Đoan Ngọ

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ Hán Việt
• Từ mượn
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

danh từ

Tết mồng năm tháng năm âm lịch.

Ví dụ: Đoan Ngọ là dịp sum họp gia đình.

Đặt câu với từ "Đoan Ngọ"

Nghĩa: Tết mồng năm tháng năm âm lịch.

Học sinh tiểu học

• Sáng Đoan Ngọ, mẹ bày mâm trái cây trên bàn thờ.
• Bà kể rằng đến Đoan Ngọ, cả nhà ăn cơm nếp thơm.
• Ở quê em, trẻ con mặc áo mới vào ngày Đoan Ngọ.

Học sinh THCS – THPT

• Đến Đoan Ngọ, phố xá thơm mùi rượu nếp và bánh tro.
• Cô giáo dặn lớp sưu tầm phong tục trong ngày Đoan Ngọ để thuyết trình.
• Năm nay, gia đình mình về ngoại đúng dịp Đoan Ngọ nên nhà rộn ràng hơn.

Người trưởng thành

• Đoan Ngọ là dịp sum họp gia đình.
• Người lớn thường nhắc chuyện trừ sâu bọ như một ký ức của Đoan Ngọ.
• Giữa năm, Đoan Ngọ ghé qua như điểm dừng nhỏ để ta nhìn lại nhịp sống.
• Tôi thích khoảng sáng sớm Đoan Ngọ, mùi lá và tiếng chim làm căn bếp ấm lên.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường được nhắc đến trong các cuộc trò chuyện về phong tục, tập quán truyền thống.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Được sử dụng khi viết về các chủ đề liên quan đến văn hóa, lịch sử hoặc các bài viết về lễ hội truyền thống.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện trong các tác phẩm văn học, thơ ca miêu tả phong tục tập quán.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự trang trọng và tôn kính đối với truyền thống văn hóa.
• Thường xuất hiện trong văn viết và các bài viết về văn hóa.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi nói về các phong tục, lễ hội truyền thống của người Việt.
• Tránh dùng trong các ngữ cảnh không liên quan đến văn hóa hoặc lễ hội.
• Thường được sử dụng trong các dịp lễ hội hoặc khi thảo luận về văn hóa dân gian.

Lưu ý đặc biệt

• Người học dễ nhầm lẫn với các lễ hội khác nếu không nắm rõ đặc điểm riêng của Đoan Ngọ.
• Khác biệt với các từ gần nghĩa như "Tết Nguyên Đán" ở thời điểm và ý nghĩa tổ chức.
• Cần chú ý đến cách phát âm và viết đúng để tránh nhầm lẫn với các từ khác.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không kết hợp với phụ từ đặc trưng.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng ở đầu câu khi làm chủ ngữ hoặc sau động từ khi làm bổ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "Tết Đoan Ngọ".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường đi kèm với các từ chỉ thời gian (như "Tết"), hoặc các động từ chỉ hành động liên quan đến lễ hội.

Từ liên quan:

• tết
• lễ
• hội
• giỗ
• rằm
• mùng
• âm lịch
• dương lịch
• ngày