Từ nan

• Từ đơn
• Từ Hán Việt
• Từ mượn

Nghĩa & Ví dụ

động từ

(thường dùng trong câu có ý phủ định). Từ chối, thoái thác việc khó khăn.

Ví dụ: Anh không nan chuyện trực đêm.

Đặt câu với từ "Từ nan"

Nghĩa: (thường dùng trong câu có ý phủ định). Từ chối, thoái thác việc khó khăn.

Học sinh tiểu học

• Em không nan khi cô giao nhiệm vụ trực nhật.
• Bạn ấy không nan việc bê bàn ghế nặng.
• Con không nan khi mẹ nhờ quét sân.

Học sinh THCS – THPT

• Nhóm trưởng không nan khi lớp giao việc chuẩn bị buổi sinh hoạt.
• Nó không nan việc đứng thuyết trình dù hơi run.
• Bạn Lan không nan phần khó trong bài tập, chỉ xin thêm thời gian chuẩn bị.

Người trưởng thành

• Anh không nan chuyện trực đêm.
• Tôi không nan việc khó, tôi chỉ muốn làm cho đúng.
• Cô ấy không nan lời mời hỗ trợ, nhưng đặt điều kiện rõ ràng để làm cho hiệu quả.
• Họ nói không nan trách nhiệm, miễn có quyền hạn tương xứng để giải quyết.

Ngữ cảnh sử dụng & Phân tích ngữ pháp

Ngữ cảnh

Ngữ cảnh sử dụng

• Trong giao tiếp đời thường (khẩu ngữ): Thường dùng khi muốn từ chối một cách lịch sự hoặc khi không muốn làm một việc khó khăn.
• Trong văn bản viết (hành chính, học thuật, báo chí): Không phổ biến, thường tránh dùng để giữ tính trang trọng.
• Trong văn chương / nghệ thuật: Có thể xuất hiện để thể hiện tâm trạng nhân vật hoặc tạo sắc thái cho câu chuyện.
• Trong lĩnh vực chuyên ngành / kỹ thuật: Không phổ biến.

Sắc thái & phong cách

• Thể hiện sự từ chối nhẹ nhàng, lịch sự.
• Thường thuộc khẩu ngữ, ít trang trọng.
• Có thể mang sắc thái thoái thác hoặc né tránh.

Cách dùng & phạm vi

• Nên dùng khi muốn từ chối một cách khéo léo mà không gây mất lòng.
• Tránh dùng trong văn bản chính thức hoặc khi cần sự rõ ràng, dứt khoát.
• Thường đi kèm với các từ phủ định để nhấn mạnh ý từ chối.

Lưu ý đặc biệt

• Dễ nhầm lẫn với các từ có nghĩa tương tự như "từ chối" hoặc "khước từ" nhưng có sắc thái khác nhau.
• Người học cần chú ý ngữ cảnh để sử dụng từ phù hợp.
• Tránh lạm dụng trong các tình huống cần sự quyết đoán.

Phân tích ngữ pháp

Chức năng ngữ pháp

Động từ, thường làm vị ngữ trong câu phủ định.

Đặc điểm hình thái – cấu tạo

Từ đơn, không kết hợp với phụ từ đặc trưng.

Đặc điểm cú pháp

Thường đứng sau chủ ngữ và trước bổ ngữ; có thể làm trung tâm của cụm động từ, ví dụ: "không nan việc này".

Khả năng kết hợp ngữ pháp

Thường đi kèm với các từ phủ định như "không", "chẳng".

Từ liên quan:

• từ chối
• thoái thác
• né tránh
• lảng tránh
• khước từ
• chối bỏ
• thoái lui
• thoái bộ
• ngại
• sợ hãi