầu, mà là lần thứ ba trong vòng vài tháng người ta nổi hứng làm vậy. Xin không nói đến những thiệt hại, chỉ nói đến một khía cạnh khác: ý thức luật pháp của công dân. Trong số họ, có người là hoạ sĩ, có người làm du lịch. Họ là những người làm văn hoá mà không hiểu cái tối thiểu của văn hóa pháp luật. Thử hỏi nếu những hành khách kia thực sự có văn hoá, hiểu biết luật pháp và việc xử phạt của nhà nước nghiêm minh thì có ai dám đùa theo kiểu đó? Đấy là chưa nói đến những chuyện vi phạm pháp luật tày trời, trắng trơn trong kinh doanh như chuyện mua bán hoá đơn tài chính, khai gian thuế,.... làm thất thoát tiền thuế nhà nước hàng trăm tỉ đồng. Phải coi pháp luật quan trọng như khi trời để thở Nhà văn hoá, Giáo sư Phan Ngọc kể lại một mẩu chuyện nhỏ như thế này: Có lần ông cùng một học giả người Pháp đi xe đến gần cầu Long Biên (Hà Nội). Vị khách người Pháp thấy một cái biển lớn để “Sống và làm việc theo pháp luật”. Vị khách bảo Giáo sư Phan Ngọc dịch. Nhà văn hoá học dịch xong, ông người Pháp sửng sốt: "Làm sao có thể có một khẩu hiệu kì lạ như thế này?". Đối với vị khách, nói sống và làm việc theo pháp luật thì cũng kì quặc như nói: Sống và làm việc thì phải thở. Cứ mỗi lần có khách ở quê hay khách nơi khác đến Thành phố Hồ Chí Minh chơi, tôi lại dẫn họ đến công viên văn hóa Đầm Sen "khoe" vẻ đẹp của nó. Tất cả đều có chung nhận xét rất cảm tỉnh: một công viên sạch. Sở dĩ nó sạch vì một phần có đội ngũ những người làm vệ sinh luôn cần mẫn, nhưng có một lí do khác là công viên xử phạt nghiêm những người xả rác bừa bãi. Cử nhìn thấy cái bảng phạt, ít ai dám làm ẩu. [...] Để tiến đến văn minh, phải thượng tôn pháp luật. Hay nói cách khác, thượng tôn pháp luật cũng chính là để tiến đến văn minh. Phải coi một nhà nước biết đến pháp quyền và nhân dân hiểu pháp luật quan trọng như khi trời để thở, như nước uống hằng ngày. Theo LÊ QUANG DŨNG (In trong Người Việt: Phẩm chất và thói hư tật xấu, NXB Thanh niên, Hà Nội, 2009)
- Thu gọn
|






Danh sách bình luận