Chiêm

Quảng cáo

Nghĩa & Ví dụ

tính từ

(Lúa hay hoa màu) gieo cấy ở miền Bắc Việt Nam trồng vào đầu mùa lạnh, khô (tháng mười, tháng mười một) và thu hoạch vào đầu mùa nóng, mưa nhiều (tháng năm, tháng sáu).

Ví dụ: Năm nay, hợp tác xã đăng ký gieo cấy chủ yếu là lúa chiêm.

tính từ

(Hoa quả) sinh không đúng mùa; trái mùa.

Ví dụ: Giữa đợt gió hanh, một lứa ổi chiêm bất ngờ sai quả.

danh từ

Lúa chiêm (nói tắt).

Ví dụ: Chiêm được giá, nhiều nhà trả hết nợ phân giống.

Nghĩa 1: (Lúa hay hoa màu) gieo cấy ở miền Bắc Việt Nam trồng vào đầu mùa lạnh, khô (tháng mười, tháng mười một) và thu hoạch vào đầu mùa nóng, mưa nhiều (tháng năm, tháng sáu).

Học sinh tiểu học

Ngoài đồng, mẹ nói vụ chiêm sắp cấy.
Bố mang giống lúa chiêm ra nương.
Mưa rào đến, lúa chiêm ngoài bờ lớn nhanh.

Học sinh THCS – THPT

Xã mình đang chuẩn bị xuống giống lúa chiêm khi gió heo may vừa se lạnh.
Cả làng đợi nước về để bón thúc cho ruộng chiêm kịp thời.
Tiếng máy tuốt vang cả xóm mỗi khi vụ chiêm vào mùa gặt.

Người trưởng thành

Năm nay, hợp tác xã đăng ký gieo cấy chủ yếu là lúa chiêm.
Vụ chiêm yên ả hơn, ít sâu bệnh nhưng vẫn cần chủ động nước.
Người quê tính việc cả năm bằng hai chữ chiêm, mùa; lỡ một vụ là chênh chao cả nhà.
Đồng chiêm lặng gió, mùi rơm mới như khép lại nỗi nhọc nhằn sau những ngày gặt.

Nghĩa 2: (Hoa quả) sinh không đúng mùa; trái mùa.

Học sinh tiểu học

Cây khế nhà em ra quả chiêm giữa trời se lạnh.
Hàng xoài có mấy trái chiêm làm ai cũng ngạc nhiên.
Bà bảo cam chiêm ăn hơi chua nhưng thơm.

Học sinh THCS – THPT

Trong vườn, bỗng lác đác vài bông bưởi chiêm thơm lạ.
Chợ quê có ít mận chiêm, nhỏ mà giòn, bán rất chạy.
Mấy trái vú sữa chiêm treo lơ lửng, tím sớm hơn cả mùa.

Người trưởng thành

Giữa đợt gió hanh, một lứa ổi chiêm bất ngờ sai quả.
Trái chiêm đem lại chút vui, nhưng cũng báo hiệu thời tiết đảo lộn.
Người trồng cam không dám mừng khi có cam chiêm; trái đến sớm thường hao cây, mất vụ chính.
Những bông hoa chiêm nở giữa mùa khô như lời nhắc khẽ về nhịp điệu riêng của khu vườn.

Nghĩa 3: Lúa chiêm (nói tắt).

Học sinh tiểu học

Vụ này nhà em chỉ làm chiêm.
Bà ngoại chuyên gặt chiêm ở cánh đồng sau làng.
Chiêm chín vàng, cả xóm rộn ràng.

Học sinh THCS – THPT

Năm nay chiêm trúng mùa, sân phơi rơm kín ngõ.
Ông nội bảo, chiêm dễ đổ nếu gặp gió nồm mạnh.
Khi chiêm vào kỳ chín sữa, đồng ruộng thơm ngầy ngậy.

Người trưởng thành

Chiêm được giá, nhiều nhà trả hết nợ phân giống.
Nhà nghèo trông vào chiêm, được mất đều hiện rõ trên mâm cơm.
Có những năm chiêm lép hạt, người nông phải cắn răng vay thêm để đợi mùa.
Chiêm qua rồi, họ đếm lại những vệt chai tay như một bảng quyết toán thầm lặng.

Đồng nghĩa & Trái nghĩa

Từ đồng nghĩa:

đông xuân

Từ trái nghĩa:

mùa

Từ	Cách sử dụng
chiêm	Dùng trong nông nghiệp, chỉ loại cây trồng theo mùa vụ đặc trưng ở miền Bắc Việt Nam. Ví dụ: Năm nay, hợp tác xã đăng ký gieo cấy chủ yếu là lúa chiêm.
đông xuân	Trung tính, dùng trong nông nghiệp, chỉ mùa vụ hoặc loại cây trồng có chu kỳ tương tự. Ví dụ: Vụ đông xuân năm nay bội thu.
mùa	Trung tính, dùng trong nông nghiệp, chỉ loại cây trồng theo mùa mưa chính. Ví dụ: Lúa mùa thường được gieo cấy vào mùa mưa.

Nghĩa 2: (Hoa quả) sinh không đúng mùa; trái mùa.

Từ đồng nghĩa:

trái mùa

Từ trái nghĩa:

đúng mùa

Từ	Cách sử dụng
chiêm	Trung tính, dùng để chỉ hoa quả không đúng mùa vụ tự nhiên. Ví dụ: Giữa đợt gió hanh, một lứa ổi chiêm bất ngờ sai quả.
trái mùa	Trung tính, phổ biến, dùng để chỉ hoa quả, rau củ không đúng mùa vụ. Ví dụ: Dâu tây trái mùa thường có giá cao hơn.
đúng mùa	Trung tính, phổ biến, dùng để chỉ hoa quả, rau củ đúng mùa vụ tự nhiên. Ví dụ: Cam sành đúng mùa thường rất ngọt và rẻ.

Nghĩa 3: Lúa chiêm (nói tắt).

Từ đồng nghĩa:

lúa chiêm

Từ trái nghĩa:

lúa mùa

Từ	Cách sử dụng
chiêm	Khẩu ngữ, dùng để gọi tắt loại lúa chiêm. Ví dụ: Chiêm được giá, nhiều nhà trả hết nợ phân giống.
lúa chiêm	Trung tính, dùng trong nông nghiệp, chỉ loại lúa gieo cấy vào mùa lạnh, khô và thu hoạch vào mùa nóng, mưa. Ví dụ: Nông dân đang chuẩn bị gieo cấy lúa chiêm.
lúa mùa	Trung tính, dùng trong nông nghiệp, chỉ loại lúa gieo cấy vào mùa mưa và thu hoạch vào mùa khô. Ví dụ: Lúa mùa thường cho năng suất cao hơn ở một số vùng.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh sử dụng

Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi nói về mùa vụ nông nghiệp, đặc biệt ở miền Bắc Việt Nam.
Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Thường xuất hiện trong các báo cáo nông nghiệp, nghiên cứu về mùa vụ.
Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể dùng để tạo hình ảnh về mùa màng, thời tiết.
Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Phổ biến trong nông nghiệp, đặc biệt là trong các tài liệu về canh tác lúa.

Sắc thái & phong cách

Thường mang sắc thái trung tính, không biểu lộ cảm xúc.
Phong cách trang trọng hơn khi dùng trong văn bản viết và chuyên ngành.
Khẩu ngữ khi nói về mùa vụ trong đời sống hàng ngày.

Cách dùng & phạm vi

Nên dùng khi nói về mùa vụ lúa hoặc hoa màu ở miền Bắc Việt Nam.
Tránh dùng khi không liên quan đến nông nghiệp hoặc mùa vụ.
Thường dùng trong ngữ cảnh địa phương, không phổ biến ở miền Nam.

Lưu ý đặc biệt

Dễ nhầm lẫn với "mùa màng" nếu không rõ ngữ cảnh.
Khác biệt với "vụ mùa" ở thời điểm gieo trồng và thu hoạch.
Cần chú ý đến ngữ cảnh địa lý khi sử dụng từ này.

Chức năng ngữ pháp

"Chiem" cf3 thc thc le0 danh teb ve0 tednh teb, cf3 thc le0m che ngef, vc ngef hobc 1bnh ngef trong ce2u.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Le0 teb 1acn, khf4ng cf3 dacu kibn kbft he3p vc phe teb 1acbc trcnh.

Đặc điểm cú pháp

Th0ddng 11cnh vc trc 11acu trong ce2u, cf3 thc le0m trung te2m cea ce2u danh teb hobc ce2u tednh teb.

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Th0ddng kbft he3p vc ce1c danh teb chc 11cnh, phf3 teb chc thddi gian nh1 "m0a chieam", "lfaa chieam".

lúa mùa vụ trái vụ nghịch mùa chính vụ gieo cấy trồng thu hoạch

Chiêm

Từ liên quan: