Sóc vọng

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép đẳng lập
• Từ Hán Việt

Nghĩa & Ví dụ

danh từ

Ngày mồng một và ngày rằm âm lịch.

Ví dụ: Ngày sóc vọng, tôi thu xếp về nhà sớm để thắp nén nhang.

Đặt câu với từ "Sóc vọng"

Nghĩa: Ngày mồng một và ngày rằm âm lịch.

Học sinh tiểu học

• Hôm nay là sóc vọng, bà dẫn em đi chùa.
• Đến sóc vọng, mẹ bày mâm trái cây lên bàn thờ.
• Ông ngoại dặn sóc vọng nhớ thắp nhang cho tổ tiên.

Học sinh THCS – THPT

• Mỗi dịp sóc vọng, con phố trước chùa đông hơn hẳn.
• Nhà bạn Lan thường nấu chè vào ngày sóc vọng để cúng gia tiên.
• Lịch âm của lớp có đánh dấu màu khác cho sóc vọng để mọi người nhớ.

Người trưởng thành

• Ngày sóc vọng, tôi thu xếp về nhà sớm để thắp nén nhang.
• Có những điều không cần hẹn, cứ sóc vọng là lòng tự khắc hướng về nguồn cội.
• Chợ sáng sóc vọng rộn mùi khói hương và tiếng gọi nhau í ới.
• Giữa guồng quay bận rộn, sóc vọng như một nhịp nghỉ để mình lắng lại.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường được nhắc đến trong các cuộc trò chuyện về phong tục, tập quán hoặc khi lên kế hoạch cho các hoạt động tôn giáo, tâm linh.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Được sử dụng trong các bài viết về văn hóa, lịch sử hoặc các thông báo liên quan đến lễ hội, sự kiện tôn giáo.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện trong thơ ca, truyện ngắn để tạo không khí truyền thống hoặc gợi nhớ về phong tục tập quán.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự trang trọng và tôn kính, thường liên quan đến các hoạt động tôn giáo, tâm linh.
• Thuộc văn viết và nghệ thuật, ít khi dùng trong ngữ cảnh chuyên ngành.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi nói về các ngày lễ, nghi lễ tôn giáo hoặc khi muốn nhấn mạnh ý nghĩa truyền thống.
• Tránh dùng trong ngữ cảnh không liên quan đến văn hóa hoặc tôn giáo để tránh gây hiểu nhầm.
• Thường không có biến thể, nhưng có thể kết hợp với các từ khác để chỉ rõ ngày cụ thể (ví dụ: "ngày sóc vọng tháng Giêng").

Lưu ý đặc biệt

• Người học dễ nhầm lẫn với các từ chỉ ngày lễ khác, cần chú ý ngữ cảnh sử dụng.
• Khác biệt với "ngày lễ" ở chỗ "sóc vọng" chỉ định rõ ngày mồng một và ngày rằm âm lịch.
• Để dùng tự nhiên, nên kết hợp với các từ chỉ hoạt động tôn giáo hoặc văn hóa.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng ở đầu hoặc giữa câu; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "ngày sóc vọng", "lễ sóc vọng".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với các từ chỉ thời gian (ngày, tháng), động từ (tổ chức, diễn ra), và tính từ (quan trọng, truyền thống).

Từ liên quan:

• mồng một
• rằm
• mùng
• âm lịch
• lịch
• ngày
• tháng
• cúng
• lễ
• chay