Van lạy

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép đẳng lập
• Từ thuần việt
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

động từ

Tự hạ mình cầu xin một cách nhẫn nhục.

Ví dụ: Anh ta van lạy chủ nợ hoãn ngày trả tiền.

Đặt câu với từ "Van lạy"

Nghĩa: Tự hạ mình cầu xin một cách nhẫn nhục.

Học sinh tiểu học

• Bạn ấy van lạy cô cho làm lại bài kiểm tra vì lỡ làm sai.
• Đứa bé van lạy mẹ đừng mắng vì làm vỡ chén.
• Cậu bé đứng khóc, van lạy chú bảo vệ cho vào tìm chiếc cặp.

Học sinh THCS – THPT

• Nó run rẩy, van lạy thầy cho thêm cơ hội để sửa lỗi.
• Bạn ấy van lạy bố mẹ cho tham gia chuyến đi, hứa sẽ giữ lời.
• Trong truyện, nhân vật chính quỳ xuống van lạy kẻ mạnh tha cho người bạn.

Người trưởng thành

• Anh ta van lạy chủ nợ hoãn ngày trả tiền.
• Có lúc, lòng tự trọng bị đặt lên bàn cân với cảnh van lạy để giữ một mái nhà.
• Cô gọi điện van lạy sếp đừng cho nghỉ việc, giọng khàn vì khóc cả đêm.
• Giữa hành lang bệnh viện, ông cụ van lạy bác sĩ níu lại chút hy vọng mong manh.

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa : Tự hạ mình cầu xin một cách nhẫn nhục.

Từ đồng nghĩa:

• van xin
• cầu xin
• nài nỉ

Từ trái nghĩa:

• khước từ
• cự tuyệt
• từ chối

Cách sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Từ	Cách sử dụng
van lạy	mạnh; sắc thái hạ mình, khẩn khoản; hơi cổ/văn chương, tiêu cực hoặc bi lụy Ví dụ: Anh ta van lạy chủ nợ hoãn ngày trả tiền.
van xin	trung tính→mạnh; khẩn khoản, cầu khẩn; khẩu ngữ phổ biến Ví dụ: Anh ta van xin họ tha thứ.
cầu xin	trung tính; trang trọng/nhẹ hơn “van lạy” nhưng vẫn là khẩn khoản Ví dụ: Cô ấy cầu xin cơ hội làm lại.
nài nỉ	nhẹ hơn, thân mật; khẩu ngữ; khẩn khoản dai dẳng Ví dụ: Nó nài nỉ mẹ cho đi chơi.
khước từ	trang trọng, dứt khoát; phủ nhận lời cầu xin Ví dụ: Ông khước từ mọi lời thỉnh cầu.
cự tuyệt	mạnh, lạnh lùng; bác bỏ thẳng thừng Ví dụ: Cô cự tuyệt lời van xin của hắn.
từ chối	trung tính; không chấp thuận Ví dụ: Cảnh sát từ chối yêu cầu đó.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Không phổ biến, thường chỉ dùng trong các tình huống cực kỳ khẩn thiết.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến, có thể xuất hiện trong các bài viết miêu tả tình huống đặc biệt.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Thường dùng để miêu tả tâm trạng hoặc hành động của nhân vật trong tình huống căng thẳng.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự nhẫn nhục, hạ mình, thường mang sắc thái tiêu cực.
• Thuộc phong cách văn chương, ít dùng trong giao tiếp hàng ngày.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn nhấn mạnh sự cầu xin khẩn thiết và nhẫn nhục.
• Tránh dùng trong các tình huống thông thường, có thể thay bằng "cầu xin" hoặc "năn nỉ".
• Thường xuất hiện trong các tác phẩm văn học để tạo cảm xúc mạnh mẽ.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với "cầu xin" nhưng "van lạy" nhấn mạnh sự hạ mình hơn.
• Người học cần chú ý ngữ cảnh để tránh dùng sai trong giao tiếp hàng ngày.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Động từ, thường làm vị ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ, có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "Anh ấy van lạy".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với danh từ chỉ người hoặc đại từ, ví dụ: "van lạy mẹ", "van lạy ông".

Từ liên quan:

• van
• lạy
• cầu
• xin
• khẩn
• nài
• nỉ
• thỉnh
• kêu
• quỳ