Dúi dụi

• Từ phức
• Từ láy
• Từ láy toàn bộ
• Từ láy tượng hình
• Từ thuần việt

Nghĩa & Ví dụ

động từ

(thường dùng phụ sau động từ). Từ gợi tả trạng thái bị ngã chúi xuống liên tiếp.

Ví dụ: Anh ta bước hụt bậc và ngã dúi dụi ngay lối vào.

Đặt câu với từ "Dúi dụi"

Nghĩa: (thường dùng phụ sau động từ). Từ gợi tả trạng thái bị ngã chúi xuống liên tiếp.

Học sinh tiểu học

• Bạn Nam chạy vội rồi ngã dúi dụi trên sân trường.
• Con mèo trượt chân trên bậc thềm, lăn dúi dụi xuống bãi cỏ.
• Bé vấp cặp sách, khựng lại và ngã dúi dụi đến chân bảng rôn.

Học sinh THCS – THPT

• Cậu phóng xe đạp qua vũng bùn, bánh trượt khiến cậu chúi đầu ngã dúi dụi.
• Thằng bé đá bóng quá đà, đuổi theo bóng rồi lảo đảo ngã dúi dụi sát mép đường.
• Trong giờ thể dục, bạn ấy bật nhảy hụt đà và ngã dúi dụi trên thảm.

Người trưởng thành

• Anh ta bước hụt bậc và ngã dúi dụi ngay lối vào.
• Đường trơn như đổ mỡ, mấy người dắt xe vẫn ngã dúi dụi, chỉ kịp ôm tay lái mà kéo lại.
• Con dốc gập ghềnh, lỡ đà là thân người lao theo, ngã dúi dụi như bị đẩy.
• Giữa cơn mưa, ai vội vã cũng có thể trượt chân, ngã dúi dụi, tự nhắc mình chậm lại.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để miêu tả hành động ngã liên tiếp, tạo cảm giác hài hước hoặc bất ngờ.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Được sử dụng để tạo hình ảnh sinh động, gợi cảm giác mạnh mẽ về sự mất thăng bằng.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thường mang sắc thái hài hước hoặc nhẹ nhàng, không nghiêm trọng.
• Thuộc khẩu ngữ và văn chương, ít trang trọng.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn miêu tả một tình huống ngã liên tiếp một cách sinh động.
• Tránh dùng trong các văn bản trang trọng hoặc kỹ thuật.
• Thường đi kèm với các động từ chỉ hành động ngã.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ chỉ trạng thái ngã khác, cần chú ý ngữ cảnh.
• Không nên dùng trong các tình huống nghiêm trọng để tránh hiểu nhầm.
• Để tự nhiên, nên kết hợp với các từ miêu tả hành động cụ thể.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Động từ, thường làm vị ngữ trong câu, diễn tả hành động hoặc trạng thái.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ láy, không kết hợp với phụ từ đặc trưng nào.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ và có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "Anh ấy dúi dụi xuống đất."

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường đi kèm với các trạng từ chỉ mức độ hoặc thời gian, ví dụ: "liên tục dúi dụi".

Từ liên quan:

• ngã
• chúi
• nhào
• lao
• vấp
• trượt
• té
• lảo đảo
• loạng choạng
• đổ