Đề thi thử vào lớp 6 môn Tiếng Việt - Đề số 25

Đề bài

ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 6

Môn: Tiếng Việt

Đề số 25

PHẦN I (3,75 điểm)

Khoanh vào chữ cái trước ý trả lời đúng.

Câu 1 (0,5 điểm). Đọc đoạn thơ sau và trả lời câu hỏi:

Bên này là núi uy nghiêm

Bên kia là cánh đồng liền chân mây

Xóm làng xanh mát bóng cây

Sông xa trắng cánh buồm bay lưng trời.

(Quê em, Trần Đăng Khoa)

Dãy từ nào sau đây chỉ bao gồm các danh từ?

A. bên, này, là, kia, liền

B. xóm làng, chân mây, buồm, bay, trắng

C. uy nghiêm, xanh mát, xa, trắng, lưng trời

D. núi, cánh đồng, mây, cây, sông, trời

Câu 2 (0,5 điểm). Chỉ ra tác dụng của dấu hai chấm trong đoạn trích sau:

     Mẹ Minh rụt rè bấm chuông còn Minh thì ghé mắt nhìn qua khe cửa, thấy một ông cụ tóc bạc phơ, người gầy đét, lòng khòng ra mở cửa. Mẹ ôm choàng lấy ông và nghẹn ngào:

     - Bố ơi, con đây!

     - Mẹ con thằng Minh vào với ông đấy à? – Ông nắm lấy vai mẹ lẩy bẩy, mái tóc rung lên và lưng ông như còng xuống.

(Ông nội và ông ngoại, Xuân Quỳnh)

A. Đánh dấu lời dẫn trực tiếp

B. Đánh dấu lời đối thoại

C. Đánh dấu phần bổ sung cho phần trước đó

D. Đánh dấu phần giải thích cho phần trước đó

Câu 3 (0,25 điểm). Trong đoạn trích dưới đây, tác giả đã dùng biện pháp tu từ nào?

     Tôi chạy trên mảnh đất quê hương, trên đầu tôi, chim én thi nhau lao vun vút. Chao ôi, nếu tôi có màu vẽ thì tuyệt quá, tôi sẽ vẽ cả vầng mặt trời buổi sáng này, cả dãy núi xanh điểm những vệt trắng kia, cả cánh đồng cỏ linh lăng long lanh sương sớm này, cả cây hướng dương mọc hoang bên bờ kênh kia.

(Theo Ai-ma-tốp)

A. Nhân hoá

B. So sánh

C. Nhân hoá và so sánh

D. Nhân hoá và điệp từ

Câu 4 (0,75 điểm). Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:

     (1) Mùa mưa ẩm thấp lại đến. (2) Những cơn mưa đêm lướt qua, vừa lạnh lẽo vừa ồ ạt. (3) Bằng cái màu trắng của mình, chúng đã biến đổi cả một khoảng trời trong giấc ngủ của tôi.

(Những ngày bình thường, Nguyễn Ngọc Thuần)

Các câu trong đoạn văn trên liên kết với nhau bằng cách nào?

A. Lặp từ ngữ

B. Lặp từ ngữ và dùng từ nối

C. Lặp và thay thế từ ngữ

D. Lặp từ ngữ, dùng từ ngữ nối và thay thế từ ngữ

Câu 5 (0,5 điểm). Hãy chỉ ra lỗi chính tả trong đoạn văn sau và sửa lại.

     Vừa lướt bay, cô vừa giắc nhẹ những nắm màu sắc lấy trong lẵng ra. Cả không gian rực rỡ lên vì triệu triệu đốm màu lơ lửng bay. Những bụi phấn màu ấy bay đến đâu, bầu trời sáng ra đến đấy, xua tan những đám mây sám sịt, xua tan cả cái rá rét của mùa đông cằn cỗi.

(Tiếng mùa xuân, Trần Hoài Dương)

Câu 6 (0,25 điểm). Cụm từ in đậm trong câu thơ dưới đây gợi liên tưởng đến thành ngữ nào?

Mẹ già, một nắng hai mưa

Rưng rưng mái tóc bạc phơ tháng ngày

(Khúc vô cùng, Trần Đăng Khoa)

Câu 7 (0,5 điểm). Câu văn dưới đây là câu đơn hay câu ghép? Hãy gạch chân bộ phận chủ ngữ, vị ngữ trong câu.

     Trong đêm, sắc lá trở nên tím thẫm như màu mực tôi dùng để trang hoàng những tập vở chuẩn bị bước vào năm học mới.

(Trần Hoài Dương tuyển chọn)

Câu 8 (0,5 điểm). Ghi lại kết từ trong số các từ được in đậm dưới đây:

Con voi rướn cao chân, chuyển sang một bước kiệu rất xóc rồi xoài bốn cẳng, cái thân hình nặng nề của nó như nhẹ thênh và bốc lên cao: nó đã chuyển sang một nước kiệu lớn.

(Người quản tượng và con voi chiến sĩ, Vũ Hùng)

Câu 9 (0,5 điểm). Hãy chỉ ra các động từ có trong đoạn văn dưới đây:

     Ngoài kia, chỉ còn một khoảng không gian ngập nắng mai với tiếng chim buổi sáng hót trong khu vườn yên tĩnh, thoảng mùi thơm dìu dịu. Bên hiên, bụi hoa nhài vừa hé nở thêm vài bông hoa trắng muốt đang rung rinh trong gió.

(Tia nắng kì lạ, Nguyễn Thu Hằng)

PHẦN II (6,25 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm). Đọc câu chuyện dưới đây và thực hiện yêu cầu nêu dưới:

Trong một căn gác xép

(Trích)

Chiều hôm qua, tôi cùng mẹ và em Si-vi-a mang áo quần đến cho người đàn bà nghèo khổ đã được giới thiệu trên báo. Tôi ôm cái gói; Si-vi-a ghi trên mẩu giấy địa chỉ và những chữ đầu của họ và tên người đàn bà tội nghiệp đăng trên báo. Chúng tôi lên mãi tầng trên cùng của một ngôi nhà rất cao. Trong một hành lang nhỏ hẹp, có cả một dãy cửa, mẹ tôi gõ cái cửa ở trong cùng. Một người đàn bà còn trẻ, tóc bạch kim, gầy, ra mở cửa.

Hình như tôi đã gặp bà ta ở đâu rồi thì phải, cũng cái khăn trùm màu lơ trên đầu như thế.

- Có phải bà đã được giới thiệu ở trên báo không ạ? – Mẹ hỏi.

- Vâng, thưa bà, đúng là tôi ạ.

- Vậy chúng tôi xin mang đến giúp bà một ít áo quần.

Người đàn bà tội nghiệp cám ơn chúng tôi không ngớt.

Trong khi ấy tôi nhìn thấy, ở một góc của căn phòng tối tăm và trống trải chẳng có đồ đạc gì, một cậu bé quay lưng lại phía chúng tôi, đang quỳ trước một cái ghế, và hình như đang viết một cách chăm chú. Giấy thì để ở trên mặt ghế, và lọ mực để dưới sàn nhà. Làm thế nào mà học được trong bóng tối như vậy nhỉ? Trong khi tự hỏi như vậy thì tôi bỗng nhận ra mái tóc hung và cái áo dài của Crô-xi, con bà bán rau quả rong, cái cậu có cánh tay bị liệt ấy. Tôi nói khẽ cho mẹ biết, trong khi người đàn bà tội nghiệp mở cái gói mà chúng tôi vừa đem đến cho.

- Im, - Mẹ tôi bảo, – có thể cậu ta sẽ tủi thân vì thấy con làm phúc cho mẹ cậu. Đừng gọi.

(Những tấm lòng cao cả, Ét-môn-đô Đê A-mi-chit, Hoàng Thiếu Sơn dịch)

Khoanh vào chữ cái trước ý trả lời đúng.

1 (0,5 điểm). Đoạn trích trên kể lại sự việc gì?

A. Nhân vật tôi cùng mẹ và em trai đi thăm một người thân.

B. Nhân vật tôi cùng mẹ và em trai khám phá một ngôi nhà cao tầng.

C. Nhân vật tôi cùng mẹ và em trai đến thăm một người đàn bà nghèo khổ được giới thiệu trên báo.

D. Nhân vật tôi cùng mẹ và em trai đi quyên góp quần áo.

2 (0,5 điểm). Hoàn cảnh sống của “người đàn bà nghèo khổ” được tác giả miêu tả như thế nào?

A. Sống trong ngôi nhà cao tầng, rộng rãi, khang trang.

B. Sống ở tầng trên cùng của một ngôi nhà rất cao, trong một hành lang nhỏ hẹp... ở một góc của căn phòng tối tăm và trống trải chẳng có đồ đạc gì.

C. Sống trong hoàn cảnh khó khăn đây cực khổ, không có bất cứ thứ gì trong nhà.

D. Sống ở khu nhà ổ chuột, trên một tầng cao nhưng rất hạnh phúc.

3 (1,0 điểm). Em hiểu từ “làm phúc” trong câu cuối của đoạn trích là gì?

A. Là làm điều tốt lành để cứu giúp người khác.

B. Là làm cho gia đình người khác trở nên hạnh phúc.

C. Là làm những điều có ích nhưng nhận lại giá trị về vật chất.

D. Là làm những điều tốt cho người xa lạ.

Câu 2 (4,25 điểm). Viết một đoạn văn giới thiệu về nhân vật mà em yêu thích trong một cuốn sách đã đọc.

-------- Hết --------

Lời giải

HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT

THỰC HIỆN: BAN CHUYÊN MÔN LOIGIAHAY.COM

PHẦN I (3,75 điểm)

Câu 1 (0,5 điểm). Đọc đoạn thơ sau và trả lời câu hỏi:

Bên này là núi uy nghiêm

Bên kia là cánh đồng liền chân mây

Xóm làng xanh mát bóng cây

Sông xa trắng cánh buồm bay lưng trời.

(Quê em, Trần Đăng Khoa)

Dãy từ nào sau đây chỉ bao gồm các danh từ?

A. bên, này, là, kia, liền

B. xóm làng, chân mây, buồm, bay, trắng

C. uy nghiêm, xanh mát, xa, trắng, lưng trời

D. núi, cánh đồng, mây, cây, sông, trời

Phương pháp giải:

Em xác định từ loại của từng dòng.

Lời giải chi tiết:

Danh từ ở nhóm A: bên; nhóm B: xóm làng, chân mây, buồm; nhóm C: lưng trời; nhóm D: tất cả các từ đều là danh từ.

Đáp án D.

Câu 2 (0,5 điểm). Chỉ ra tác dụng của dấu hai chấm trong đoạn trích sau:

     Mẹ Minh rụt rè bấm chuông còn Minh thì ghé mắt nhìn qua khe cửa, thấy một ông cụ tóc bạc phơ, người gầy đét, lòng khòng ra mở cửa. Mẹ ôm choàng lấy ông và nghẹn ngào:

     - Bố ơi, con đây!

     - Mẹ con thằng Minh vào với ông đấy à? – Ông nắm lấy vai mẹ lẩy bẩy, mái tóc rung lên và lưng ông như còng xuống.

(Ông nội và ông ngoại, Xuân Quỳnh)

A. Đánh dấu lời dẫn trực tiếp

B. Đánh dấu lời đối thoại

C. Đánh dấu phần bổ sung cho phần trước đó

D. Đánh dấu phần giải thích cho phần trước đó

Phương pháp giải:

Em dựa vào vị trí để xác định tác dụng của dấu hai chấm.

Lời giải chi tiết:

Tác dụng của dấu hai chấm là đánh dấu lời dẫn trực tiếp.

Đáp án A.

Câu 3 (0,25 điểm). Trong đoạn trích dưới đây, tác giả đã dùng biện pháp tu từ nào?

     Tôi chạy trên mảnh đất quê hương, trên đầu tôi, chim én thi nhau lao vun vút. Chao ôi, nếu tôi có màu vẽ thì tuyệt quá, tôi sẽ vẽ cả vầng mặt trời buổi sáng này, cả dãy núi xanh điểm những vệt trắng kia, cả cánh đồng cỏ linh lăng long lanh sương sớm này, cả cây hướng dương mọc hoang bên bờ kênh kia.

(Theo Ai-ma-tốp)

A. Nhân hoá

B. So sánh

C. Nhân hoá và so sánh

D. Nhân hoá và điệp từ

Phương pháp giải:

Em dựa vào từ ngữ, hình ảnh để phát hiện biện pháp tu từ.

Lời giải chi tiết:

Nhân hoá: chim én “thi nhau lao vun vút”.

Điệp từ: tôi, cả, này, kia.

Đáp án D.

Câu 4 (0,75 điểm). Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:

     (1) Mùa mưa ẩm thấp lại đến. (2) Những cơn mưa đêm lướt qua, vừa lạnh lẽo vừa ồ ạt. (3) Bằng cái màu trắng của mình, chúng đã biến đổi cả một khoảng trời trong giấc ngủ của tôi.

(Những ngày bình thường, Nguyễn Ngọc Thuần)

Các câu trong đoạn văn trên liên kết với nhau bằng cách nào?

A. Lặp từ ngữ

B. Lặp từ ngữ và dùng từ nối

C. Lặp và thay thế từ ngữ

D. Lặp từ ngữ, dùng từ ngữ nối và thay thế từ ngữ

Phương pháp giải:

Em nhớ lại các cách liên kết câu.

Lời giải chi tiết:

Lặp từ ngữ: mưa (câu 1, 2)

Thay thế từ ngữ: từ chúng (câu 3) thay cho những cơn mưa đêm (câu 2)

Đáp án C.

Câu 5 (0,5 điểm). Hãy chỉ ra lỗi chính tả trong đoạn văn sau và sửa lại.

     Vừa lướt bay, cô vừa giắc nhẹ những nắm màu sắc lấy trong lẵng ra. Cả không gian rực rỡ lên vì triệu triệu đốm màu lơ lửng bay. Những bụi phấn màu ấy bay đến đâu, bầu trời sáng ra đến đấy, xua tan những đám mây sám sịt, xua tan cả cái rá rét của mùa đông cằn cỗi.

(Tiếng mùa xuân, Trần Hoài Dương)

Phương pháp giải:

Em nhớ lại quy tắc chính tả.

Lời giải chi tiết:

Các từ sai chính tả và cách sửa: giắc → rắc; xám sịt → xám xịt; rá rét → giá rét

Câu 6 (0,25 điểm). Cụm từ in đậm trong câu thơ dưới đây gợi liên tưởng đến thành ngữ nào?

Mẹ già, một nắng hai mưa

Rưng rưng mái tóc bạc phơ tháng ngày

(Khúc vô cùng, Trần Đăng Khoa)

Phương pháp giải:

Em dựa vào nội dung câu thơ và cụm từ in đậm để trả lời câu hỏi.

Lời giải chi tiết:

Thành ngữ “Một nắng hai sương/ Chân lấm tay bùn/ Đầu tắt mặt tối” chỉ sự vất vả, cực nhọc trong điều kiện khắc nghiệt.

Câu 7 (0,5 điểm). Câu văn dưới đây là câu đơn hay câu ghép? Hãy gạch chân bộ phận chủ ngữ, vị ngữ trong câu.

     Trong đêm, sắc lá trở nên tím thẫm như màu mực tôi dùng để trang hoàng những tập vở chuẩn bị bước vào năm học mới.

(Trần Hoài Dương tuyển chọn)

Phương pháp giải:

Em phân tích thành phần câu để xác định câu đơn hay câu ghép.

Lời giải chi tiết:

Câu văn trên là câu đơn.

Trong đêm (TN), sắc lá (CN) // trở nên tím thẫm như màu mực tôi dùng để trang hoàng những tập vở chuẩn bị bước vào năm học mới (VN).

Câu 8 (0,5 điểm). Ghi lại kết từ trong số các từ được in đậm dưới đây:

Con voi rướn cao chân, chuyển sang một bước kiệu rất xóc rồi xoài bốn cẳng, cái thân hình nặng nề của nó như nhẹ thênh và bốc lên cao: nó đã chuyển sang một nước kiệu lớn.

(Người quản tượng và con voi chiến sĩ, Vũ Hùng)

Phương pháp giải:

Em nhớ lại về kết từ.

Lời giải chi tiết:

Các kết từ: rồi, của, như, và.

Câu 9 (0,5 điểm). Hãy chỉ ra các động từ có trong đoạn văn dưới đây:

     Ngoài kia, chỉ còn một khoảng không gian ngập nắng mai với tiếng chim buổi sáng hót trong khu vườn yên tĩnh, thoảng mùi thơm dìu dịu. Bên hiên, bụi hoa nhài vừa hé nở thêm vài bông hoa trắng muốt đang rung rinh trong gió.

(Tia nắng kì lạ, Nguyễn Thu Hằng)

Phương pháp giải:

Em nhớ lại về động từ.

Lời giải chi tiết:

Trong đoạn văn trên có 6 động từ là: còn, ngập, hót, thoảng, hé nở, rung rinh.

PHẦN II (6,25 điểm)

Câu 1 (2,0 điểm). Đọc câu chuyện dưới đây và thực hiện yêu cầu nêu dưới:

1 (0,5 điểm). Đoạn trích trên kể lại sự việc gì?

A. Nhân vật tôi cùng mẹ và em trai đi thăm một người thân.

B. Nhân vật tôi cùng mẹ và em trai khám phá một ngôi nhà cao tầng.

C. Nhân vật tôi cùng mẹ và em trai đến thăm một người đàn bà nghèo khổ được giới thiệu trên báo.

D. Nhân vật tôi cùng mẹ và em trai đi quyên góp quần áo.

2 (0,5 điểm). Hoàn cảnh sống của “người đàn bà nghèo khổ” được tác giả miêu tả như thế nào?

A. Sống trong ngôi nhà cao tầng, rộng rãi, khang trang.

B. Sống ở tầng trên cùng của một ngôi nhà rất cao, trong một hành lang nhỏ hẹp... ở một góc của căn phòng tối tăm và trống trải chẳng có đồ đạc gì.

C. Sống trong hoàn cảnh khó khăn đây cực khổ, không có bất cứ thứ gì trong nhà.

D. Sống ở khu nhà ổ chuột, trên một tầng cao nhưng rất hạnh phúc.

3 (1,0 điểm). Em hiểu từ “làm phúc” trong câu cuối của đoạn trích là gì?

A. Là làm điều tốt lành để cứu giúp người khác.

B. Là làm cho gia đình người khác trở nên hạnh phúc.

C. Là làm những điều có ích nhưng nhận lại giá trị về vật chất.

D. Là làm những điều tốt cho người xa lạ.

Phương pháp giải:

1. Em đọc đoạn thứ nhất để chọn đáp án đúng.

2. Em đọc từ đầu đến “viết một cách chăm chú” để chọn đáp án đúng.

3. Em dựa vào nội dung câu để giải nghĩa từ “làm phúc”.

Lời giải chi tiết:

1. Đoạn trích trên kể lại sự việc nhân vật tôi cùng mẹ và em trai đến thăm một người đàn bà nghèo khổ được giới thiệu trên báo.

Chọn C.

2. “Người đàn bà nghèo khổ” sống ở tầng trên cùng của một ngôi nhà rất cao, trong một hành lang nhỏ hẹp... ở một góc của căn phòng tối tăm và trống trải chẳng có đồ đạc gì.

Chọn B.

3. Em hiểu từ “làm phúc” trong câu cuối của đoạn trích là làm điều tốt lành để cứu giúp người khác.

Chọn A.

Câu 2 (4,25 điểm). Viết một đoạn văn giới thiệu về nhân vật mà em yêu thích trong một cuốn sách đã đọc.

Phương pháp giải:

Em đọc kĩ đề bài và xác định bố cục, nội dung và hình thức.

- Về nội dung: giới thiệu được một nhân vật trong một cuốn sách đã đọc; giới thiệu được những đặc điểm nổi bật của nhân vật về ngoại hình, tài năng, tính cách (biểu hiện qua hành động, lời nói, suy nghĩ,...); nêu được suy nghĩ, cảm xúc của mình về nhân vật.

- Về hình thức:

+ Đoạn văn khoảng 10 câu gồm mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn; đảm bảo các ý cần triển khai theo trình tự hợp lí.

+ Không có lỗi dùng từ; biết sử dụng từ ngữ thể hiện tình cảm, cảm xúc; viết câu đúng ngữ pháp; đảm bảo liên kết giữa các câu (có từ ngữ chuyển đoạn).

+ Không sai chính tả, trình bày sạch đẹp.

- Sáng tạo: Có ý riêng độc đáo trong cách sử dụng từ ngữ, lập luận,…

Lời giải chi tiết:

Đoạn văn tham khảo:

Lật giở những trang truyện “Miền cỏ hát” của tác giả Nguyễn Thu Hằng, em thấy rất ấn tượng với nhân vật Khuê. Chỉ mới 10 tuổi nhưng cô bé ấy lại vô cùng hiểu chuyện. Theo chân Khuê, em được đắm mình trong miền thơ ấu êm đềm. Nhân dịp nghỉ hè Khuê được mẹ đưa về quê thăm ông bà, ở đó Khuê gặp được những người bạn giản dị và mộc mạc. Không điện thoại, không tivi hay những món đồ chơi xa xỉ, thế nhưng Khuê đã cùng các bạn có một mùa hè đầy ắp kỉ niệm. Từ một cô bé rụt rè “nhìn đâu cũng thấy lạ”, “chẳng muốn đi đâu chơi”, “cứ ở lì trong nhà như một chú nhộng mãi nằm trong kén không buồn chui ra, qua từng mẩu chuyện, em thấy sự lớn dần trong Khuê. Một cô bé sợ nước mưa vì dị ứng, thế nhưng lại lao vào màn mưa đi tìm y sĩ cho ông. Bằng tình yêu thương lớn lao của mình Khuê chẳng còn sợ cái ngứa của dị ứng nữa. Phải chăng chính ông trời cũng cảm động trước hình ảnh “đạp xe băng băng trong mưa”, “ướt sũng” của Khuê mà chẳng làm cô bé bị ngứa. Những lo lắng, sợ hãi “run run” của Khuê vì không thấy em trai, cũng khiến người đọc hiểu hơn về tâm hồn ngây thơ, trong sáng của nhân vật này. Khép trang sách lại, em vẫn còn xúc động trước tấm lòng yêu thương dành cho gia đình của Khuê và em cũng tự nhủ phải biết chăm sóc, quan tâm đến những người thân yêu.