Xoắn xuýt

• Từ phức
• Từ láy
• Từ láy bộ phận
• Từ láy tượng hình
• Từ thuần việt
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

động từ

Quấn lấy, bám chặt lấy như không chịu rời ra.

Ví dụ: Cô bé xoắn xuýt ôm cổ cha, không muốn buông.

Đặt câu với từ "Xoắn xuýt"

Nghĩa: Quấn lấy, bám chặt lấy như không chịu rời ra.

Học sinh tiểu học

• Đứa bé xoắn xuýt lấy tay mẹ khi vào lớp.
• Chú mèo con xoắn xuýt quanh chân bà ngoại.
• Dây bìm xoắn xuýt quanh hàng rào tre.

Học sinh THCS – THPT

• Em gái vẫn xoắn xuýt bám tay mẹ giữa sân trường đông người.
• Vạt khói mỏng xoắn xuýt lấy mái hiên trong buổi chiều gió lặng.
• Những sợi rễ non xoắn xuýt quanh hòn đá, giữ chặt mảnh đất ẩm.

Người trưởng thành

• Cô bé xoắn xuýt ôm cổ cha, không muốn buông.
• Những kỷ niệm cũ như dây leo xoắn xuýt quanh lòng, khiến tôi lưu luyến mãi.
• Tóc nàng ướt mưa, xoắn xuýt vào cổ áo, lạnh mà gần gũi lạ.
• Đôi tình nhân bước chậm, tay họ xoắn xuýt tìm nhau giữa dòng người.

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa : Quấn lấy, bám chặt lấy như không chịu rời ra.

Từ đồng nghĩa:

• quấn quýt
• bám riết
• dính chặt

Từ trái nghĩa:

• rời ra
• tách rời
• buông ra

Cách sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Từ	Cách sử dụng
xoắn xuýt	khẩu ngữ, giàu hình ảnh, mức độ mạnh, sắc thái thân mật/âu yếm hoặc quấn quýt Ví dụ: Cô bé xoắn xuýt ôm cổ cha, không muốn buông.
quấn quýt	trung tính, thân mật, mức độ vừa–mạnh Ví dụ: Đứa bé quấn quýt mẹ không rời.
bám riết	khẩu ngữ, mạnh, hơi dai dẳng Ví dụ: Con mèo bám riết lấy chủ.
dính chặt	trung tính, mạnh, miêu tả bám không rời Ví dụ: Hai đứa trẻ dính chặt lấy nhau khi đi qua đường.
rời ra	trung tính, mức độ nhẹ–vừa, diễn tả tách khỏi Ví dụ: Hai đứa trẻ rời ra mỗi đứa một ngả.
tách rời	trang trọng/trung tính, mức độ vừa, nhấn vào hành động tách Ví dụ: Cô bé bị mẹ tách rời khỏi con búp bê.
buông ra	khẩu ngữ, mức độ vừa, chủ ý nới lỏng tay Ví dụ: Mẹ bảo con buông ra để mẹ còn làm việc.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để miêu tả hành động của trẻ em hoặc động vật khi bám lấy người khác.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Được sử dụng để tạo hình ảnh sinh động, gần gũi.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự gần gũi, thân mật, thường mang sắc thái dễ thương.
• Thuộc khẩu ngữ và văn chương, không trang trọng.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi miêu tả hành động của trẻ em hoặc động vật trong bối cảnh thân mật.
• Tránh dùng trong văn bản trang trọng hoặc kỹ thuật.
• Thường đi kèm với các từ chỉ đối tượng như "trẻ con", "chó con" để tạo hình ảnh cụ thể.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ chỉ hành động bám víu khác như "ôm chặt" nhưng "xoắn xuýt" thường mang sắc thái nhẹ nhàng hơn.
• Chú ý ngữ cảnh để tránh dùng sai trong các tình huống cần sự trang trọng.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Động từ, thường làm vị ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép đẳng lập, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ, có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "cô ấy xoắn xuýt".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với danh từ chỉ người hoặc vật, ví dụ: "xoắn xuýt lấy tay".

Từ liên quan:

• quấn
• xoắn
• bám
• dính
• níu
• vướng
• cuộn
• bện
• đan
• ghì