Tự cao tự đại

Nghĩa & Ví dụ

tính từ

Tự đánh giá mình quá cao, coi những người khác là thấp kém.

Ví dụ: Anh ta nói chuyện với vẻ tự cao tự đại.

Đặt câu với từ "Tự cao tự đại"

Nghĩa: Tự đánh giá mình quá cao, coi những người khác là thấp kém.

Học sinh tiểu học

• Bạn ấy giành hết phần nói, tỏ ra tự cao tự đại với cả nhóm.
• Cậu bé khoe khoang điểm tốt và nhìn bạn khác bằng ánh mắt tự cao tự đại.
• Bạn lớp trưởng không nghe góp ý vì nghĩ mình giỏi nhất, khá tự cao tự đại.

Học sinh THCS – THPT

• Vừa thắng cuộc thi, cậu ta bỗng nói năng tự cao tự đại, như thể mọi người chỉ là khán giả phụ.
• Bạn ấy hay chê ý tưởng của người khác, giọng điệu tự cao tự đại khiến lớp khó chịu.
• Thành tích thể thao làm cậu ấy bước đi đầy tự cao tự đại, quên mất đồng đội mới là người hỗ trợ.

Người trưởng thành

• Anh ta nói chuyện với vẻ tự cao tự đại.
• Được vài lời khen, cô bắt đầu nhìn đời bằng đôi mắt tự cao tự đại, quên rằng ai cũng có giới hạn.
• Sự tự cao tự đại khiến người ta đứng trên bục ảo tưởng và xa dần thực tế.
• Tài năng cần khiêm nhường để nở hoa; tự cao tự đại chỉ làm mùi hương trở nên gắt gỏng.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để chỉ trích hoặc phê phán thái độ của ai đó.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến, thường chỉ xuất hiện trong các bài viết phê bình hoặc phân tích xã hội.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Được sử dụng để xây dựng tính cách nhân vật có tính cách kiêu ngạo.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện thái độ tiêu cực, chỉ trích.
• Thường dùng trong khẩu ngữ và văn chương.
• Không mang tính trang trọng.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn phê phán thái độ kiêu ngạo của ai đó.
• Tránh dùng trong các văn bản trang trọng hoặc khi cần giữ thái độ trung lập.
• Thường đi kèm với các từ chỉ trích khác để nhấn mạnh.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ có nghĩa gần như "kiêu ngạo" nhưng "tự cao tự đại" nhấn mạnh hơn vào việc coi thường người khác.
• Người học cần chú ý ngữ cảnh để tránh dùng sai hoặc gây hiểu lầm.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Tính từ, thường làm vị ngữ trong câu để mô tả trạng thái hoặc đặc điểm của chủ ngữ.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép đẳng lập, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ trong câu; có thể làm trung tâm của cụm tính từ, ví dụ: "rất tự cao tự đại", "quá tự cao tự đại".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với các phó từ chỉ mức độ như "rất", "quá", "hơi" để tăng cường ý nghĩa.

Từ liên quan:

• kiêu căng
• kiêu ngạo
• ngạo mạn
• hợm hĩnh
• tự phụ
• tự mãn
• khiêm tốn
• nhún nhường
• khiêm nhường
• tự ti