Tia beta

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ mượn
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

danh từ

Bức xạ gồm các hạt beta do một số chất phóng xạ phát ra.

Ví dụ: Tia beta là bức xạ gồm các hạt beta phát ra từ chất phóng xạ.

Đặt câu với từ "Tia beta"

Nghĩa: Bức xạ gồm các hạt beta do một số chất phóng xạ phát ra.

Học sinh tiểu học

• Tia beta phát ra từ chất phóng xạ trong phòng thí nghiệm.
• Thầy giáo nói tia beta là luồng hạt chạy rất nhanh từ hạt nhân phóng xạ.
• Chúng ta phải đeo đồ bảo hộ vì tia beta có thể gây hại.

Học sinh THCS – THPT

• Trong bài học hạt nhân, tia beta được mô tả là dòng electron hoặc positron do hạt nhân không bền phát ra.
• Khi đo mẫu phóng xạ, máy đếm Geiger báo tín hiệu vì bắt được tia beta.
• Nhờ lớp chắn phù hợp, ta có thể giảm tác dụng của tia beta lên cơ thể.

Người trưởng thành

• Tia beta là bức xạ gồm các hạt beta phát ra từ chất phóng xạ.
• Trong y học hạt nhân, tia beta được khai thác để tiêu diệt mô bệnh nhưng phải kiểm soát liều nghiêm ngặt.
• Vỏ bọc mỏng bằng nhôm đã đủ cản phần lớn tia beta, nhưng da người thì không nên làm lớp chắn thử nghiệm.
• Khi thảo luận về an toàn bức xạ, người ta luôn nhắc riêng tia beta vì đặc tính ion hóa và tầm xuyên thấu trung bình của nó.

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa : Bức xạ gồm các hạt beta do một số chất phóng xạ phát ra.

Từ đồng nghĩa:

Từ trái nghĩa:

• tia alpha
• tia gamma

Cách sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Từ	Cách sử dụng
tia beta	khoa học, trang trọng, trung tính, kỹ thuật chuyên ngành Ví dụ: Tia beta là bức xạ gồm các hạt beta phát ra từ chất phóng xạ.
tia alpha	khoa học, trang trọng, đối lập loại hạt; dùng trong so sánh các dạng bức xạ Ví dụ: Tia alpha bị lớp giấy chặn, còn tia beta xuyên sâu hơn.
tia gamma	khoa học, trang trọng, đối lập về bản chất điện từ; thường nêu tương phản ba loại bức xạ Ví dụ: Khả năng xuyên của tia gamma lớn hơn tia beta.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Không phổ biến.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện trong các tài liệu khoa học, báo cáo nghiên cứu về vật lý hạt nhân và bức xạ.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Không phổ biến.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Phổ biến trong vật lý hạt nhân, y học hạt nhân và các ngành liên quan đến bức xạ.

Sắc thái & phong cách

• Phong cách trang trọng, mang tính khoa học và kỹ thuật cao.
• Thường xuất hiện trong văn viết chuyên ngành.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi thảo luận về các hiện tượng vật lý liên quan đến bức xạ.
• Tránh dùng trong giao tiếp hàng ngày hoặc các ngữ cảnh không chuyên môn.
• Thường đi kèm với các thuật ngữ khoa học khác để mô tả hiện tượng chi tiết.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các loại bức xạ khác như tia alpha, tia gamma.
• Cần chú ý đến ngữ cảnh để sử dụng chính xác và tránh hiểu lầm.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng ở đầu câu khi làm chủ ngữ hoặc sau động từ khi làm bổ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ như "tia beta mạnh".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với tính từ (mạnh, yếu), động từ (phát ra, hấp thụ), và lượng từ (một, nhiều).

Từ liên quan:

• tia gamma
• tia X
• tia alpha
• phóng xạ
• bức xạ
• hạt
• electron
• nguyên tử
• hạt nhân
• năng lượng