Đánh động

Nghĩa & Ví dụ

động từ

Làm cho biết là đã xảy ra sự việc cần đề phòng, để kịp đối phó.

Ví dụ: Anh bảo vệ đánh động cư dân khi ngửi thấy mùi khét trong tầng hầm.

Đặt câu với từ "Đánh động"

Nghĩa: Làm cho biết là đã xảy ra sự việc cần đề phòng, để kịp đối phó.

Học sinh tiểu học

• Bạn lớp trực nhật đánh động cô giáo khi thấy điện chập ở góc lớp.
• Em nghe có tiếng mưa lớn nên chạy vào đánh động mọi người dẹp ghế vào trong.
• Thấy chó chạy ra cổng, em đánh động bố để kịp buộc lại.

Học sinh THCS – THPT

• Bạn trực cờ đỏ kịp thời đánh động thầy giám thị khi phát hiện hành lang bị trơn trượt.
• Nhận tin bão, lớp trưởng lập tức đánh động cả lớp chuẩn bị áo mưa và bọc sách vở.
• Thấy tài khoản lớp có dấu hiệu bị xâm nhập, bạn thủ quỹ đánh động nhóm để đổi mật khẩu.

Người trưởng thành

• Anh bảo vệ đánh động cư dân khi ngửi thấy mùi khét trong tầng hầm.
• Nghe tin đồn cắt giảm nhân sự, cô ấy đánh động nhóm chuẩn bị phương án dự phòng.
• Nhận ra đối tác thay đổi lịch bất thường, anh lập tức đánh động ban dự án để xoay lịch.
• Một bài báo điều tra có thể đánh động cơ quan chức năng trước dấu hiệu sai phạm.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi muốn cảnh báo hoặc nhắc nhở ai đó về một tình huống cần chú ý.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Sử dụng để chỉ việc thông báo hoặc cảnh báo về một vấn đề quan trọng.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Không phổ biến.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Có thể dùng trong các báo cáo hoặc thông báo về rủi ro hoặc nguy cơ.

Sắc thái & phong cách

• Thường mang sắc thái cảnh báo, nhắc nhở.
• Phong cách nghiêm túc, thường dùng trong ngữ cảnh cần sự chú ý.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi cần cảnh báo hoặc nhắc nhở về một tình huống có thể gây nguy hiểm hoặc cần chú ý.
• Tránh dùng trong ngữ cảnh không nghiêm túc hoặc không cần thiết.
• Thường đi kèm với các từ chỉ sự việc hoặc tình huống cụ thể.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ có nghĩa tương tự như "cảnh báo" nhưng "đánh động" thường mang tính chất khẩn cấp hơn.
• Chú ý ngữ cảnh để sử dụng từ một cách chính xác và phù hợp.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Động từ, thường làm vị ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ, có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "đánh động mọi người".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với danh từ chỉ đối tượng nhận thông tin, ví dụ: "đánh động cộng đồng".

Từ liên quan:

• cảnh báo
• báo động
• báo hiệu
• thông báo
• nhắc nhở
• gợi ý
• tiết lộ
• đề phòng
• cảnh giác
• đối phó