Dân đen

• Từ phức
• Từ ghép
• Từ ghép chính phụ
• Từ toàn dân

Nghĩa & Ví dụ

danh từ

Những người dân thường không có chức vị, quyền hành gì (nói tổng quát; hàm ý coi thường).

Ví dụ: Hắn buông lời miệt thị, gọi mọi người là dân đen.

Đặt câu với từ "Dân đen"

Nghĩa: Những người dân thường không có chức vị, quyền hành gì (nói tổng quát; hàm ý coi thường).

Học sinh tiểu học

• Ông ta chê bai dân đen, bảo họ không hiểu gì.
• Trong truyện, tên quan xem dân đen như cỏ rác.
• Nghe ai khinh dân đen, bé thấy rất buồn.

Học sinh THCS – THPT

• Quan phủ ngồi kiệu, nói giọng trịch thượng với dân đen tụ tập ngoài cổng đình.
• Trong bài học lịch sử, có thời kẻ cầm quyền gọi dân đen là hạng thấp kém.
• Câu nói coi dân đen chỉ là đám đông vô danh đã bộc lộ thái độ khinh miệt.

Người trưởng thành

• Hắn buông lời miệt thị, gọi mọi người là dân đen.
• Chỉ một chữ dân đen cũng đủ phơi bày bậc thang quyền lực và sự khinh thường lanh lảnh trong giọng nói ấy.
• Ngày ông ta tự xưng là bề trên còn thiên hạ là dân đen, tôi hiểu cuộc đối thoại đã khép lại.
• Trong các trang chiếu chỉ cũ, từ dân đen hiện lên như một cái bóng của thời thế, lạnh và nặng.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng để chỉ những người dân bình thường, không có quyền lực, đôi khi mang ý mỉa mai.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến, thường tránh dùng vì sắc thái không trang trọng.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện để tạo sắc thái châm biếm hoặc nhấn mạnh sự đối lập giữa tầng lớp xã hội.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thường mang sắc thái mỉa mai hoặc coi thường.
• Thuộc khẩu ngữ, ít trang trọng.
• Thường dùng trong ngữ cảnh không chính thức.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn nhấn mạnh sự khác biệt giữa tầng lớp xã hội.
• Tránh dùng trong văn bản chính thức hoặc khi cần giữ thái độ trung lập.
• Thường không dùng để chỉ định cụ thể một nhóm người mà mang tính khái quát.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ gây hiểu lầm hoặc xúc phạm nếu không dùng đúng ngữ cảnh.
• Khác biệt với từ "người dân" ở chỗ "dân đen" mang sắc thái tiêu cực hơn.
• Cần chú ý ngữ cảnh để tránh gây phản cảm.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Danh từ, thường làm chủ ngữ hoặc bổ ngữ trong câu.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Là từ ghép, không có phụ từ đặc trưng đi kèm.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng ở đầu câu khi làm chủ ngữ hoặc sau động từ khi làm bổ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm danh từ, ví dụ: "những người dân đen".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường kết hợp với các từ chỉ số lượng như "nhiều", "ít" hoặc các tính từ chỉ phẩm chất như "khổ", "bất hạnh".

Từ liên quan:

• dân thường
• thường dân
• bách tính
• lê dân
• dân chúng
• quần chúng
• thứ dân
• nông dân
• người dân
• dân quê