Gỏi

Nghĩa & Ví dụ

danh từ

Món ăn làm bằng cá hay thịt sống, ăn kèm với rau thơm và giấm.

Ví dụ: Tối nay tôi gọi một phần gỏi cá.

Đặt câu với từ "Gỏi"

Nghĩa: Món ăn làm bằng cá hay thịt sống, ăn kèm với rau thơm và giấm.

Học sinh tiểu học

• Mẹ trộn đĩa gỏi cá với rau thơm rất thơm mùi giấm.
• Con gắp miếng gỏi thịt, thấy chua chua và mát.
• Cả nhà quây quần nếm gỏi, lá rau xanh giòn rụm.

Học sinh THCS – THPT

• Quán nhỏ bên biển có đĩa gỏi cá tươi, chấm vào chén giấm thì vị chua dậy lên.
• Bạn kể lần đầu ăn gỏi thịt, rau thơm làm hương lan cả bàn.
• Buổi picnic, tụi mình cuốn gỏi, miếng sống thanh mà không hề nặng bụng.

Người trưởng thành

• Tối nay tôi gọi một phần gỏi cá.
• Miếng gỏi chạm đầu lưỡi, vị chua của giấm kéo theo hương rau thơm rất dậy.
• Anh bảo thích gỏi vì sự tươi trong của thịt sống, như giữ nguyên hơi thở của biển.
• Trong bữa tiệc, đĩa gỏi được chuyền tay, mát lạnh và kích thích vị giác ngay từ đầu.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi nói về ẩm thực, đặc biệt trong các bữa ăn gia đình hoặc khi đi ăn nhà hàng.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện trong các bài viết về ẩm thực, văn hóa ẩm thực Việt Nam.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện trong các tác phẩm miêu tả bữa ăn hoặc văn hóa ẩm thực.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thường mang sắc thái nhẹ nhàng, gần gũi, gợi nhớ đến ẩm thực truyền thống.
• Thuộc phong cách khẩu ngữ và văn viết về ẩm thực.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi nói về các món ăn truyền thống hoặc khi giới thiệu ẩm thực Việt Nam.
• Tránh dùng khi không có ý định nói về ẩm thực hoặc khi cần diễn đạt một món ăn khác không phải gỏi.
• Gỏi có nhiều biến thể tùy theo vùng miền và nguyên liệu sử dụng.

Lưu ý đặc biệt

• Người học dễ nhầm lẫn gỏi với các món ăn khác như nộm, cần chú ý đến đặc điểm nguyên liệu sống của gỏi.
• Gỏi thường đi kèm với các từ chỉ nguyên liệu như "gỏi cá", "gỏi bò" để chỉ rõ loại gỏi.
• Để dùng tự nhiên, nên kết hợp với các từ chỉ gia vị hoặc rau thơm đi kèm.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ đơn, không có kết hợp với phụ từ đặc trưng.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau các từ chỉ định như "món", có thể làm trung tâm của cụm danh từ như "món gỏi cá".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường đi kèm với tính từ chỉ hương vị (như "ngon"), hoặc động từ chỉ hành động ăn uống (như "ăn").

Từ liên quan:

• nộm
• nem
• tái
• sống
• chín
• rau
• thịt
• cá
• giấm
• nước chấm