Quẫn trí

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ Hán Việt

Nghĩa & Ví dụ

tính từ

Ở vào trạng thái bị rối trí và mất sáng suốt, đến mức có thể dẫn đến những ý nghĩ và hành động sai trái.

Ví dụ: Anh ấy quẫn trí nên quyết định vội vàng và sai lầm.

Đặt câu với từ "Quẫn trí"

Nghĩa: Ở vào trạng thái bị rối trí và mất sáng suốt, đến mức có thể dẫn đến những ý nghĩ và hành động sai trái.

Học sinh tiểu học

• Bạn ấy quẫn trí nên cứ khóc và không biết phải làm gì.
• Vì quẫn trí, Minh nói bậy với bạn rồi ân hận.
• Mẹ bảo khi quẫn trí thì nên hít thở sâu và nhờ cô giáo giúp.

Học sinh THCS – THPT

• Cậu ta quẫn trí sau trận thua, suýt làm điều dại dột.
• Trong lúc quẫn trí, cô bé đã hiểu lầm lời khuyên của bạn.
• Khi bị điểm kém liên tiếp, nhiều bạn dễ quẫn trí nếu không được động viên.

Người trưởng thành

• Anh ấy quẫn trí nên quyết định vội vàng và sai lầm.
• Trong phút quẫn trí, người ta dễ bám víu vào lời hứa hão, rồi càng lạc lối.
• Chị từng quẫn trí đến mức muốn buông bỏ tất cả, may mà có người kéo chị lại.
• Khi quẫn trí, lý trí bị đẩy lùi, còn cảm xúc dữ dội lái ta về phía lựa chọn tăm tối.

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Nghĩa : Ở vào trạng thái bị rối trí và mất sáng suốt, đến mức có thể dẫn đến những ý nghĩ và hành động sai trái.

Từ đồng nghĩa:

• rối trí

Từ trái nghĩa:

• tỉnh táo
• minh mẫn

Cách sử dụng từ đồng nghĩa, trái nghĩa

Từ	Cách sử dụng
quẫn trí	Mạnh; tiêu cực; sắc thái bi kịch, thường trong văn nói trang trọng/văn viết Ví dụ: Anh ấy quẫn trí nên quyết định vội vàng và sai lầm.
rối trí	Trung tính–mạnh; khẩu ngữ/chuẩn; nhấn mạnh đầu óc rối loạn Ví dụ: Tin dữ dồn dập khiến cô rối trí, không biết làm gì.
tỉnh táo	Trung tính; chuẩn; nhấn mạnh sự sáng suốt, kiểm soát Ví dụ: Giữa khủng hoảng, cô vẫn tỉnh táo xử lý mọi việc.
minh mẫn	Trung tính–trang trọng; nhấn mạnh đầu óc sáng suốt, mạch lạc Ví dụ: Ông cụ tuy già nhưng vẫn minh mẫn, quyết đoán.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để miêu tả trạng thái tinh thần của ai đó khi họ gặp khó khăn lớn.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Ít phổ biến, có thể xuất hiện trong các bài viết về tâm lý học hoặc xã hội học.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Thường dùng để miêu tả tâm trạng nhân vật trong tiểu thuyết, truyện ngắn.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện cảm xúc tiêu cực, thường là sự bối rối, mất phương hướng.
• Thuộc phong cách khẩu ngữ và văn chương.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi miêu tả trạng thái tinh thần tiêu cực của ai đó.
• Tránh dùng trong các văn bản trang trọng hoặc kỹ thuật.
• Thường đi kèm với các tình huống căng thẳng hoặc khủng hoảng.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ chỉ trạng thái tinh thần khác như "bối rối" hay "hoảng loạn".
• Không nên dùng để miêu tả trạng thái nhẹ nhàng hoặc tích cực.
• Chú ý ngữ cảnh để tránh gây hiểu lầm về mức độ nghiêm trọng.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Tính từ, thường làm vị ngữ trong câu để mô tả trạng thái của chủ ngữ.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ trong câu; có thể làm trung tâm của cụm tính từ, ví dụ: "rất quẫn trí", "quá quẫn trí".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với các phó từ chỉ mức độ như "rất", "quá", "hơi".

Từ liên quan:

• rối trí
• bấn loạn
• hoảng loạn
• bối rối
• mất trí
• điên loạn
• loạn trí
• bế tắc
• tuyệt vọng
• u mê